Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «issiqlik» — результатов: 168

Фильтр

Словарные статьи

33
issiqlik

ot 1. Issiq holat (daraja).

Qum barxanlari silsilasi uzra jimirlab harorat koʻtarilar — bu yerda issiqlik juda baland boʻlishiga qaramay, Meʼmor qiynalmay nafas olar edi. — Mirmuhsin, Meʼmor

2. Issiq 1.

Reaktorda boʻladigan issiqlikni chiqarib tashlash uchun ikki konturli sistema qoʻllanadi. — Fan va turmush

Kumush issiqlik va elektrni boshqa metallarga qaraganda yaxshi oʻtkazadi, yorugʻlikni yaxshi qaytaradi. — Gazetadan

3. Xalq tabobatida: yuqori kaloriyali taom, yegulik-ichkiliklar (qazi, palov, shirinlik va boshqalar)

Yalpiz. Issiqlik siqib chiqarilgan seliga picha sirka qoʻshib ichilsa, ichki aʼzolarda sodir boʻladigan qon quyulishini toʻxtatadi. — K. Mahmudov, Koʻkda gap koʻp

Sharq xalqlari orasida ovqatlarni issiqlik va sovuqlik deb boʻlib ham yuritiladi. — N. Ismoilov, Kasallarni parvarish qilish

4. Qattiq terlash va terning sekin bugʻlanishi oqibatida yoki birorta kasallik tufayli terida paydo boʻladigan toshma, pufakchalar.

Bolaning badaniga issiqlik toshibdi.

5. Yaxshilik, foyda, yorugʻlik.

Dehqon bundan issiqlik chiqishiga ishonchini yoʻqotgach, asabiylashgan holda qichqirdi. — Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli

Полная статья →
issiq

sft. 1. Jism tarkibidagi molekulalar harakati (yonish, kimyoviy reaksiya va shu kabilar) natijasida yuzaga keladigan va jismlarni qizdiradigan, isitadigan kinetik energiya; issiqlik, harorat. Quyoshning issigʻi. Olovning issigʻi.

Issiq birmuncha boʻshashgandek tuyulsa ham, dimlik zaptida edi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Sharofatxon supaning chetiga kelib oʻtirdi, oq shohi roʻmoli bilan yelpinib, issiqdan shikoyat qildi. Oybek, — Tanlangan asarlar

2. Kasallikda yuzaga keladigan (koʻtariladigan) harorat; isitma.

Oftob oyim erining soʻzini kuchlab tushdi: Issigʻi bor, yuzi ham qizarib, boʻrtib turibdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Issigʻim koʻpligidan suv ustiga suv ichar edim. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

3. Yuqori haroratli, biror manba harorati bilan isigan, qizigan; issiq holatli.

Issiq suv. Havo issiq.

Shundoq issiq kunda qora koʻylak kiyishidan azadorligi bilinib turardi. — S. Ahmad, Ufq

Sherbek uning qoʻlini issiq kaftlari orasiga oldi. — S. Anorboyev, Oqsoy

4. Issiqlikni saqlaydigan, issiq tutadigan.

[Egnida] Issiq va yangi palto, oyogʻida ichi jun botinka, qorakoʻl qalpoq, qorni toʻq. Mirmuhsin, — Umid

Issiq kiyingan yoʻlovchilar dam-badam burun va quloqlarini ushlab, oʻz tashvishlari bilan yugurib-yelardilar. — Oʻ. Usmonov, Sirli sohil

5. Qozon ovqati, pishirilgan (issiq) taom.

Yaxshiyam shu qoʻshning bor ekan, dugonang. Boshim yostiqqa tegganda, oʻzi, bolalari oʻtib, bir qoshiq issiq qilib beradi, doʻxtir chaqirib keladi. — S. Nurov, Narvon

Kechadan beri [Kumushning] ichiga issiq kirgani yoʻq. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Hammamiz deyarli har kun bir qoshiq issiqqa muhtojmiz. — A. Qodiriy, Kichik asarlar

6. Koʻchma Kishiga xush keladigan; yoqimli.

Yulduzxon unga yengilgina bosh irgʻadi va bir kulib qaradiki, Muhiddin shu vaqtgacha qizlar kulgisining bu qadar jozibali, chiroyli, issiq boʻlishini sira uchratmagan edi. — R. Fayziy, Choʻlga bahor keldi

Luqmoncha xuddi yumalaganday yugurib, medpunktga kirib borarkan, Elchibek uni chaqirib, bir issiq gap aytgisi keldi. — A. Muxtor, Tugʻilish

  • Issiq joy (yoki oʻrin) Oʻzi yashayotgan, oʻzi oʻrgangan joy (oʻrin). Mavlon bilan Navroʻz oʻz issiq joylarini tashlab kolxozning paxtasini gʻayrat bilan terayotgan yoshlarning ishlaridan hayron qoldilar. — S. Ayniy, QullarSababi boʻlmasa, kim issiq oʻrnini tashlab, qum tepaliklari orasida sargardon boʻlib yuradi! Mirmuhsin, — Meʼmor
  • Issiq jon Tirik organizm, jumladan, odam hayotida har xil holatlarning yuz berishi mumkinligini bildiradi, shuni qayd etadi. Issiq jon. Men ogʻrib yotarman, bir qoshiq suvga muhtoj boʻlarman. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayonIssiq jon deydilar, jon boʻlsa boʻlar, Payt kelsa, chechak ham sargʻayar, soʻlar. — A. Oripov, Yillar armoni
  • Issiq urishi (yoki elitishi) Organ izmga uzoq vaqt (davomli) issiq havo yoki infraqizil nurlar taʼsir etishi oqibatida organizmda issiqlik boshqarilishining izdan chiqishi bilan yuzaga keladigan oʻtkir patologik holat. Yozda, saratonda yoki issiq binoda uzoq ishlaganda, issiq elitishi mumkin. — OʻzME
  • Issigʻida Vaqti gʻanimatda. Buva naridan-beri choyini ichib, yana yoʻlga tushdi. Omonatni issigʻida egasiga topshirish kerak-ku. — Mirmuhsin, Bir xumcha tillaYo bu uydan issigʻida keting, yo xulqingizni tuzatib oling! — H. Gʻulom, Toshkentliklar
  • Istarasi issiq 1. Dadasi deyman, doʻstingiz Olimjonni juda maqtab yubordi-yu qizingiz bir narsani bilar ekan-da, haytovur, shu yigit koʻzimga issiq koʻringan edi. — O. Yoqubov, Chin muhabbatHoy, menga qarang, koʻzimga issiq koʻrinasiz. Yopiray, Karim aka, meni tanidingizmi? — N. Safarov, Sharq tongi
  • Odamning yuzi issiq Koʻz koʻzga tushganda, har qanday holatda ham odamning (insonning) eʼtibori saqlanishini qayd etadi. Mahmud bobo boshliqni topib olib, boplab soʻkmoqchi edi. Lekin odamning yuzi issiq-da, unga duch kelib, koʻzlari koʻziga tushgach, ancha boʻshashdi. — Gazetadan
  • Temirni issigʻida bosmoq
Полная статья →
Issiqlik trubasi

Elektrovakuum asboblarning sovitish tizimidagi, qisman issiqlik tashuvchi bilan toʻldirilgan germetik trubkadan iborat issiqlik uzatuvchi element.русскийтепловая труба, Теплопередающий элемент в системах охлаждения электровакуумных приборов, представляющий собой герметизированную трубку, частично заполненную теплоносителем.английскийheat pipe

Полная статья →

Показать все · 33 →

В определениях

132

Показать все · 132 →

Сказки

1
Ayiqpolvon
Устное народное творчество

Uch opa-singil otalarining zolimligidan qochib, har biri oʻz yoʻliga ravona boʻladi. Kenja qiz Iqbol ayiq bilan turmush qurib, Ayiqpolvon ismli oʻgʻil koʻradi.

Диалектные материалы

2
ʻssʻliq
Xorazm viloyati · issiqlik

1. issiqlik; 2. issiq-sovuq; 3. badanga toshadigan mayda yara