Kurze f
Қидирув
«калталик» бўйича 21 та натижа
Филтр
Луғат тури
Луғат мақолалари
18 та
Изоҳли луғат
· яна 5 та луғатда
сфт. 1. Узунлик ўлчами кичик; қисқа.
Кама шим. Калта қалам. Калта ип боғловга етмас. — Мақол
Симни калта кесмоқ.
Мастон калта, аммо ёʻғон икки ўрим сочини бошига ўради-да оёғидаги ағдарма этикни кўздан кечирди. — А. Қаҳҳор, Мастон
2. Узунлиги нисбатан кам, етарли эмас; қисқа.
Унинг ипак салласи нозик қилиб ўралган, калта енгли ипак абоси ўзига жуда ёпишиб туради. — П. Қодиров, Юлдузли тунлар
Арслон ҳам эгасининг буйруғини кутаётгандай, калта думини қимирлатиб — С. Анорбоев, Оқсой
3. Вақт нуқтаи назаридан қисқа, тез тугайдиган, узоқ давом этмайдиган.
Калта кун.
Соат кетидан соат ўта берди. Калта куз куни оғди. — С. Анорбоев, Оқсой
Бу гаплашув ҳам калтагина савол-жавобдан иборат бўлди. — Чўлпон, Кеча ва кундуз
Ингичка ва ёʻғон, калта ва чўзиқ товушлар кекирдаклари узилиб кетмайдими бу хўрозларнинг? — И. Раҳим, Ихлос
- Гапни калта қилмоқ Гапни чўзмаслик. Аммо инсон қалбини шиллиқ қуртдек кемириб ташлайдиган гумон ва шубҳа ич-ичини кемираётганидан ижирғанди, сездириб қўймаслик учун гапини калта қилди. — С. Кароматов, Олтин қум
- Калта ўйламоқ Яхшилаб, пишиқ қилиб ўйламаслик, юзаки ўйламоқ. Айб ўзимда. Калта ўйлабман. Тўй бўлмайди. — Ойбек, Олтин водийдан шабадалар.
- Қўли калта Имконияти чекланганликни, иложсизликни билдиради. Ўйлаб қарасам, дўппи тор экан... каттароқ иш қилишга қўлимиз калта экан. — И. Раҳим, Ихлос
Изоҳли луғат
· яна 5 та луғатда
от 1. Дарахт, бута кабиларнинг барг-бутоқсиз узун шохи (синган ёки махсус қирқиб олинган, ҳўл ёки қуруқ).
Текинга ўрганган текинхўр қўлига калтак илинса ҳам, керак бўлиб қолар, деб олиб кетаверар экан. — Муштум
Ойимча биби уларни [товуқларни] кўрди-ю қўлига тушиб қолган бир калтакни ҳавола қилиб, тирқиратиб ҳайдаб, қарғай-қарғай уйига кириб кетди. — К. Яшин, Ҳамза
2. Уриш, саваш, ҳайдаш учун ишлатиладиган махсус ёғоч; таёқ, говрон.
[Жаллод] Бандининг тиззасидан қуйисига, оёқлари суягининг қиррасига калтак билан қаттиқ бир урди. — С. Айний, Эсдаликлар
[Шербек] Кулига калтак олиб, мол боққани қирга чиққанида қувончини ичига сиғдира олмай думбалоқ ошган эди. — С. Анорбоев, Оқсой
3. фолк. Тўқмоқ, чўқмор; гурзи.
Тўқсон ботмон чўян калтак қўлимда. — Ширин билан Шакар
[Кўкалдошнинг] Тақимида беш юз ботмон калтаги. — Алпомиш
4. Таёқ, мушт ва шу кабилар зарби; уриш.
[Лаъли] бекнинг калтаклари ҳам ёдидан кўтарилиб, аланга чайқалаётган ерга югурди. — Ҳ. Ғулом, Машъал
Сувонжоннинг калтакка тоқат қилиши Ойсулувга бадтар алам қилди. — С. Анорбоев, Оқсой
5. кўчма Қаттиқ тегувчи, зарба бўлувчи нарса; дакки.
Аваз уйига киргач, ўзича кулиб: Менинг шеърим улар учун калтак бўлади, — деб қўйди. — Ж. Шарипов, Хоразм
Чолнинг ҳар бир мақтов сўзи полвонга калтак бўлиб тушмоқда эди. — Ҳ. Назир, Ўтлар туташганда
- Бошида калтак синмоқ Ажрини (жазосини) тортмоқ; қаттиқ гап эшитмоқ; балога қолмоқ. Ҳамма айб Салоҳиддинда. Калтак шу одамнинг бошида синиши керак. — А. Қаҳҳор, СаробШунча калит чўнтагимда бўлгани билан битта-яримта нарсани нари-бери қилиб кўрай-чи, бошимда калтак синсин — С. Маҳкамов, Шогирд
- Калтак емоқ Калтакка дучор бўлмоқ, калтакланмоқ. Эчкининг калтак егиси келса, чўпоннинг таёғига сурканади. — Мақол
- Калтак остида қолмоқ Кўп калтак емоқ; дўппосланмоқ, саваланмоқ. Бирдан ўнларча мушт ҳавога кўтарилди. Элликбоши ва унинг шериклари калтак остида қолди. — Ойбек, Танланган асарлар
- Оқ калтак, қора калтак Ҳужум қилиш учун таёқ, теша ва шу кабилар билан қуролланган оломон ҳақида.
- Қора калтак билан Қуролсиз, оддий таёқ билан. [Абдураҳмонбой:] Мирзақул, Николай полвон зўр. Хом хаёлларга бориб юрманг, қора калтак билан подшоҳликни йиқитиб бўлармишми! — Н. Сафаров, Уйғониш
1. Namussuz.БЕНОМУС
2. Şarlatan, yalancı, hileci.ЁЛҒОНЧИ, ФИРИБГАР
Изоҳли луғат
· яна 6 та луғатда
сфт. Ҳозир кўзига кўриниб турган нарсалар асосида ҳукм чиқариб, унинг оқибатига фаҳми етмайдиган, келгусини, узоқни кўрмайдиган, қисқа ўйлайдиган.
Одамлар орасида ҳам узоқни кўра билмайдиган калтабинлар учрайди. — С. Кароматов, Сўнгги бархан
фольк. коротенький, малюсенький
- калтача бобом лой тепар загадка мой карликовый дед глину месит (Сакич – жевательная сера)
Таърифлар ичида
3 такўтоҳлик Кўтоҳ ҳолатлилик; калталик, қисқалик. шв. Айбли иш, гуноҳ иш. Аччиғланиб, полвон неча сўз айтди, Сўраган кишилар уялиб қайтди, Виз билмаймиз: нима к
заифлик Кучсизлик, дармонсизлик. Заргаров баданида заифлик сезиб, суҳбатдан ҳафсаласи қочди. А. Мухтор, Бўронларда бордек ҳаловат кўчма Ожизлик; ақли калталик. Бобур
оқса Бир оёғи калталиги, майиб ёки касаллиги туфайли чайқалиб, чўлоқланиб юрмоқ, оқсоқланмоқ. Хийла олислаб қолган Маҳмуд ака сал оқсаганича кетиб борарди. С. Зун