Қидирув

от айн. Бошлама.

Бу икки сатр ҳар вақт анъанавий бошланма вазифасини ўтайди. — ЎТА

фл. 1. Бирор ишга киришмоқ.

У қўлларини орқасига қовуштириб, ўнг елкасини пича олдинга чиқариб туриб гап бошлади. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

Гуландом чойдан бир ҳўплаб, яна ўз ҳикоясини бошлади. — Ойбек, Танланган асарлар

Гулсин ўзининг қўнғироқдек товуши билан Йиғларман куйидан бошлади. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

2. Ёʻл кўрсатиб, етаклаб, бош бўлиб бормоқ; тортмоқ, олиб кетмоқ.

Яхши билан ошна бўлсанг, яхши ёʻлга бошлайди. — Мақол

Бошлиқ бўлиш осон, Бошламоқ қийин. — Мақол

Норқўзи мухбирларни шийпон ёнидаги толзорга бошлади. — Ҳ. Ғулом, Феруза

Ақл ва виждон қайси ёʻлга бошласа, ўша ёʻлга кираман. — Ойбек, Нур қидириб

Хаёл уни яна уруш фронтларига бошлади. — И. Раҳим, Чин муҳаббат

3. -и(б) Аффиксли равишдош шаклида қўшма феъллар таркибига киради, масалан

бош-лаб бормоқ, бошлаб келмоқ.

Йигитча уни лойи атала бўлиб ётган бир кўчага бошлаб кирди. — П. Турсун, Ўқитувчи

Ғаввос Меъморни ўша шинам хона сари бошлаб борди. — Мирмуҳсин, Меъмор

4. -а-й Аффиксли равишдошлар билан ифодаланган иш-ҳаракатнинг бошланганлигини ёки унга киришилганлигини билдиради, масалан

тўкила бошламоқ, қарий бошламоқ. Шабада эса бошлади.

Тавҳидий дафтарчани очди ва қадамини секинлатиб, ўқий бошлади. — А. Қаҳҳор, Асарлар

Ойбодоқ кета бошлаган эди, Отабек уни тўхтатди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

от Бирор ишга қўйилган биринчи қадам; ишнинг боши, бошланиши, ибтидоси.

Тўй кейинроқ бўлади, бу фақат бошламаси.

Бошламасига Саида билан Роҳила бир-бирларининг чилвир сочларини шарт-шарт кесиб ташлашди. — А. Муҳиддин, Оташ қалбли қиз

Ёр-ёр сўнгида анъанавий бошлама бир оз ўзгартирилган шаклда қўшиқнинг тугалланмаси сифатида такрорланиб келади. — ЎТА

фл. Бошламоқ феълининг ўзлик нисбати.

Байрам бошланди.

фл. Бошламоқ феълининг орттирма нисбати.

сфт. 1. Дастлабки, бошла-нишдаги; ўлчаш, қиёслаш учун асос қилиб олинган; бош.

Снаряднинг бошланғич тезлиги. Бошланғич далиллар.

Меридианларнинг бири, яъни Лондон орқали ўтадиган меридиан, бошланғич меридиан деб ҳисобланади. — География

2. Қуйи, биринчи босқич.

Бошланғич синф.

Бошланғич таълим билимлар пойдевори ҳисобланади. — Фан ва турмуш

Бошланғич маълумотни олгач, у ўқитувчилар тайёрлаш курсига ўқишга кирди. — Газетадан

Башоратни бошланғич мактабга беришнинг фойдаси ёʻқ. — А. Мухтор, Опа-сингиллар

3. Энг оддий, элементар.

Бошланғич физика.

4. Дастлабки ҳолдаги, ибтидоий.

Бошланғич жамият.

Бошланғич вақтда одамлар ёввойиликда, тушкунликда ҳаёт кечиришган. — О. Мўминов, Хиёбондаги уч учрашув

5. отайн. Бошлама.

Эришилган муваффақиятлар катта ишларнинг бошланғичи, холос.