Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«oldidan» boʻyicha 233 ta natija: Izohli

Filtr

Lugʻat maqolalari

24 ta
oldidan

Ilgari, oldin.

Choy oldidan. Urush oldidan.

Mansur xayrlashish oldidan eshik yonida turib sekingina: — Bir yoqqa borsangiz, Zulayho opangizga aytib keting, — dedi. Oʻ. — Hoshimov, Qalbingga quloq sol

  • Oldidan oʻtmoq 1. Biror kimsa yoki narsaning yonidan, roʻparasidan oʻtmoq; Bu ishga qadam qoʻyishdan ilgari, bir karra sizning oldingizdan oʻtib, raʼyingizni bilishga toʻgʻri keldi. — Oybek, Tanlangan asarlar
Toʻliq maqola →
old

ot 1. Narsalarning kuzatuvchiga qaragan qismi; pesh, yuz.

Binoning oldiga shiorlar osilgan. Koʻylakning oldi uzunroq boʻlibdi.

Ot old oyoqlarini irgʻitib sapchidi-da, shamoldek uchib ketdi. — S. Ahmad, Ufq

2. Narsalarning ilgari tomonidagi yoki qismidagi joy, oʻrin.

Uyning oldini supurib, joy qilmoq.

Mastonga aravaning oldidan joy berishdi. — A. Qahhor, Maston

3. Biror ish-harakat, voqea-hodisa va shu kabilardan oldin boʻladigan, roʻy beradigan, oʻtkaziladigan.

Bayram oldi musobaqasi. Saylov oldi kampaniyasi.

4. 3-shaxs egalik va joʻnalish, oʻrin-payt, chiqish kelishiklari affikslari bilan koʻmakchi vazifasida qoʻllanadi (oldida, oldidan).

  • Oldini olmoq Xavf-xatarning yuz berishidan ilgari chorasini koʻrmoq; yomon oqibatning yuz berishiga yoʻl qoʻymaslik. Urushning oldini olmoq.Xotiring jam boʻl-sin, doʻstim, baloning oldini oldim. — Oybek, Navoiy
  • Old qoʻshimcha
  • Til oldi tovushlari
Toʻliq maqola →
oldi

rvsh. 1. Biror narsaning boshqalardan ilgarida turgan, oldingi vaziyatni ishgʻol etgan qismi, kishilarning eng oldingisi, sarasi, koʻzga koʻringani.

Endi Zaynab boʻyi yetib qoldi. Yurtimizning mana eng oldi. — H. Olimjon

2. Biror ish yoki holatning boshlanish arafasi, yaqin yetgan payti.

Uyqu oldi. Qish chiqar oldi. Yoz oldi.

Hoy, keling! Oldi yoz, derazasi qurilsa bas-da, pechkasiz ham uy hammom boʻlib ketadi. — N. Safarov, Oliyaxon Sultonova

Toʻliq maqola →
oldin

rvsh. 1. Old tomonda, oldinda; ilgari.

U mendan oldin. Oldin turmoq.

Shu paytda oldin ketayotgan yoʻlovchi tashiydigan avtobus toʻxtadi. — S. Zunnunova, Olov

2. Dastlab, birinchi galda.

Qoʻrqqan oldin musht koʻtarar. — Maqol

U yoqqa borgani hammadan oldin bu yangi oʻqituvchilarning oʻzlari uyalishlari tabiiy edi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

3. Muqaddam, ilgari, avval, burun.

Ovqatdan oldin. Siz kelmasdan oldin. Bundan bir yil oldin.

Undan oldin Toʻlanboy javob qildi. — S. Ahmad, Ufq

Toʻliq maqola →
oldingi

rvsh. 1. Boshqalarga nisbatan oldinda, ilgarida turgan, old tomondagi; old tomonda joylashgan.

Oldingi qator. Binoning oldingi xonasi.

Qism qorongʻi tushguncha, dushmanni oldingi okoplardan surib chiqardi. — A. Qahhor, Oltin yulduz

Nigora Qoplonga qaradi: it tumshugʻini oldingi oyoqlari orasiga olib, bemalol mudrab yotibdi. — S. Anorboyev, Oqsoy

Qirmizxon tushayotib, oldingi oʻrindiqdagi tugunni oldi. — N. Aminov, Qahqaha

2. Ilgari boʻlib oʻtgan; avvalgi, burungi.

Tarixdan oldingi davr. Oldingi toʻrt yil ichida erishilgan muvaffaqiyatlar.

Salimjon bundan bir necha yil oldingi qiziqarli voqealarni eslatib, davraga iliqlik kiritdi. — Sharq yulduzi

3. Biror ishda hammadan oldinda boruvchi; peshqadam.

Mamlakatimizning oldingi kishilari.

Mirzakarimboy Toshkentning eng oldingi boylaridan. — Oybek, Tanlangan asarlar

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 24 →

Taʼriflar ichida

138 ta
agoniya

agoniya tib. Oʻlim oldidan bir qator fiziologik jarayonlar bilan kechadigan holat; oʻlim talvasasi.

formalinlamoq

formalinla Formalin bilan dezinfeksiya qilmoq, tozalamoq, dorilamoq. Ekish oldidan chigitni formalinlamoq.

prefiks

prefiks tlsh. Soʻzning oʻzak oldidan qoʻyiladigan qismi, old qoʻshimcha (be-, no- kabi: benuqson, notoʻgʻri).

yumshatish

yumshatish q.x. Yerni yuza haydash, chopiq qilish Yerni haydash oldidan yumshatish. Gʻoʻza tuplari ostini yumshatish

uchak

uchak shv. ayn. Tom I. Kecha koʻhna ark oldidan oʻtgandim, koʻzim doʻkoningga tushdi: devori qiyshaygan uchagi bosay deb turibdi. J. Sharipov, Xorazm

artikl

artikl tlsh. Baʼzi tillarda otning oldidan qoʻshilib, unga aniqlik yoki noaniqlik va boshqalar maʼnolarni bagʻishlaydigan koʻrsatkich. Aniqlik artikli.

Hammasini koʻrish · 138 →

Ertaklar

69 ta
Aldarkoʻsa va boy
Xalq ogʻzaki ijodi

Aldarkoʻsa yoʻlda ketayotib, oʻzining ustidan kulmoqchi boʻlgan takabbur boyga duch keladi. Aldarkoʻsa oʻzining zukkoligi bilan boyni qanday aldashni oʻylab top

Aldoqchi mushuk
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda oʻrmondagi hayvonlarni doimiy aldab yuradigan bir dono mushuk haqida hikoya qilinadi. Mushuk oʻzining ayyorligi bilan turli vaziyatlardan chiqib keta

Aqlli qiz (2)
Xalq ogʻzaki ijodi

Uch oʻgʻil va bir qizi bor otaning koʻzlari ojiz boʻlib qoladi. Qiz otasining koʻzini ochish uchun dori izlab, koʻplab qiyinchiliklarni yengib oʻtadi va oxir-oq

Arab laqqi
Xalq ogʻzaki ijodi

Kambagʻal chol Arab laqqi podshoh saroyida xizmat qilib yuradi. Uning hayoti kutilmaganda yaxshi tomonga oʻzgaradi va boyib ketadi.

Ayoz
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda podshohning oʻgʻil farzand koʻrish istagi va bu istakning amalga oshishi uchun qilingan hiyla-nayranglar tasvirlanadi. Shuningdek, oddiy dehqonning o

Bektemir botir
Xalq ogʻzaki ijodi

Bektemir botir haqidagi ushbu ertakda qahramonning jasorati, sadoqati va sevgi yoʻlidagi kurashlari tasvirlangan. Ertakda yigitning qiyinchiliklarga qaramay, oʻ

Hammasini koʻrish · 69 →

Sheva materiallari

2 ta
pachchaburron // parchaburon
Qashqadaryo viloyati · toʻy oldidan bichish-tikishga bagʻishlangan marosim

toʻy oldidan bichish-tikishga bagʻishlangan marosim

pachchaburron // parchaburon
Buxoro viloyati · toʻy oldidan bichish-tikishga bagʻishlangan marosim

toʻy oldidan bichish-tikishga bagʻishlangan marosim