Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«белги» бўйича 441 та натижа

Филтр

Луғат мақолалари

92 та
белги
Изоҳли луғат · яна 9 та луғатда

от 1. Таниб олиш, кўрсатиш ёки фарқлашга хизмат қилувчи нарса; нишон, аломат; тамға.

Ёʻқолган боланинг белгилари. Фабрика белгиси. Белги қўймоқ. Белги солмоқ.

Белги бўлса, ёʻлдан адашмас, Ақл бўлса, сўздан адашмас. — Ақл ақлдан қувват олади

Яхши хотин белгиси — хиром қилар терини, Ёмон хотин белгиси — ерга букар эрини. — Мақол

Инсонликнинг энг дастлабки белгиси меҳнацеварликдир. — Газетадан

2. Бирор маъно, мазмун ёки миқдор ифодалайдиган график аломат, ишора.

Сўроқ белгиси (тилшунослик). Тенглик белгиси (математика). Нота белгилари. Тиниш белгилари (тилшунослик)

Кирди-ю, эшик олдида сўроқ белгиси бўлиб тураверди. — Ёшлик

Олисда оқ қовурғали улкан кемалар кўринади. Ундан берироқда чекловчи белгилар — қизил байроқчалар липиллаб турибди. — С. Сиёев, Отлиқ аёл

3. Нарса, воқеа-ҳодисаларнинг ўзига хос хусусияти, сифати.

Буюмларнинг сифат ва хусусиятлари логикада белгилар деб аталади. — Логика

Гапда отнинг бирор белгисини билдириб, “қандай?“, “қанақа?“, “кимнинг?“, “ниманинг?“, нечанчи? каби сўроқларга жавоб бўлиб келган иккинчи даражали бўлак аниқловчи деб аталади. — Ўзбек тили дарслиги

4. Ички кечинма, ҳолатдан, касалликдан далолат берувчи ташқи аломат; рамз.

Сукут — розилик белгиси. Мақол.

Бахт белгиси — билим. — Мақол

Содда муомала яқинлик ва меҳрибонлик белгисидир! — А. Қодирий, Меҳробдан чаён

[Гулнорнинг] Думалоқ қора кўзларида яширинган алам-ҳасрат белгисини Адолат дарров пайқаб олди. — С. Зуннунова, Гулхан

Раъно табассум билан жавоб берди ва унда бир оз қизариниш белгиси бор эди. — А. Қодирий, Меҳробдан чаён

Эрининг бу жасоратига қарши Офтоб ойимнинг юзига ризосизлик белгиси чиқди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

Касалликнинг [тепкининг] асосий белгиларидан бири қулоқ атрофи ва жағ суякларининг оғришидир. — Саодат

Тўлиқ мақола →
белгили
Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

сфт. 1. Нима экани аниқ кўриниб турган; белги қўйилган, белгиси, нишони бор; таниқли.

Белгили жой. Белгили қадам.

Отабек китобни белгили қилиб ёпди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

Унга бир рўмол ўраб, белгили қилган ерим ёʻқ эди. — Ёдгор

2. Маълум, аниқ; белгиланган, муайян, тайинли.

Белгили тартибда. Белгили вақтда. Пайшанбанинг келиши чоршанбадан белгили. — Мақол

[Сафар чўтир] Тушнинг узуқ-юлуқ гапларини бир-бирига улаб, белгили маъно чиқаришга тиришарди. — Ойбек, Қуёш қораймас

Оталар учун бундай гаплар унчалик ёмон таъсир бермаса-да, хотинларга қандай асар қилиши белгилидир. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

3. Машҳур, таниқли.

Белгили одамлар.

  • Белгили қаратқич Баҳорда очилган боғнинг гулисан. — Нурали
Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 92 →

Таърифлар ичида

313 та
вейсманизм

вейсманизм биол. Орттирилган белги-жиҳатлар наслдан-наслга ўтмаслигини таъкидловчи илмий назария.

тошбағирлик

тошбағирлик Тошбағирга хос белги-хусусият, хатти-ҳаракат. Бирида инсонийлик, олийжаноблик, камтаринлик рамзини, иккинчисида эса ҳаёсизлик тошбағирлик ифодасини к

изсиз

изсиз Изи ёʻқ, беиз. Изсиз транспорт. Ном-нишонсиз, белги-асарсиз. Изсиз ёʻқолмоқ. Демак, бизнинг қилган ишимиз изсиз кетмайдиган, умримиз оқар сувдек бекорга оқмайди

умумийлик

умумийлик Ўзаро умумий белги-хусусият; ўзаро бир хиллик. Вазифанинг умумийлиги. Манфаатларнинг умумийлиги. Тил билан нутқ умумийлик билан хусусийликнинг диалектик муно

пиктография

пиктография пш. Нарса-буюм, воқеа-ҳодиса, иш-ҳаракатларни шартли белги-расмларда акс эттиришдан иборат ибтидоий ёзув тури (бундай ёзув излари ҳозирги кунда ёʻл ҳ

индивидуаллаштирмоқ

индивидуаллаштир Индивидуал белги-хусусиятларни эътиборга олиб, шу асосда алоҳида ажратмоқ. Драматург Ҳамробуви ва Холнисолар нутқини индивидуаллаштирар экан, ундовла

Ҳаммасини кўриш · 313 →

Эртаклар

11 та
Абдуазиз
Халқ оғзаки ижоди

Абдуазиз бой отасидан қолган мол-мулкни совуриб, қирқта жўрасидан ёрдам сўрайди, аммо улар ёрдам бермайди. Кейинчалик у карвон билан сафарга чиқиб, қудуқд

Баҳром ва Шерзод
Халқ оғзаки ижоди

Баҳром ҳунарга қизиққан шаҳзода бўлиб, отаси билан келишмовчилик туфайли юртидан кетади. У ўз ҳунари туфайли хавфли вазиятдан қутулиб, севгисини топади.

Бир хумча олтин
Халқ оғзаки ижоди

Уч ўғилга отасидан қолган бир хумча олтин ва уларнинг тақдири ҳақида ҳикоя қилинади. Эртакда мардлик, адолат ва дўстликнинг қадр-қиммати очиб берилади.

Ботир
Халқ оғзаки ижоди

Ботир исмли йигит ўзининг зукколиги ва мардлиги билан девларни енгиб, улардан тегирмон ва кўп миқдорда ун олади. Бу эртак қийин вазиятларда ҳам ақлни ишлат

Кенжа ботир
Халқ оғзаки ижоди

Уч оға-ини овга чиқиб, сирли махлуққа дуч келишади. Кенжа ботир ер ости дунёсига тушиб қолиб, кўплаб саргузаштларни бошидан кечиради.

Маликаи Ҳуснобод
Халқ оғзаки ижоди

Золим подшоҳнинг қизи Маликаи Ҳуснобод отасининг зулмига қарши чиқиб, ўз тақдирини ўзи белгилашга интилади. У кўплаб қийинчиликларни бошидан кечириб,

Ҳаммасини кўриш · 11 →

Шева материаллари

24 та
ажиди
Қашқадарё вилояти · соққа ўйини

белгиланган чизиқ устига ост-уст қилиб терилган соққа билан маълум масофадан уриб йиқитиш ва маррадан чиқариш ўйини

белли
Қорақалпоғистон Республикаси · маълум, белгили, машҳур; аниқ; белги, тамға
буқур
Қашқадарё вилояти · ёнғоқ ўйини

маълум масофадаги белгидан чуқурга ёнғоқ ташлаб, чуқурчага тушган тошнинг жуфт ёки тоқлигига кўра ғолиб аниқланадиган болалар ўйини

бäккарат
Қорақалпоғистон Республикаси · иффат; қизлик белгиси
бäлли
Қорақалпоғистон Республикаси · маълум, белгили, машҳур; аниқ; белги, тамға
бäлли
Хоразм вилояти · белгили, маълум; аниқ

Ҳаммасини кўриш · 24 →

Мақолалар

1 та