Қидирув

олм. с. т. Шундай.

Шунақа гаплар. Шунақа вақтда.

Киприк ҳам шунақа узун бўладими?С. — Аҳмад, Лаъли Бадахшон

Шунақа, Тўлаган ака, душман отган тошдан жигар отган увада қаттиқ тегади. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

олм. 1. Шу қадар, шунчалик, шу даражада.

Шариат, хотинни қаттиқ тутиш керак, дейди-ю, аммо хотинни қанча қаттиқ туцангиз, шунча ғафлатда қолишингизни пойлайди. — А. Қаҳҳор, Майиз емаган хотин

Ватан агар бўлса бир чаман, Сиз қўйнида хандон ғунчалар; Ай, сиз, менинг кичик дўстларим, Ватанингиз севар шунчалар. З. Диёр.

2. белг. олм. Ноаниқ миқдорга ишора қилади; шу миқдорда.

Бир зумда шунча одам йиғилди. Дарров шунча йил ўтиб кетибди. Шунча ўйласам ҳам, эсимга келмади. Шунча вақтдан буён қаерда эдинг?

— [Ғофир:] Шунча қарзим бор эканми? Мен буни қандай узаман, бой ота? — Ҳамза, Бой ила хизматчи

Ажаб, шунча невараси борми кам-пирнинг? — Гулдаста

Суюкли бўлсам, шунча балоларга гирифтор этиб, кўча-кўйда саргардон қилиб қўярмиди — С. Сиёев, Ёруғлик

Кор қилмади шунча илм, этди қанча саргардон. — А. Орипов

олм. 1. кўрс. олм. Худди айтилганга, кўзда тутилганга ёки кўз ўнгидагига ўхшаш, шунга ўхшаш, шу сингари.

Шундай дўст қаерда бор? Шундай вақт келади. Ҳақиқатан шундай бўлиб чиқди. Мен ҳам ёшлигимда шундай эдим. Қаламнинг шундайларидан учтасини танлаб олдим.

— Қалай? — деди Сулаймонов трубкани қўйиб, — умрингизда шундай қаймоқ еганмисиз? — А. Қаҳҳор, Икки ёрти — бир бутун

Унда [Ғуломжонда] шундай нафратнинг туғилиши табиий эди. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

Бу ишлар ичида шундайлари ҳам борки, шошилинч қилинмаса, бошқа ишга ҳам таъсир қилиши тайин эди. — Ш. Рашидов, Бўрондан кучли

2. Маънони кучайтиради; шу қадар, шу даражада; шунақанги.

У шундай тез юрар эдики. У ҳеч қачон шундай аҳволга тушмаган эди.

Зангори осмон ҳам шундай тиниқ, шундай беғуборки, кўзни олади. — Ойбек, Танланган асарлар

Бўғинлари бўртиб турган узун бармоқларини тугун қилиб, пиджагининг чўнтагига шундай қаттиқ тиқдики, чоклари чирсиллаб кетди. — П. Қодиров, Уч илдиз

3. рвш. Айтилган ёки кўзда тутилган бир тартибда, шу зайлда, ана шу тарзда.

Хўжаликни шундай бошқариш керак. Сиз ҳам шундай ишласангиз бўлмайдими?

Ҳакимбойваччадек ҳушёр йигит қайда? Боёнларимизнинг бари ҳушёр. Ақли бўлгани учун бой бўлган-да. Шундай эмасми, — Салимжон. Ойбек, Танланган асарлар

Шундай қилиб, ёз ҳам ўтди. Ниҳоят, Аҳмаджон аскарий хизматга чақирилди. — А. Қаҳҳор, Олтин юлдуз

4. Қуйидагича, тубандагича.

Бу хотин тўғрисида мулла Норқўзи шундай фикрда: агар фаришта илгари ўтган бўлса — шунинг онаси, энди туғилса — шунинг боласи бўлади, агар ҳозир ер юзида бўлса — шу хотиннинг ўзи. — А. Қаҳҳор, Майиз емаган хотин

5. рвш. с.т. Одатдаги каби, одатдаги сингари, одатдагидек; оддий усулда.

Ўзимиз шундай гаплашиб ўтирган эдик.

Вагондан энг кейин тушган ва милтиғини тиғидан ушлаб, кетмондай елкасига қўйиб, шошмасдан келаётган Аҳмаджон: Строй [саф] бўлмасдан, шундай кетаверсак бўлмасмикан? — деди. — А. Қаҳҳор, Олтин юлдуз

6. Тасдиқдовчи жавобни билдиради; ҳа, тўғри.

— Врачмисиз? — Шундай.

[Эшон:] Катталарни-чи, катталарни ҳам ўқитасизми? — Шундай, — деб жавоб берди Элмурод. — П. Турсун, Ўқитувчи

7. кўм. взф. Таъкид, кучайтирув ифодалайди; худди, нақ.

Ишхонамиз театр бино-сининг шундай рўпарасида.

олм. с. т. Шундай.

Шундоқ қилиш керак.

Қанақа уруш бўляпти ўзи? Қачонгача шундоқ давом этади? — И. Раҳим, Чин муҳаббат

— Шундоқ, устоз, сиз қўяверинг, — деди Заврак. — Мирмуҳсин, Меъмор

Ўша хотинбознинг шундоқ шармандасини чиқарайки! — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол

Болохонанинг шундоқ остида, ариқ бўйида бувиси чўнқайиб ўтирарди. — О. Ёқубов, Эр бошига иш тушса

от 1. Лочинсинмонлар оиласига мансуб кучли йиртқич қуш.

Икки шунқор талашса, бир қарғага ем тушар. — Мақол

Шунқор қанча баланд учмасин, бари бир, уз уясига қайтади. — Ойбек, Олтин водийдан шабадалар

Қарчиғай, лочин, шунқор сингари кичик йиртқич қушлар майда ҳайвонларни овлашга солинган. — Фан ва турмуш

2. кўчма Мард, жасоратли, ботир шахсга нисбатан қўлланади.

Дала шунқорлари бу ерга [клубга] кино кўриш, янгиликлар билан танишиш учун тўпланганлар. — Э. Охунова, Файзли оқшомлар

Бахт деган келмайди оддий тугунда, Уни келтиради юртнинг шунқори. — Р. Бобожон

Тез бориб, шунқорларимга айт, Бобурнинг бошини кесиб келган одамга боши баробарлик олтин бераман! [деди Шайбонийхон чопарга]. — Қодиров, Юлдузли тунлар

рвш. 1. Жиддий мақсад билан эмас.

У фотография билан шунчаки шуғулланади.

Хафа бўлманг тағин, шунчаки айтаётирман-да. — А. Қаҳҳор, Сароб

Омон мени эски кеки юзасидан алдаган экан, мен уни шунчаки қизиқчилик қилиб алдаган эдим. — Ғ. Ғулом, Шум бола

2. Катта аҳамиятга эга бўлмаган; арзимас, оддий.

Шунчаки гап. У шунчаки бир ашулачи эди.

Улар шунчаки актёргина эмас, балки., вазият талаб қилса, душман билан юзма-юз олишадиган жангчи ҳам эдилар. — Ҳ. Носирова, Мен ўзбек қизиман

Улар шунчаки одамлар эмас, қасд қилиб, изингиздан тушган одамлар. — Мирмуҳсин, Меъмор