fl. Tikilgan narsaning ipini uzib, sugʻurib, boʻlaklarga ajratmoq.
Koʻrpani soʻkib, agʻdarib tikmoq.
[Otabek] Tikilgan iplarni soʻkdi va maktubni ochib, och koʻzini ishga qoʻydi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Qidiruv
«soʻkish» boʻyicha 46 ta natija: Izohli
Lugʻat maqolalari
17 taSOʻK 'tozalangan tariq'. Soʻk oshiga surnay (Maqol). Eski oʻzbek tilida ham shunday maʼnoni anglatgan bu ot sök tarzida talaffuz qilingan (КРС, 659); hozirgi oʻzbek tilida ö unlisining yumshoqlik belgisi yoʻqolgan: sök > sok
1. Tozalangan, oqlangan tariq
Xom soʻk. Qovurilgan soʻk. Soʻk oshi. Ovqatga soʻk solmok. Soʻk tolqon
Dasturxonda yana oʻsha qurt, suzma, soʻk paydo boʻldi, saldan keyin eshikdan bir guruh qizlar koʻrindi — O. Yoqubov, Er boshiga ish tushsa
Palossiz, zax sementda yotasan, Har kuni yeydigan bir choʻmich yovgʻon soʻk oshi yoki suli boʻtqadan ham mahrum boʻlib, ikki yuz gramm non va suvga kuning qoladi — "Yoshlik"
2. Ogʻziga soʻk solmoq ayn. ogʻziga tolqon solmoq q. tolqon. . . Soʻk oshiga surnay q. surnay
Nihoyat, Fayzulla chidab turolmadi: soʻkX a > ogʻzinglarga soʻk solvoldi-laringmi bugun? — X. Sultonov, Bir oqshom ertagi
Mana bugun ham Habiba bilan Qudrat, oralaridan olamushuk oʻtganday, ogʻzi-lariga soʻk solib kirib kelishdi — Q. Kenja, Togʻ yoʻlida bir oqshom
fl. Soʻkmoq I va II feʼlining birgalik nisbati.
sft. Choklari soʻkilgan; chokidan ketgan.
Soʻkik toʻn. Yelkasi soʻkik koʻylak.
sft. 1. Sukunatga choʻmgan, jimjit.
Oydin oqshomlarda qishloqning sokin koʻchalarida Mansur bilan jimgina kezishlarning ham ajib bir gashti bor edi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol
Kafe sokin va tinch, odam siyrak, atrof katta daraxtlar bilan oʻralgan. — F. Musajonov, Himmat
Qiz hamon qoʻngʻiroqdek kular, sokin bugʻuning shodon qahqahasi bilan toʻlgan edi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol
2. Harakatsiz, tinch.
Dengiz sokin. Mening koʻnglim Boʻron tilab turibdi — X. Davron, Qaqnus
Kuzak shamollari esdilar yana, Sokin yuragimda tuygʻular qoʻzgʻab. — A. Oripov, Hayrat
Oppoq bulut izgʻir sarosar, Oppoq bulut sokin osmonda. — R. Parfi, Koʻzlar
3. Past, bosiq (ovoz haqida).
Yodgor gʻuvullab ketayotgan boshini bazoʻr koʻtarib qaradi: Mahmuda Aliyevna hamon oʻsha sokin ovozda gapirar edi. Oʻ. — Hoshimov, Qalbingga quloq sol
Nim shabadada azim chinorning sirli bagʻridan chiqib kelgan sokin va qudratli shovullash olamni tutdi. A. — Muxtor, Asarlar
4. rvsh. Asta-sekin, bir maromda.
Tiniq moviy osmonda parcha-parcha oq, pushtirang bulutlar sokin suzadi. — N. Aminov, Yolgʻonchi farishtalar
Nomiga yarasha qoramtir suv sokin, viqorli oqadi, tollarning yoʻgʻon qizgʻish ildizlarini yuvadi. — H. Gʻulom, Binafsha atri
5. rvsh. Xotirjam, osoyishta.
Saroy vaziri podsho huzurida oʻzini sokin va betakalluf tutgan hakimni birinchi marotaba koʻrishi edi. — M. Osim, Ibn Sino qissasi
Temirjonning boqishlari sokin, qomati ham xuddi tabiatiga mos tushganday nozikkina. — J. Abdullaxonov, Oriyat
ot Sukut saqlovchi; jimjit, osuda.
Yomgʻirli kun edi, atrof jim, sokit, Maʼyus koʻzlaringga boqardim sarmast. — A. Oripov
Olima!Xayolchan, qoʻlda qalaming, Jim, sokit xonada oʻylaring cheksiz. — Gazetadan
Taʼriflar ichida
27 tadakki-dashnom Tanbeh va haqorat; tahqir va soʻkish.
qizitaloq Bachchataloq, laʼnati (yengil soʻkish soʻzi). Qizitaloqning bolasi, ah-voli mushkul demaysan, nuqul qiziga tikilasan?! N. Fozilov, Diydor
tartibsizlik Tartibsizga xos xatti-harakat, xislat. Tartibsizlik qilmoq. Tartibsiz holat. Tartibsizlikka qarshi kurashmoq. Orada soʻkish, tartibsizlik, janjal qoʻzgʻaladi
makiyon Moda qush, parranda. Bedananing makiyoni. Qirgʻovulning makiyoni. Shunday qushga nisbatli soʻkish, haqoratni bildiradi. — Soʻzga quloq sol, shallaqi makiyon! — Yo
xumsa Yengil soʻkish shakli (“bemaʼni”, yaramas, ablah kabi). — Oyogʻingni bogʻlab ol, qaltiroq xumsa! — deb baqirdi Qultoy Dadaqoʻziga. A. Muxtor, Boʻronlar-da bordek ha
bachchataloq ayn. Taloq qilingan xotindan tugʻilgan bola, taloq qilinganning bolasi; yengil koyishni ifodalovchi soʻkish shakli.◆ He, gap bilguncha ish bil, bachchataloq.