Hayot Foundation лойиҳаси
Лойиҳа ҳақида
Ўз
Ўз

Қидирув

«чопари» бўйича 36 та натижа: Изоҳли

Филтр
Бўлим
Луғатлар Эртаклар
Луғат тури
Изоҳли Таржима Терминологик Фразеологик

Луғат мақолалари

33 та
чопмоқ

фл. 1. 1 Бирор ёʻналишда оёқлар билан жуда тез ҳаракат қилмоқ, югурмоқ.

Кўпинча Азизхон сменадан чиқарди-ю, адир ёқалаб Қирғизовулга чопарди. — С. Аҳмад, Уфқ

Катта тезлик билан қиялаб чопаётган Фозил ака дуч келган харсангдан ҳатлаётиб, қоқилиб тушибдилар. — М. Хидир, Қирғоқлар

2. Отга минган ҳолда уни югуртирмоқ.

Бувиси буваси билан ёнма-ён от чопиб, душман билан олишган экан. — Ў. Умарбеков, Бобоёнғоқ

3. Кўпкари мусобақасида қатнашмоқ, иштирок қилмоқ.

Улоқ чопмоқ.

Кўпкарини чопиб ётир Ўн икки мингча бойбачча. — Гулшанбоғ

4. кўчма Бирор мақсадни амалга ошириш учун тегишли жойларга бормоқ, ҳаракат қилмоқ.

— Уёққа чопдим, бу ёққа чопдим, охири ишимни битирдим, — деди хола. — Газетадан

5. Ирғимоқ, ошмоқ (эркак ҳайвон ҳақида).

  • Бахти (ёки омади) чопмоқ Бахти, омади келмоқ. Ўйлаб кўрсам, укам, бахтинг чопибди. — ОйсулувАёллар бобида омадим чопмаган. М. М. — Дўст, Лолазор
  • Бетга (ёки юзга) чопмоқ Раъй-андиша қилмай, қаттиқ, шартта гапирмоқ. Бечора Зеби Қанчадан-қанча заҳру заққум ютди-ю, ҳеч кимнинг раҳми келмади. Ёрдам қилиш ўрнига, юзига чопдилар, нолойиқ хотин, қўшнимизнинг тенги эмас, дедилар. — Ш. Рашидов, Қудратли куч
  • Кўнгли чопмади Бирор хатти-ҳаракатни амалга оширишга юраги бетламади, юраги дов бермади.
Тўлиқ мақола →
чўп

от 1. Новда, шох бўлаги; ингичка, узун тараша, ёғоч парчаси.

Ота узун чўп билан шиша тубини ковлаштира туриб, саволомуз тикилди. — Ёшлик

Даврон тоға яктаги ёқасидан зирк дарахти чўпидан ёʻнилган тишковлагични олиб тиш ковлашга тушди. — Н. Аминов, Қаҳқаҳа

2. Бирор мақсад учун махсус тайёрланган таёқ(ча).

Ноғора чўп. Лангар чўп. Гугурт чўпи.

[Ноғорачи] Ноғора чўпи билан ноғорани эмас, худди ўзига ўхшаш бир йигитнинг қалбини савалаганини билмай қолди. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол

3. Молга овқат бўладиган қуруқ ўт, хас-хашак (беда, пичан ва шу кабилар).

Уй эгаси Муқимийни ётқизиб, дарғанинг отига яна пича чўп солгач, кўча эшикни тамбалаб, оёқ учида ичкарига кириб кетди. — С. Абдулла, Мавлоно Муқимий

4. Ўсимлик, гиёҳ.

Норинда сув бор экан, Чўллар сувга зор экан. Чўп битмаган биёбон, Сув келса, гулзор экан. — Қўшиқлар

Мен бу кун дўстларимга афсус-надомат билан Ерга чўп қадамаган амирлардан сўйлайман. — А. Орипов

  • Арининг инига чўп суқмоқ Тинч ҳолатни бузиб, ўзига зарар қилмоқ. Охир-оқибат, занғарнинг қилиб юрган ишини қаранг. Арининг инига чўп суқади-я. — А. Кўчимов, Ҳалқа.
  • У ердаги чўпни бу ерга олиб қўймайди Ҳеч иш қилмайди; ойимтилла.
  • Чўп бўлиб кетмоқ (ёки қолмоқ) Озиб кетмоқ, ориқлаб, қилтириқ бўлиб қолмоқ. Фазилат опанинг аҳволи оғирлашиб бораверди. Ранги сарғайиб, озиб, чўп бўлиб қолди. — М. Ҳазратқулов, Журъат.
  • Чўп тушди Орага совуқчилик, хиралик тушди, иш бузилди. Ширин суҳбатга чўп тушди.[Ҳасанали] Отабекдаги бу ҳолларнинг сирини билгандек, муҳаббати орасига чўп бўлиб тушган кейинги уйланиши аламидан, деб қарор қилиб қўйган эди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар.
  • Чўпдан ҳадик олмоқ Ҳар нарсадан ҳадик олмоқ, шубҳа қилмоқ, ҳадиксирамоқ, қўрқмоқ. [Салмонов] Хулосаларга қараб иш кўриш лозимлигини унутдими, чўпдан ҳадик олдими ҳар ҳолда, иш жуда сусайиб кетган эди. — И. Қаландаров, Шохидамас, баргида.
  • Қўй оғзидан чўп олмаган
Тўлиқ мақола →
чопар

от тар. Давлат аҳамиятига эга ва ошиғич хабарни етказиш учун юборилган отлиқ, сувори.

Намозгар пайти Қўқондан чопар келиб, нома ташлаб кетганди. — Х. Тўхтабоев, Йиллар ва ёʻллар

Ана, чопар, суюнчи деб, Эралихонга етти. — Юсуф ва Аҳмад

Тўлиқ мақола →
чопиқ

от қ.х. Ўсимликларнинг таги, ён-атрофларини чопиб юмшатиш.

Ғўза чопиғи. Теша чопиқ.

Пахта олма пишди, шотут қизарди, Учинчи чопиқни бошладик кеча. — Ғ. Ғулом

Ниҳоллар ўзини тутиб олгунча шу хилда уч марта чопиқ қилиш керак. — А. Кўчимов, Ҳалқа

  • Чопиқ трактори Экинларнинг қатор ораларига ишлов берадиган трактор.
Тўлиқ мақола →
чопон

от 1. Кийим устидан кийиладиган, ичига пахта солиб қавилган узун миллий кийим; тўн.

Беқасам чопон. Пахтали чопон. Зарбоф чопон. Чопон кийгизмоқ.

Баъдазон ош тортилиб, андин сўнг фақирга заррин чопон ва яна жиғалик салла келди. — А. Қодирий, Кичик асарлар

Зийрак чол уйқудан уйғониб саҳар, Янги чопонини ташлар елкага. — Миртемир

Юсуфбек ҳожи эгнида кимхоб чопон билан ўрдадан чиқди. А. — Қодирий, Ўтган кунлар

2. к. Тўн.

  • Бир чопони (ёки тўни) икки бўлмади Қашшоқликда кун кечиради; косаси оқармади; ёлчимади. Узингиз биласиз, тўрт йилдан бери бу ерда ишлайман, тиним ёʻқ, ишдан бошим чиқмайди. Лекин ҳали ҳам бир чопоним икки бўлмади. — Ойбек, Танланган асарлар
  • Чопонини тескари киймоқ
  • Эски чопонлар Эски чопонлардан битта-яримтаси соддалик билан мабодо келиб қолса, тўйбошиларнинг кўзлари олаяди. — Ойбек, Танланган асарлар
Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 33 →

Таърифлар ичида

1 та
тамом

тамом Охир, поён, ниҳоя. Иш тамомига етди. Ҳикояни тамомига етказмоқ. Тамомила, бутунлай, батамом. Тамом эсдан чиқармоқ. Тамом ишонмоқ. Элмурод маъюс бир неча қ

Эртаклар

2 та
Мислабу
Халқ оғзаки ижоди

Золим подшоҳнинг фарзандсизлиги ва тўтиқушнинг саргузаштлари орқали бошланган бу эртак, гўзал Мислабуни излаб топиш ёʻлидаги қийинчиликлар ва подшоҳни

Момир билан Сомир
Халқ оғзаки ижоди

Ушбу эртакда шоҳнинг икки ўғли Момир ва Сомирнинг бошидан кечирган саргузаштлари, уларнинг ажралишлари ва қайта топишишлари ҳикоя қилинади. Эртак қаҳ