сфт. Гапдан оғзи тинмайдиган, кўп гапирадиган; сергап.
Эзма чол. Эзма бўлмоқ.
Кўпчилик айтгандек, киши қариса, Эзма, насиҳатгўй бўлиб қоларкан. — Ғ. Ғулом
Оғзи чарчамайдиган эзма одам керак бунча гапиришга. — Э. Аъзамов, Шайтончалар кўчаси
«эзма» бўйича 124 та натижа
сфт. Гапдан оғзи тинмайдиган, кўп гапирадиган; сергап.
Эзма чол. Эзма бўлмоқ.
Кўпчилик айтгандек, киши қариса, Эзма, насиҳатгўй бўлиб қоларкан. — Ғ. Ғулом
Оғзи чарчамайдиган эзма одам керак бунча гапиришга. — Э. Аъзамов, Шайтончалар кўчаси
фл. 1. Босиб, сиқиб ва бошқалар ёʻл билан юмшатмоқ, пачақламоқ, янчмоқ ва ҳ.к.
Оёғи билан сигаретани эзмоқ. Анорни эзмоқ.
Ёнида чумоли уясини кўриб, оёғи билан эзди. — А. Мухтор, Опа-сингиллар
Чол бошқа чой чақириб, белбоғининг қатидан қуруқ чой олиб, кафтида эзди-да, пиёлага солиб қайтарди. — С. Аҳмад, Ҳукм
Эрталаб Шоқосим бир ўсимликнинг қовжироқ гулини келтириб, қайноқ сувда эзиб, қизга ичиришни буюрган эди. — Ойбек, Танланган асарлар
2. Киши аъзоси ёки унинг бирор жойини қаттиқ босим, сиқувга олмоқ.
Оғир юк елкасини эзяпти.
Оёғини қиздириб эзган этигини ечолмай ўтирган Ширмонхон Мақсуда келгандан кейин ўрнидан турди. — С. Зуннунова, Олов
Манглайни эзиб юборди бу чўян қалпоқ. — Ойбек, Қуёш қораймас
3. Оғир, қийин аҳволга солмоқ, шундай аҳволда сақламоқ.
Узоқ ва машаққатли ёʻл уларни жуда эзиб ташлаган эди.
Халқларни қул қилиб эзиб келган подшо ҳукумати ағдарилди. — Т. Бекмуродов, Унутилмас воқеалар
Кириб майдонда жавлон урди эрлар, Эзиб душманни ҳайқирмоқда шерлар. — Ҳабибий
4. Руҳан қийноққа солмоқ; қийнамоқ.
Раҳимжон ака, бўлди, ўзингизни эзманг. — Ў. Умарбеков, Ёз ёмғири
Орага оғир, эзиб юборувчи жимлик чўкди. — К. Яшин, Ҳамза
У билан талашиб-тортишиб ўтириб, ёлғизлигини ҳам унутган экан. Энди танҳолик эза бошлади. — С. Сиёев, Отлиқ аёл
5. Қойилмақом қилиб, жуда таъсирли тарзда ижро қилмоқ (асосан куй, қўшиқ ҳақида).
Шодмон ҳожи олдин дуторда майин эзиб, Туя бўзлов машқини чалиб, кейин танбурни олди. — С. Абдулла, Қувғунда
Бобоси уни қувонтирадиган гап топганидан хурсанд, эзиб ҳикоя қила кетди. — А. Мухтор, Бўронларда бордек ҳаловат
от 1. Эзмага хос хислат, эзма эканлик
Мамарасул ака, сураткаш ҳам эзмалигингиздан хабардорга ўхшаб қолди дейман-а? — Уйғун, Сайланма
2. Ортиқча ва унчалик керак бўлмаган тафсилотларга, майда-чуйдаларга берилиш.
У тўйлардан, азалардан эсига маҳкам жойлаб келган миш-миш ларни ҳар вақт эзмалик билан сўйлар эди. — Ойбек, Танланган асарлар
фл. 1. Эзмалик қилмоқ, гапни чўзмоқ.
Бир неча фарсахдан кейин қудуқ келишини олдиндан айтар, қудуқни эзмаланиб тасвирлар, ҳаммаси тўғри чиқарди. — Мирмуҳсин, Меъмор
Ортиқ эзмаланиб ўлтиришга Эҳсоннинг фурсати ёʻқ эди. — А. Қаҳҳор, Сароб
2. с. т. Жуда секин, имиллаб иш қилмоқ; ивирсимоқ, ивирсирамоқ, имилламоқ.
Эзмаланмай, тез кийинсанг-чи!
сфт. с. т. Ортиқ даражада эзма.
Нима қилиб бу эзма-чурукни судраб юрибсиз, бети қурсин. — С. Аҳмад, Сўнгги нусха
фл. Эзилиб (эзмалик билан) гаплашмоқ, суҳбатлашмоқ.
Ўз қўли билан Қурбоналига овқат олиб чиқди. У билан ўтган-кетганлардан эзмалашди. — Шуҳрат, Жаннат қидирганлар
сергап, эзма, вайсақи;
сергап, эзма, вайсақи болтливый
сергап одам, эзма, вайсақи болтун
1) зоол. қарг'а; 2) эзма, сергап киши
амер. сергап, эзма, сафсатабоз бўлмоқ.
латтачайнар Сергап одам, эзма, вайсақи.
Уч опа-сингил оталарининг золимлигидан қочиб, ҳар бири ўз ёʻлига равона бўлади. Кенжа қиз Иқбол айиқ билан турмуш қуриб, Айиқполвон исмли ўғил кўради.
Бир чўпон йигит сеҳрли най ёрдамида хасис бойнинг дардига даво топади. Бу воқеа бойнинг ҳаётини ўзгартириб, унга бахт келтиради.
Камбағал балиқчи чолнинг ўғли вазирнинг ҳийлалари туфайли подшоҳнинг қийин топшириқларини бажаришга мажбур бўлади. Унинг саргузаштлари давомида кутилм
Қўқон подшосининг қимматбаҳо пиёласи синиб қолади ва уни тузатишга ҳеч ким қодир бўлмайди. Фақатгина бир кал шогирд ўзининг ақл-заковати билан бу муаммо
Қамбаржон тушида кўрган Орзижон исмли маликага ошиқ бўлиб, уни топиш учун узоқ ёʻлга отланади. Унинг саргузаштлари давомида турли қийинчиликлар ва сино
Қилич ботирнинг саргузаштлари, унинг Оқбилак ойимни қўлга киритиши ва маккор кампирнинг ҳийласи сабабли юзага келган қийинчиликлар ҳақида ҳикоя қилинади.
сергап, эзма; вайсақи
сергап, эзиб-элаб гапирувчи