Қидирув

от 1. Ўткир нарсанинг учи; найза.

Кўк стрелкаларнинг шаҳарга, тепаликлар ва катта ёʻлларга қаратилган найзалари ханжар нишидай армия мудофаасига санчилиб турарди. — И. Раҳим, Чин муҳаббат

2. Газандаларнинг чаққанда санчадиган аъзоси; ништар.

Ёʻлда чаён тошбақадек дўстига, Урди бир-икки нишини пўстига. — Ҳамза

3. Эндигина униб чиққан (ўсимлик ёки куртак).

Тупроқни кўтариб турган ниш ғўза тагини аста кавлаб кўрсам, илдизи чирий бошлабди. — С. Маҳкамов, Шогирд

4. Тухумнинг учидаги ўткир бўртиғи, холи.

от 1. Юзанинг бирор томонга қиялиги; қиялик даражаси.

Нишаб ер.

Янги қамиш босиб, лой билан сувалган томининг нишаби ҳовли томонда. — А. Мухтор, Опа-сингиллар

2. кўчма Бирор гап-сўз, иш-ҳаракатнинг мазмуни, ёʻналиши.

— Ўзим ҳам гапнинг нишабидан масалани тушунгандим, — деди Ботирали. — Неъматжонга, Газетадан

от 1. Атайлаб қўйилган ёки табиий белги; аломат.

Боланинг ўнг бетида нишони бор.

Техник., домланинг дарвозасига қизил нишон қўйиб кетди. — А. Қаҳҳор, Сароб

2. Бирор нарсанинг изи, асари,

Кечаги ёмғирдан нишон ҳам қолмаган, хушбўй шабада, дилхуш манзара, оромижон табиат. — И. Раҳим, Ихлос

Кубан бўйларидан изладим сени. Ўтди туни кунлар, топмадим нишон. — Т. Тўла

3. Бирор нарсадан дарак ёки далолат берувчи белги.

Ясовуллар садоқат нишони кўрсатдилар. — А. Қодирий, Меҳробдан чаён

Бу байроқ ҳар бир жангчи учун шон-шараф белгиси ғалаба нишони. — И. Раҳим, Чин муҳаббат

4. Ўқ узиш учун мўлжалга олинган (қўйилган) нарса; қора.

Ўқни нишонга бехато урмоқ. Нишонга олмоқ.

— Тўғри қилгансиз, — деб уни қўлтиқлади комиссар, — жангчининг онги қайралса, ўқи нишонга бехато тегадиган бўлади. — Шуҳрат, Шинелли йиллар

5. кўчма Бирор гап қаратилган обект; бирор гапдан кўзланган мақсад; мўлжал.

Иноят сўзининг нишонга бориб тегаётганидан мамнун. — С. Абдуқаҳҳор, Санамай саккиз дема

6. эск. ком. қўлл. Орден; медал.

Кўкрагида яқинда олган Меҳнат шуҳрати нишони — Газетадан

7. Нишон (эркаклар исми).

от 1. айн. Нишон 1, 2, 3.

Шукуржоннинг қуёшда куйган буғдойранг юзида қандайдир теран бир қайғунинг нишонаси бор эди. — О. Ёқубов, Ота изидан

Бек ва амир амалдорининг нарида туриб шивир-шивир қилаётганликларини Ҳасан овчи ёмонликдан нишона деб тушунди. — Ш. Тошматов, Эрк қуши

2. Мевали дарахтнинг биринчи марта қилган меваси.

Олма нишона қилди.

Ҳали нишона қилмаган мевани ҳисобга киритасанми? Аввал тарбия қил, гулласин, ундан кейин мевасига сават тўқисанг арзийди. — Шуҳрат, Шинелли йиллар

от 1. Жарроҳларнинг кескир асбоби.

Ибн Сино ечиб ташлаган қонли яктагини кийиб, қўлида ништар билан ярадорнинг тепасига келди. — М. Осим, Аждодларимиз қиссаси

2. Умуман, ўткир ва санчиладиган нарса.

Душман заиф жойдан ништар уради. — С. Аҳмад, Ҳукм

Ништардан аччиқ ботди Темирдан бўлган жавоб. — Ғайратий

3. айн. Ниш 2.

Чаён заҳарли ништарини бир гал ўртанча бармоғининг учига, иккинчи марта кўрсаткич бармоғига санчиб олди. — П. Турсун, Ўқитувчи

4. кўчма Ўткир, кучли.

Қуёшнинг ништар нури баҳор ёмғирида ўсган ўтларни қовжиратиб юборган. — Ё. Шукуров, Биринчи парвоз

от Тухумнинг оқини етмак билан кўпиртириб ва шакар қиёми қўшиб тайёрланадиган кўпиксимон қуюқ оқ ширинлик.

Ота нишолдага нон ботирар, самоварчи унга гулдор пиёлада иссиқ, хушбўй чой узатиб турар эди. — А. Мухтор, Опа-сингиллар