Hayot Foundation loyihasi
Loyiha haqida
Oʻz
Oʻz

Qidiruv

«charxim» boʻyicha 19 ta natija

Filtr
Boʻlim
Lugʻatlar Ertaklar
Lugʻat turi
Izohli Tarjima Frazeologik
Tilga
Ruscha Inglizcha Qoraqalpoqcha Nemischa Turkcha

Lugʻat maqolalari

12 ta
charx
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

ot 1. Ip yigiradigan dukli qoʻl asbobi.

Yaxshi xotin erta turib, charx yigirar, Yomon xotin erta turib, oʻchoq kovlar. — Maqol

Kimdir charx yigiryapti shekilli, gʻir-gʻir ovoz ham kelyapti. — X. Toʻxtaboyev, Yillar va yoʻllar

2. Har xil asboblarning, qurilmalarning aylanadigan qismi; parragi.

Tegirmon charxi.

— Yuringlar, oʻshal quduqning charxini aylantirurmiz, — dedi Alisher — M. Osim, Karvon yoʻllarida

3. Kesuvchi asboblarning tigʻini oʻtkirlaydigan, qayraydigan asbob.

Charxda pichoq charxlamoq.

4. koʻchma Gardish, aylana.

Davr charxi. Charxi falak.

Gʻaniyeva gap charxini aylantirib yuborish uchun: — Laʼlixonni ham olib kelmabsiz-da, — dedi. — Oydin, Koʻngli toʻldimi, yaxshi yigit

Tark etdim charxi falakni, meni tark etmadi ohlar. — Yoshlik

5. koʻchma poet. Falak; dunyo.

Bu — charxning faqat bir-bir aylanishi, Hamal quyoshi ham taxtiga mindi. — A. Isroilov

Nomehribon koʻzlardan omon asra meni, charx! — K. Obidjon

  • Charx ilonlar Qora ilonlar oilasiga mansub ilonlar urugʻi (tanasini halqa qilib oʻraganida, tangachalari ishqalanib, charx toshi aylanishiga oʻxshash ovoz chi-qaradi).
  • Charx urmoq 1. Aylanmoq; atrofida aylanmoq. Hovuz atrofidagi qor bosgan tollar ustida qargʻalar charx urib qagʻillaydi. — Oʻ. Hoshimov, Ikki eshik orasi;Velosiped charx uryapti.
  • Charxi kajraftor Teskari aylanuvchi, adolatsiz dunyo. Charxi kajraftor toʻnini teskari kiydi.Charxi kajraftorning bir shevasidin dogʻmen — Furqat
Toʻliq maqola →
charxchi
Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

ot 1. Charx yasovchi usta.

2. Kesuvchi asboblarni charxlovchi odam.

— Hay-hay-hay, kalima keltir, inim, olloga ming marta shukur degin, —

Toʻliq maqola →
charxlamoq
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

fl. 1. Kesuvchi asboblarning tigʻini oʻtkirlamoq, qayramoq. Pichoq charxlamoq.

Chol pichan gʻarami oldida chalgʻi charxlar edi. Sharq yulduzi.

Hakim sovgʻa qilgan qalamtaroshning yoniga oshpichogʻimizni charxlab qoʻshib qoʻydim. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

2. koʻchma Oʻstirmoq, oʻtkirlamoq, peshlamoq.

Aqlni charxlamoq.

Charxlab turish kerak ammo Tuygʻu bilan aqlni. — A. Oripov

Qat-qat yillar tashvishi besaranjom kampirning sezgi quvvatini charxlagan edi. — Yoshlik

3. koʻchma Birovga qarshi xezlamoq.

[Nor Masturaga:] Xola, meni koʻp charxlamang-u, uvrangizni kesabering! Ogʻzingizga siqqanini uch kunda laqqa jigardek qanorangizga ilib qoʻyaman. — Hamza, Paranji sirlari

Toʻliq maqola →
charxpalak
Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

ot 1. Suv kuchi bilan aylanib, katta ariqdan yuqoriga suv chiqaradigan eng qadimiy qurilma; chigʻir.

Kech yengil shabadada barglar asta shildirar, bu mayin sas yalqovlanib aylanayotgan charx-palakning gʻirch-gʻirchiga qoʻshilib ketardi. — Y. Shamsharov, Toshqin

Charxpalak chuqursoy tubidan suv olib, tevarakka jon baxsh etmoqda. — J. Abdullaxonov, Oriyat

2. Madaniyat-istirohat bogʻlariga, bolalar maydonlariga oʻrnatiladigan, bir nechta kajavasi boʻlgan, gorizontal oʻq atrofida elektr quvvati yordamida aylanuvchi katta gʻildirak tarzidagi koʻngilochar inshoot.

[Qiz] Qiyqirib kular, tezlikni pisand qilmas, charxpalak yana oʻn marta tezroq charx ursa ham, unga kamlik qiladigandek edi. — A. Muxtor, Davr mening taqdirimda

  • Tarix charxpalagi Tarixiy voqea-hodisalar silsilasi; tarixning gardishi. Abul Abbos Maʼmunning fojiali oʻlimidan soʻng koʻhna tarixning charxpalagi tezroq aylana boshladi. — M. Osim, Karvon yoʻllarida
  • Charxpalak boʻlmoq Dumbaloq oshib, oyogʻi osmondan boʻlib yiqilmoq. [Otamurod] Bu ahvolda ikki qadam yurmay charxpalak boʻlib yiqiladi-ku. Emaklagani maʼqulmikan? — M. Mansurov, Yombi
Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 12 →

Taʼriflar ichida

5 ta
gʻum-gʻum

g‘um-g‘um Boʻgʻiq past shovqinga taqlid Charxim gʻum-gʻum etadi, ovozi Qoʻqon ketadi. Qoʻshiqlar.

bod

bod kt. Shamol, yel. Charxim qurgay aylanadi bod bilan, Meni yorim oshna boʻldi yot bilan. Qoʻshiqlar Ey bod, yetkur yora salomim. Mashrab Boʻgʻin va mushaklarning yallig

bod

bod kt. Shamol, yel. Charxim qurgay aylanadi bod bilan, Meni yorim oshna boʻldi yot bilan. Qoʻshiqlar Ey bod, yetkur yora salomim. Mashrab Boʻgʻin va mushaklarning yallig

bod

bod kt. Shamol, yel. Charxim qurgay aylanadi bod bilan, Meni yorim oshna boʻldi yot bilan. Qoʻshiqlar Ey bod, yetkur yora salomim. Mashrab Boʻgʻin va mushaklarning yallig

bod

bod kt. Shamol, yel. Charxim qurgay aylanadi bod bilan, Meni yorim oshna boʻldi yot bilan. Qoʻshiqlar Ey bod, yetkur yora salomim. Mashrab Boʻgʻin va mushaklarning yallig

Ertaklar

2 ta
Bektemir botir
Xalq ogʻzaki ijodi

Bektemir botir haqidagi ushbu ertakda qahramonning jasorati, sadoqati va sevgi yoʻlidagi kurashlari tasvirlangan. Ertakda yigitning qiyinchiliklarga qaramay, oʻ

Orzijon bilan Qambarjon
Xalq ogʻzaki ijodi

Qambarjon tushida koʻrgan Orzijon ismli malikaga oshiq boʻlib, uni topish uchun uzoq yoʻlga otlanadi. Uning sarguzashtlari davomida turli qiyinchiliklar va sino