rvsh. 1. Oʻtgan vaqtlar(da), hozirgi vaqtdan oldin; burun.
Shaharda ilgari koʻnkani ot surgar edi. — Oybek, Tanlangan asarlar
Ilgari juda qulay boʻlib koʻringan narsa, endi atroflicha oʻylaganda, hazilakam emasligi ravshanlashdi. — Oybek, Tanlangan asarlar
Urganch shahriga ilgari faqat tuya karvonlari bilan borilar edi. — Gazetadan
2. Birinchi navbatda; oldin, avval.
Qoʻrqoq ilgari musht koʻtaradi. — Maqol
Ashirbek ilgari, Vafobek keyin, Oqlabdi qirq yigit bergan tuzimni. — Yusuf va Ahmad
3. Oldingi oʻrinda; oldin(da).
Ketayotir Oypari hamma qizdan ilgari. — Folklor
Hudaychi Azizbekdan ilgariroqda qoʻriqchilarni ogohlantirib borar — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
4. Olgʻa tomon; ilgariga, old tomonga.
Oʻlgan, yarador boʻlganlarga qaramay, qoʻzgʻolonchilar katta suron bilan ilgari otilib, toshboʻronni kuchaytirdi. — Oybek, Tanlangan asarlar
Qudrat bilan Gʻulomjon ham bir necha odim ilgari yurdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha.
Qoʻrgʻon ustida yasov tortgan qahramonlar qoʻl bogʻlab, ikki bukilgansimon taʼzim bilan Azizbekni ilgariga oʻtkaza boshladilar. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
5. koʻm. vzf. Narsa, hodisaning oʻzi bogʻlanib kelgan soʻz, soʻz birikmasi bildirgan vaqt, xatti-harakat va shu kabilardan oldinga oidligini (shunday munosabatni) bildiradi.
Toʻydan ilgari nogʻora chalmoq. Hammadan ilgari eshitdim.
Amirga inqiyod etishdan ilgari shu toʻgʻrida javob bersangiz. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon
Bundan bir necha soat ilgari qaygʻudan boshqa ovqatni tanimagan bu ikki yor endi sevinib, ishtaha bilan yeya boshladilar. — Oybek, Tanlangan asarlar
- Ilgari bosmoq Yaxshi tomonga oʻzgarmoq, yurishib ketmoq. Ishi oʻrin oldi ilgari bosib, Yoʻlim boʻldi, dedi koʻngli oʻsib. — Bahrom va Gulandom
- Ilgari kuni Bugundan ikki kun oldingi kun. Ilgari kuni kechasi chopar kelgandan boshlab kecha kechasi hokimning koʻnglini olguncha oʻzini qilkoʻprik ustida sezgan mingboshi, mana, endigina erkin nafas oldi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
- Ilgari surmoq Yangi fikr-mulohaza bildirmoq, uni kun tartibiga qoʻymoq. Abulvafo Xurosonda tavallud etganlar hisob-u handasa sohalarida yangi ilmiy masalalarni ilgari surdilar va talay risolalar yaratdilar. — Mirmuhsin, MeʼmorBiz ilgari surayotgan taxminlar fandagi ilmiy farazlardek gap. — S. Karomatov, Oltin qum