«oʻtkirlik» boʻyicha 8 ta natija
ot Oʻtkir holat, oʻtkir ekanlik.
Pichoqning oʻtkirligi. Ovozning oʻtkirligi. Zehnning oʻtkirligi.
Oʻzbek oyimning oʻtkirligi erlar tomonidan ham tasdiq etilganligini iqror qilishga toʻgʻri keladi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar.
sft. 1. Yaxshi kesadigan; keskir.
Oʻtkir qaychi. Oʻtkir ustara. Oʻtkir pichoq.
Ali tajangning koʻzlari yana oʻynab ketdi. Qani, qoʻlida oʻtkir boltasi boʻlsa-yu, eng adil bir daraxtni kesib, yelkaga olib joʻnasa! — Oybek, Quyosh qoraymas
Mutalning birinchi harakati boʻshga ketdi-da, chap biqiniga oʻtkir xanjar gʻarchcha botirildi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
2. Uchi nayzalangan; uchli.
Oʻtkir bigiz. Oʻtkir nayza. Oʻtkir uchli qalam.
3. Taʼm bilish, hidlash, eshitish va boshqalar sezgi aʼzolariga kuchli taʼsir etadigan, kuchli.
Oʻtkir ovoz. Tuzi oʻtkir ovqat. Quyoshning oʻtkir nuri kuydirmoqda.
Bu ariqchalar boʻyida oʻtkir hidli qoramtir yalpizlar oʻsgan. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar
Achchiq, oʻtkir tamakidan boshi gir aylanib, koʻzlari yoshlandi-da, yoʻtala-yoʻtala yurib ketdi. — Oybek, Nur qidirib
Och qoringa tushgan oʻtkir may viz ettirib, meʼdani qaynatdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
4. koʻchma Ruhiy va boshqalar jihatdan taʼsir darajasi, kuchi yuqori; kuchli.
Oʻtkir asar.
Oʻtkir hajviy kulgi bilan sugʻorilgan bu gaplar — OʻTA
Sharif Rizayev oʻzining oʻt-kir, tanqidiy, hujumkor maqolalarida eskilik sarqitlarini ayovsiz tanqid qildi. — X. Yodgorov, Hayot toʻlqinlari
5. Qobiliyatli, imkoniyati yuqori darajali.
Aqli oʻtkir. Zehni oʻtkir.
Gilamlarga oʻzgacha joziba bagʻishlagan qizlarning chevar qoʻllari, oʻtkir koʻzlari, nozik didlari — Saodat
Nizomiddinovning qulogʻi oʻtkir edi. Tevarak atrofni butun vujudini quloq qilib eshitar edi. — N. Safarov, Olovli izlar
6. Kasb-hunar, bilim va shu kabilarda yuqori darajaga ega boʻlgan, yuqori saviyali; kuchli.
Yusufjon aka Fargʻona vodiysining eng oʻtkir oʻyinchi ustozlaridan koʻp raqslarni oʻrgangan edi. — T. Obidov, Yusufjon qiziq
Botirali toʻqay oralab borar ekan, garchand oʻzi oʻtkir ovchi boʻlsa ham, ana shunday ov gashtini oʻylamadi. — H. Gʻulom, Mashʼal
— Bu masterovoylaring juda oʻtkir xalq boʻlar ekan-da? — dedi chol. — Oybek, Tanlangan asarlar
7. Oʻtkir (erkaklar ismi).
fl. Charxlab, qayrab, yaxshi kesadigan qilmoq; oʻtkir qilmoq.
Saxovatli, odil va dilkash temirchi uning duradgorlik asbob-uskunalarini yasab yoki oʻtkirlab berardi, haq soʻramasdi. — Sh. Toshmatov, Erk qushi
fl. Oʻtkirlamoq feʼlining majhul nisbati.
fl. Oʻtkirlamoq feʼlining orttirma nisbati.
fl. 1. Yaxshi kesadigan yoki yaxshi oʻtadigan holga kelmoq; oʻtkir boʻlmoq.
Pichoq oʻtkirlashdi. Bigiz oʻtkirlashdi.
2. Darajasi ortmoq, kuchaymoq.
Achchiq ayoz koʻrsatar kuchin, Oʻtkirlashdi sovuqning qahri. — D. Fayziy
Goʻyo zehni boyagidan ham oʻtkirlashib, tili biyronlashib ketganday, shoʻx, kulgi gaplar [Mirzaning] xayoliga oʻzidan-oʻzi quyilib kelardi. — O. Yoqubov, Mirzaterak
istehzo-kesatiq, zaharxanda oʻtkirlashgan sayin yumor hajvga yaqinlashadi. — OʻTA
