Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«эзма» бўйича 124 та натижа

Филтр

Луғат мақолалари

54 та
эзма
Изоҳли луғат · яна 6 та луғатда

сфт. Гапдан оғзи тинмайдиган, кўп гапирадиган; сергап.

Эзма чол. Эзма бўлмоқ.

Кўпчилик айтгандек, киши қариса, Эзма, насиҳатгўй бўлиб қоларкан. — Ғ. Ғулом

Оғзи чарчамайдиган эзма одам керак бунча гапиришга. — Э. Аъзамов, Шайтончалар кўчаси

Тўлиқ мақола →
эзмоқ
Изоҳли луғат · яна 7 та луғатда

фл. 1. Босиб, сиқиб ва бошқалар ёʻл билан юмшатмоқ, пачақламоқ, янчмоқ ва ҳ.к.

Оёғи билан сигаретани эзмоқ. Анорни эзмоқ.

Ёнида чумоли уясини кўриб, оёғи билан эзди. — А. Мухтор, Опа-сингиллар

Чол бошқа чой чақириб, белбоғининг қатидан қуруқ чой олиб, кафтида эзди-да, пиёлага солиб қайтарди. — С. Аҳмад, Ҳукм

Эрталаб Шоқосим бир ўсимликнинг қовжироқ гулини келтириб, қайноқ сувда эзиб, қизга ичиришни буюрган эди. — Ойбек, Танланган асарлар

2. Киши аъзоси ёки унинг бирор жойини қаттиқ босим, сиқувга олмоқ.

Оғир юк елкасини эзяпти.

Оёғини қиздириб эзган этигини ечолмай ўтирган Ширмонхон Мақсуда келгандан кейин ўрнидан турди. — С. Зуннунова, Олов

Манглайни эзиб юборди бу чўян қалпоқ. — Ойбек, Қуёш қораймас

3. Оғир, қийин аҳволга солмоқ, шундай аҳволда сақламоқ.

Узоқ ва машаққатли ёʻл уларни жуда эзиб ташлаган эди.

Халқларни қул қилиб эзиб келган подшо ҳукумати ағдарилди. — Т. Бекмуродов, Унутилмас воқеалар

Кириб майдонда жавлон урди эрлар, Эзиб душманни ҳайқирмоқда шерлар. — Ҳабибий

4. Руҳан қийноққа солмоқ; қийнамоқ.

Раҳимжон ака, бўлди, ўзингизни эзманг. — Ў. Умарбеков, Ёз ёмғири

Орага оғир, эзиб юборувчи жимлик чўкди. — К. Яшин, Ҳамза

У билан талашиб-тортишиб ўтириб, ёлғизлигини ҳам унутган экан. Энди танҳолик эза бошлади. — С. Сиёев, Отлиқ аёл

5. Қойилмақом қилиб, жуда таъсирли тарзда ижро қилмоқ (асосан куй, қўшиқ ҳақида).

Шодмон ҳожи олдин дуторда майин эзиб, Туя бўзлов машқини чалиб, кейин танбурни олди. — С. Абдулла, Қувғунда

Бобоси уни қувонтирадиган гап топганидан хурсанд, эзиб ҳикоя қила кетди. — А. Мухтор, Бўронларда бордек ҳаловат

  • Жағини эзмоқ Уриб мажақламоқ, абжағини чиқармоқ. Ол қўлингни, жағингни эзиб қўяман! — Ш. Холмирзаев, Ёʻллар, ёʻлдошлар
  • Жиғини эзмоқ Ҳа, Салим, Ҳакимларнинг жиғини эзаман, ука. — Ойбек, Танланган асарлар
  • Эзиб ёғмоқ Майдалаб тўхтовсиз ёғмоқ. Уч кундан бери ёмғир эзиб ёғар, ҳашарчилар ишга чиқмай, зерикиб қолишган эди. Ў. — Ҳошимов, Бир томчи шудринг
  • Юракни (ёки бағирни, қалбни, юрак-бағирни) эзмоқ Руҳий азоб бермоқ, руҳан қийнамоқ. Ўғли Турғунбой унинг юрагини эзиб юборди. — Т. Ашуров, Оқ отАхир менда нима гуноҳки, муштипар онайизорнинг бағрини эзасан. — К. Яшин, ҲамзаСовлиқнинг фарёд уриб маърагани юрак-бағрини эзиб юборди. — С. Аҳмад, ЮлдузОпа хатосин сезди, Тўғри сўз қалбин эзди. — Муштум
Тўлиқ мақола →
эзмалик
Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

от 1. Эзмага хос хислат, эзма эканлик

Мамарасул ака, сураткаш ҳам эзмалигингиздан хабардорга ўхшаб қолди дейман-а? — Уйғун, Сайланма

2. Ортиқча ва унчалик керак бўлмаган тафсилотларга, майда-чуйдаларга берилиш.

У тўйлардан, азалардан эсига маҳкам жойлаб келган миш-миш ларни ҳар вақт эзмалик билан сўйлар эди. — Ойбек, Танланган асарлар

Тўлиқ мақола →
эзмаланмоқ
Изоҳли луғат · яна 3 та луғатда

фл. 1. Эзмалик қилмоқ, гапни чўзмоқ.

Бир неча фарсахдан кейин қудуқ келишини олдиндан айтар, қудуқни эзмаланиб тасвирлар, ҳаммаси тўғри чиқарди. — Мирмуҳсин, Меъмор

Ортиқ эзмаланиб ўлтиришга Эҳсоннинг фурсати ёʻқ эди. — А. Қаҳҳор, Сароб

2. Жуда секин, имиллаб иш қилмоқ; ивирсимоқ, ивирсирамоқ, имилламоқ.

Эзмаланмай, тез кийинсанг-чи!

Тўлиқ мақола →
эзмалашмоқ

фл. Эзилиб (эзмалик билан) гаплашмоқ, суҳбатлашмоқ.

Ўз қўли билан Қурбоналига овқат олиб чиқди. У билан ўтган-кетганлардан эзмалашди. — Шуҳрат, Жаннат қидирганлар

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 54 →

Таърифлар ичида

32 та

Ҳаммасини кўриш · 32 →

Эртаклар

13 та
Айиқполвон
Халқ оғзаки ижоди

Уч опа-сингил оталарининг золимлигидан қочиб, ҳар бири ўз ёʻлига равона бўлади. Кенжа қиз Иқбол айиқ билан турмуш қуриб, Айиқполвон исмли ўғил кўради.

Чўпон йигит билан бой
Халқ оғзаки ижоди

Бир чўпон йигит сеҳрли най ёрдамида хасис бойнинг дардига даво топади. Бу воқеа бойнинг ҳаётини ўзгартириб, унга бахт келтиради.

Ҳаким балиқчининг ўғли
Халқ оғзаки ижоди

Камбағал балиқчи чолнинг ўғли вазирнинг ҳийлалари туфайли подшоҳнинг қийин топшириқларини бажаришга мажбур бўлади. Унинг саргузаштлари давомида кутилм

Жонон пиёла
Халқ оғзаки ижоди

Қўқон подшосининг қимматбаҳо пиёласи синиб қолади ва уни тузатишга ҳеч ким қодир бўлмайди. Фақатгина бир кал шогирд ўзининг ақл-заковати билан бу муаммо

Орзижон билан Қамбаржон
Халқ оғзаки ижоди

Қамбаржон тушида кўрган Орзижон исмли маликага ошиқ бўлиб, уни топиш учун узоқ ёʻлга отланади. Унинг саргузаштлари давомида турли қийинчиликлар ва сино

Қилич ботир
Халқ оғзаки ижоди

Қилич ботирнинг саргузаштлари, унинг Оқбилак ойимни қўлга киритиши ва маккор кампирнинг ҳийласи сабабли юзага келган қийинчиликлар ҳақида ҳикоя қилинади.

Ҳаммасини кўриш · 13 →

Шева материаллари

25 та
чинкилдäвик
Қорақалпоғистон Республикаси · сергап

сергап, эзма; вайсақи

ж'мс'
Хоразм вилояти · эзма

сергап, эзиб-элаб гапирувчи

жймсй
Хоразм вилояти · эзма, сергап
жıмджıма
Қорақалпоғистон Республикаси · вайсақи, эзма

Ҳаммасини кўриш · 25 →