Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «oʻtmish» — результатов: 206: Толковый

Фильтр

Словарные статьи

163
oʻtmish

ot 1. Kishi, xalq hayotining oʻtgan qismi, shu oʻtgan davridagi hayoti.

Men yoshlikdan otamga qarashdim, poda boqdim, mashoq terdim qishlogʻimizda maktab ham yoʻq edi. — Yoshlik

Oʻtmishni xotirlarkan, Yoʻlchi ogʻir xoʻrsindi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Goh oʻltirib, gohi yotib, bemalol Soʻzlar edi oʻtmishidan keksa chol. — Habibiy

Muzeydagi eksponatlarda belorus xalqining oʻtmishini koʻrdik va yaqindan tanishdik. — N. Safarov, Olovli izlar

2. Oʻtgan davr; kechmish, moziy va shu davrdagi kishilar (ajdodlar) hayoti.

Oʻtmishda ota-bobolarimiz ozmuncha togʻ qazishganmi, biz ham qaziymiz. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Ha, Oybek aka aytganday, Gʻafur Gʻulom oʻtmishga qarab bugunni, bugunning xulosasidan ertasini koʻra oladigan odamlardan edi. — Shukrullo, Javohirlar sandigʻi

Maqtamasman moziyni, biroq, Oʻtmishingni oʻylayman bir zum. — A. Oripov, Yurtim shamoli

Полная статья →
ot

OT I ’ism’. Ukangning o t i nima? Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglatgan bu soʻz a:t tarzida talaffuz qilingan (ЭСТЯ, I, 198; Devon, I, 107), oʻsha davrlardayoq a: unlisining choʻziqlik belgisi yoʻqolgan (ПДП, 361; DS, 64); oʻzbek tilida a unlisi â unlisiga almashgan: a:t > at > ât. OT II ’yirik ish-ulov hayvoni’. Yaxshi o t g a bir qamchi, yomon o t g a ming qamchi (Maqol). Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglatgan bu soʻz at tarzida talaffuz qilingan (ПДП, 361; DS, 65); Mahmud Qoshgʻariy bu soʻzni "qattiq talaffuz qilinadigan alif bilan" deb alohida taʼkidlaydi (Devon, I, 70); oʻzbek tilida a unlisi â unlisiga almashgan: at > ât

1. Yakka tuyoqlilarga mansub oʻtxoʻr, sutemizuvchi yirik ish-ulov hayvoni. Ot zavodi - ot naslini yaxshilash va nasldor, yuqori sifatli otlarni koʻpaytirish bilan shugʻullanuvchi maxsus xoʻjalik, korxona. Ot kuchi - 75 kg/m sekundga yoki 0,736 kvtga teng quvvat. Ot sporti - otda yurish, mashq qilish musobaqalarining umumiy nomi. Ot oʻyin - 1) sirk. 2) karusel

Oq

Qashqa

Yoʻrgʻa

Ot abzali

Otga taqa qoqmoq

Otga minmoq

Yaxshi otga bir qamchi, yomon otga ming qamchi — Maqol

Sidiqjon egarga yaxshiroq oʻrnashib, otning jilovini silkidi — Abdulla Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Uzoqdan ot yeldirib keluvchi otliqni koʻrgan Sodiq koʻchaning oʻrtasida toʻxtadi — Abdulla Qodiriy, Oʻtgan kunlar

80 ot kuchiga ega boʻlgan traktor

Olimpiada oʻyinlari dasturiga ot sportining bir necha turlari kiritilgan

-Shu, teatr degani nima, ot oʻyinimi? — Abdishukurdan soʻradi choyfurush Sadriddin boyvachcha — Oybek, Tanlangan asarlar

2. Otning boshiga oʻxshatib yasalgan shaxmat donasi, asp

Otni yurmoq. Ot bshgan shoh bermoq

3. Muchal yil hisobida yettinchi yil nomi. Ot yili - muchal yil hisobida yettinchi yil ( muchal). Ot mindirmoq - ot sovgʻa qilmoq, ot bilan mukofotlamoq. Ot solmoq - ot qoʻymoq 2. Ot qoʻymoq - 1) otning jilovini boʻsh qoʻyib yeldirmoq; 2) mingan otini biror kimsa tomon yoʻnaltirib hujum qilmoq. Otday boʻlib ketmoq - sogʻaymoq, kasallikni unutib yubormoq. Otdan tushsa ham, egardan tushmaydi - ilgarigi mavqei yoki martabasidan tushgandan keyin ham takabburligini tashlamagan kishi haqida. Otni qamchilamoq - qamchilamoq

Uning yili

Eshitganlar shoirga rahmat aytib, biri tun kiydirib, biri ot mindiribdi — Shukrullo, Saylanma

Bugun biz kanal qazish muddatini tezlatishga tashabbuskor boʻlgan ikki dongdor quruvchiga ot mindirmoqchimiz — Said Ahmad, Ufq

Kecha-kunduz togʻma-togʻ dushmanga qarshi ot qoʻyib, ypyui ochamiz — M. Muhamedov, Mashq

Ota, tashvish tortmang, sal oʻtmay otday boʻlib ketasiz — "Sharq yulduzi"

Полная статья →
ota

ot 1. Farzandli, bola-chaqali er kishi (oʻz bolalariga nisbatan).

Ota boʻlmay, ota qadrini bilmas. — Maqol

otamisiz, nimasiz axir, oʻgʻlingizni tiyib olish sira esingizga keladimi? — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Tojiddinning otasi ham kampirining oʻlimidan keyin koʻp oʻtmay vafot etgan edi. — S. Zunnunova, Olov

2. Yoshi katta kishilarga murojaat qilishda yoki ularni hurmatlash uchun ishlatiladi.

Otalar soʻzi — aqlning koʻzi. — Maqol

Yunusali ota qayoqqa borishni bilmay, hardamxayol boʻlib turgandan keyin idora tarafga yoʻl oldi. — S. Ahmad, Ufq

Qoratoy Oʻrozni darrov Shokir otaga yubordi. — Oybek, Tanlangan asarlar

3. Oʻgʻil bolani erkalatish uchun ishlatiladi.

4. Biror ish yoki harakatni boshlab bergan, unga asos solgan kishi haqida.

Abdulla Qodiriy oʻzbek romanchiligining otasidir. Jukovskiy rus aviatsiyasining otasidir.

5. Mehribon boshliq, rahnamo haqida.

U [Mixail Markovich] kolxozchilarga ota boʻldi, gʻamxoʻrlik qildi, ish oʻrgatdi. — Oydin, Mardlik — mangulik

6. El-yurtga boshchilik qiluvchi, yoshi yoki mansabi ulugʻ zot haqida

[Yormat:] Tayyorlan, qizim, Senga yurt otasi, ellikboshimiz gapiradilar. — Oybek, Tanlangan asarlar

  • Ota kasb Ota shugʻullangan kasb (farzandga nisbatan). Beshiksozlik Rahim akaga ota kasb. — SaodatKatta boʻlgach, hammollik menga ham ota kasb boʻlib qoladi. — P. Tursun, Oʻqituvchi
  • Ota yurt (yoki makon) Ota tugʻilgan, oʻsib-ulgʻayib yashagan joy. Nusratbekning ota yurtida ilgari ham saratonda, ikki-uch yilda shunday bir shamol esib, palaklarni agʻdarib ketardi. — S. Nurov, Maysalarni ayoz urmaydiBir zumgina chayqalib oldi Ota makon — qirlarim, choʻllar. — S. Sayyid.
  • Otasi Sal oʻtmay, hovliga Salimjonning qaynotasi savlat toʻkib kirib keldi. — Gazetadan
  • Bor otangga, bor onangga Sansalorlikni ifodalash uchun ishlatiladi.
  • Ota goʻri qozixonami?
  • Otangga rahmat Kimsadan mamnun ekanlikni ifodalovchi olqish iborasi.
  • Otang yaxshi, onang yaxshi qilib Yalinib-yolvorib; olqab-maqtab.
Полная статья →

Показать все · 163 →

В определениях

36

Показать все · 36 →

Сказки

5
Har kimning bolasi oʻziga shirin
Устное народное творчество

Ushbu ertakda mehnatkash dehqonning oʻgʻli haqida hikoya qilinadi. U otasining nasihatlariga quloq solmaydi, ammo oʻzi ota boʻlgach, farzandiga xuddi shu nasiha

Ilon pari
Устное народное творчество

Podshoh ov paytida bir pari qizni uchratib, unga uylanadi. Biroq, koʻp oʻtmay podshohning darmoni qurib, vazirining maslahati bilan xotinining sirini bilib olad

Nima eksang, shuni olasan
Устное народное творчество

Bir chol oʻgʻli va kelini bilan yashar ekan. Kelin cholni uydan haydashni talab qiladi, oʻgʻil esa otasini togʻga tashlab keladi. Otasi oʻgʻliga oʻtmishdagi bir

Qorasoch pari
Устное народное творчество

Yetim qiz Qorasoch pari oʻzining aql-zakovati va sehrli qobiliyatlari bilan mamlakatni boshqaradi. Uning donoligi va adolati tufayli mamlakat obod boʻladi, ammo

Til tigʻdan oʻtkir
Устное народное творчество

Bir yigit kasal podshohga sher suti olib kelish uchun xavfli safarga otlanadi. U sarguzashtlar davomida tananing turli aʼzolari oʻrtasidagi bahsga guvoh boʻladi

Диалектные материалы

2
Gechmish
Buxoro viloyati · oʻtmish

koʻrgan-kechirilgan voqea-hodisalar

hinobandon
Samarqand viloyati · nikoh toʻyi

qiz tomonida oʻtkaziladigan nikoh toʻyi (yaqin oʻtmishda)