ot Qayin ini (erning ukasi uning xotiniga nisbatan va xotinning ukasi uning eriga nisbatan).
Ertalabki choydan soʻng usta Olim oʻzining qaynisi bilan ipakka ohor berish ila ovora edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Поиск
По запросу «qayni» — результатов: 127: Толковый
Фильтр
Тип словаря
Словарные статьи
117QAY ' qaysi'. Oʻt oʻrdim, mashoh terdim. Q a y ish duch kelsa, hildim (Quddus Muhammadiy). Qadimgi turkiy tilda ham pgunday maʼnoni bildirgan bu olmosh asli qayu tarzida talaffuz qilingan (Devon, III, 237; DS, 408); eski oʻzbek tilida bu soʻz oxiridagi u unlisi talaffuz qilinmay qoʻygan (КРС, 318), hozirgi oʻzbek tilida a unlisi ä unlisiga almashgan: qayu > qay > qäy
soʻr. olm. Qaysi?; qanday? n -tuman, zalolat. E. Shukur, Hamal ayvoni
Hay vaqtda oʻqiysiz? Qay mahalda keldingiz? Qay darajada? Qay ahvolda?
Bir oshno iz-laydir devona dilim, Qay taraf qarasam
Buvim soʻzlar xoʻrsinib, Utmishidan oʻksinib: -Oʻt oʻrdim, mashoq terdim, Qay ish duch kel-saqildim — Q. Muhammadiy
Tongla mahsharda qay yuz bilan senga boqaman? — Oybek, Tanlangan asarlar
ot 1. kt. Taʼkidlash; taʼkid.
Ikkinchi daftarni qoʻlga olaman. Bu esa teatr tarixining qimmatli xazinasi — unutilmas sanalar, noyob fikrlar, qaydlar, takliflar jamlamasi. — A. Yunusov, Chinor va nihol
2. Yozish, yozib qoʻyish, roʻyxatdan oʻtkazish; roʻyxat.
Qayd daftari.
- Qayd qilmoq (yoki etmoq) Taʼkid bilan aytmoq, tilga olmoq. Siz meni jahongashta, deb toʻgʻri qayd qildingiz. — A. Hakimov, Ilon izidantarbiyaviy ishlar durust yoʻlga qoʻyilmaganligidan ayanchli ahvollar sodir boʻlayotganligi qayd qilib oʻtildi. — N. Safarov, Olovli izlarAkademik Otaboyev bu yosh olim ham tirishib ishlayotganini qayd etgan edi. — Mirmuhsin, Umid
- Qayd qilmoq (yoki etmoq) Yozib qoʻymoq, aks ettirmoq (maʼlumot sifatida). Zarrabinda har xil hasharot, qurt-qumursqa, ildizlarni sinchiklab koʻradi, yangi tutilgan kundaligiga qayd qiladi. — S. Nurov, Narvon— Kimning nima dardi borligi daftarimda qayd etilgan, — dedi vrach. — Yo. Xayitov, M. Rahmon, Hayot-mamot
olm. soʻr. olm. Qaysi yer?, qaysi joy?; qaysi tomon?, qayoq?
Qayer sizga yoqadi? Bu qayerning anori? Qayering ogʻriyapti?
Hali hech qayerni koʻrganimcha yoʻq. — A. Qahhor, Yangi yer
Ahmadjon oʻziga kelgach, razm solib qarasa, hech qayeri mayib boʻlmabdi, faqat bilagidan qon oqar edi. — A. Qahhor, Oltin yulduz
ot 1. Boshga tushgan ruhiy azob; gʻam, musibat.
Ogʻir qaygʻu. Chuqur qaygʻu. Qaygʻu tortmoq.
Joʻraxonning nobud boʻlishi yurt qaygʻusiga aylandi. — Nazarmat, Joʻrlar baland sayraydi
Toʻgʻri, [Shohista] baʼzi vaqtlarda nimalarnidir oʻylab, bir oz maʼyuslanar ammo bunchalik qaygʻuga botmasdi. — M. Aliyev, Qalb soʻzlari yozilgan maktub
Hasratli hujramda qaygʻudan boʻlak Hamma ketib boʻldi birma-bir — E. Shukur, Hamal ayvoni
2. Koʻzlangan maqsad yoʻlidagi bezovtalik xatti-harakati, oʻy-fikr; tashvish, gʻam.
Echkiga — jon qaygʻusi, qassobga — moy qaygʻusi. — Maqol
Yigitlar oʻz istiqbollari qaygʻusida yangi bino, yangi roʻzgʻor tuzaydilar. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon
ot “Ota”, “ona”, egachi, singil soʻzlari oldidan kelib, shu soʻzlar bilan ifodalangan qarindoshlarning er yoki xotinga qarindoshlik munosabatini bildiradi.
Kuyovning qayin otasi. Kelinning qayin onasi. Qayin ogʻam.
Ular mening qayin inilarim, kambagʻal, uyatchan kishilar, oʻzlari kelishdan uyalib, arizalarini mendan yubordilar. — S. Ayniy, Qullar
- Qayin anor Donalari toʻq qizil, oʻrtacha nordon anor (asosan Fargʻona vodiysida boʻladi). Sersuv qayin anorning sharbatlari engagimdan tirqirab oqib ketmoqda. — Gʻ. Gʻulom, Shum bola
В определениях
1singil 3-shaxs birlikda (singli va singlisi) Bir ota-onadan tugʻilgan qizlarning kichigi (opalariga, akalariga nisbatan). Kichik singil. Oʻrtancha singil. Endi ishim oʻng
Сказки
4
Устное народное творчество
Uch oʻgʻilga otasidan qolgan bir xumcha oltin va ularning taqdiri haqida hikoya qilinadi. Ertakda mardlik, adolat va doʻstlikning qadr-qimmati ochib beriladi.
Устное народное творчество
Shahzoda Shavkat sirli kiyikni quvib, oʻzga olamga tushib qoladi va u yerda parizod Mohistaraga oshiq boʻladi. Bu sarguzasht uning hayotini butunlay oʻzgartirib
Устное народное творчество
Ushbu ertakda boyning uch o'g'lidan kenjasi otasidan qolgan merosga qanoat qilmay, musofirchilikka otlanadi. U o'zining zukkoligi va topqirligi bilan turli qiyi
Устное народное творчество
Bu ertakda yirtqich sher va qoʻrqoq durrojning doʻstligi haqida hikoya qilinadi. Durrojning odati sher uchun qanday oqibatlarga olib kelishi tasvirlanadi.
Диалектные материалы
5
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · qaynisinfildosh (qaynisinfil)
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · qaynisinfil; qizlarning bir-birlariga hazilomuz murojaati
Xorazm viloyati · qayni
1. qaynini (xotin yoki erning inisi). 2. erning aka-ukalari
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · qayin
qayni: qayni bala — er yoki xotinga qarindosh bola; qayni biyka — qayin egachi
Qashqadaryo viloyati · qaynisi
qaynishi