Поиск

fl. 1. Oʻxshamoq feʼlining orttirma nisbati.

Ukasiga oʻxshatdim. Oshni juda oʻxshatibdi.

Lekin juda mugʻambir, moʻltoni odamga oʻxshataman. — H. Shams, Dushman

2. Biror kimsa yoki narsaga qiyos qilmoq, shunga oʻxshash, xuddi oʻzi deb bilmoq.

Hammani oʻzingga oʻxshatasan-a! — P. Qodirov, Qora koʻzlar

Uning kulishi, yurishini Rustam allakimga oʻxshatdi. — Mushtum

3. Qoyilmaqom qilmoq; boplamoq.

Yoshiga monand va ozoda kiyim kiyadi, sochini oʻxshatib taraydi — M. Joʻra, Iztirob

Bu yetmagandek, oʻxshatib haqorat qildi. — Shuhrat, Jannat qidirganlar

Azim uning kindigiga oʻxshatib tepdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

4. -(i)b qoʻshimchali ravishdosh (— oʻxshatib) koʻm. vzf. Qiyos, oʻxshatish munosabatini bildiradi; kabi, singari.

Endi men sizlarni goʻdak bolalarga oʻxshatib, aldab ovqat yediramanmi?! — Mirmuhsin, Meʼmor

Yigit chakmonning ikki yengini xurjunga oʻxshatib, yelkasiga tashladi-da, orqaga qaytdi. — P. Qodirov, Qora koʻzlar

5. oʻtgan zamon birlik shaklida (— oʻxshatdim) Askiyaning bir janri, yoʻli.

Askiyaning bir qator janrlari mavjud: qofiya oʻxshatdim, boʻlasizmi — UTA

fl. 1. Xususiyat, xislat, tuzilish va boshqalar belgisi bilan bir xillikka (oʻxshashlikka) ega boʻlmoq; oʻxshash boʻlmoq.

Bola otasiga oʻxshaydi. Bu suyuqlik moyga oʻxshaydi. Ular bir-biriga oʻxshamaydi. Mol egasiga oʻxshamasa, harom oʻladi. — Maqol

Chirchiq boʻyi qishloqlaridagi uylar bir-biriga oʻxshaydi. — H. Gʻulom, Mashʼal

domla sochlarini boʻyatibdilar! Azbaroyi xudo, kuya tushgan poʻstakka oʻxshaydi. — A. Qahhor, Toʻyda aza

2. Joʻnalish kelishigi shaklidagi soʻz bilan shu soʻz anglatgan narsa haqidagi taxminni, taxminiy tasavvurni bildiradi; boʻlib koʻrinmoq.

Ahvoli chatoqqa oʻxshaydi. Yur, bir aylanib kelamiz, zerikkanga oʻxshaysan. Bugun kun qattiq isiydiganga oʻxshaydi.

Gapiga qaraganda, xursandga oʻxshaydi. — Oybek, Tanlangan asarlar

3. s.t. Koʻngildagidek boʻlmoq. oʻrinlamoq.

Ish uncha oʻxshamadi. Osh juda oʻxshabdi.

4. ravishdoshsifatdoshharakat nomi shaklida (— oʻxshab, oʻxshagan, oʻxshash) koʻm. vzf. Qiyos, oʻxshatish munosabatlarini ifodalaydi; kabi, singari.

Podadan qochgan buzoqqa oʻxshab, duch kelgan eshikka boshingni tiqaverasanmi?! — Oybek, Tanlangan asarlar

Yaqinroq borib qarasa, uning boshi qiyshaygan, chekkasidan uvadaga oʻxshagan bir narsa chiqib turibdi. — A. Qahhor, Oltin yulduz

Erlar sevingandan kulsalar, sizga oʻxshash qizlar yigʻlaydilar. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Biror kimsa yoki narsani eslatadigan, oʻshanga oʻxshab ketadigan.BENZEYEN, BENZER

ot 1. ayn. Oʻxshatish 1.

Bizning bu oʻxshatmamiz ham uncha tuzuk emas. — S. Ayniy, Esdaliklar

2. Oʻxshatish asosida yaratilgan, qilingan ish, narsa.

Oʻtmish adabiyotda mashhur shoirlarning sheʼrlariga oʻxshatma yaratish bir odat boʻlgan. — N. Mallayev, Ulugʻ zullisonayn shoir

fl. ayn. Oʻxshamoq 3.

Osh oʻxshalgan edi. Birinchi oshamdayoq, maxdum Niger oyimni taqdir etdi. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon

ad. Ikki narsa yoki voqea-hodisalar oʻrtasidagi oʻxshashlikka asoslanib, ularning biri orqali ikkinchisining belgisini, mohiyatini toʻlaroq, boʻrttiribroq koʻrsatib berishdan iborat badiiy tasvir vositasi, koʻchimning sodda turi