Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«ЕМ» бўйича 247 та натижа

Филтр

Луғат мақолалари

47 та
ем
Изоҳли луғат · яна 6 та луғатда

от 1. Ҳайвонларга бериладиган ғалла маҳсулотлари ва улардан тайёрланадиган озуқа.

Ем еган от тўрвани тешар. — Мақол

Янга охурдаги емини ямлаб ютаётган сигирга қаради. — С. Нуров, Карвон

Тарлонга азонда беш кило, тушда беш кило, оқшомда ҳам шунча арпа ем бердим. Т. — Мурод, От кишнаган оқшом

2. Қўлда боқиладиган қушларга бериладиган гўшт.

3. Қармоққа ёки тузоққа илинтириб қўйиладиган гўшт, чувалчанг ва шу кабилар

  • Баланд (ёки катта) охурдан ем емоқ Ҳаёт, маишат даражаси юқори бўлмоқ (якка шахс ҳақида). Сиз баланд охурдан ем еб юрган болага ўхшайсиз. — С. Сиёев, ЁруғликСен катта охурдан ем еб ўргангансан, чидолмайсан. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари
  • Ем бўлмоқ Нарсага ёки кимсага емиш бўлмоқ, йиртқичлар оғзига тушиб ҳалок бўлмоқ. Икки шунқор талашса, бир қарғага ем бўлар. — Мақол— Турғуной, — деди Мастон, — шу ерда қоладиган бўлсак, бўрига ем бўламиз. — А. Қаҳҳор, Мастон
  • Оқ ем бўлмоқ Сувда кўн туриб ёки чайналавериб оқариб кетмоқ (эт ёки тери ҳақида). Оғзидаги оқ ем бўлиб кетган чандирни олиб, намат тагига қистирган кампир йиғлаб юборди. — С. Аҳмад, Ҳукм
Тўлиқ мақола →
емак
Изоҳли луғат · яна 2 та луғатда

от Егулик нарса; егулик, овқатлик, овқат.

Кечки емакка чақа топиш учун зарурият сезди. — Ойбек, Танланган асарлар

Уйда емакка бир қисим жўгари [жўхори] қолмади — С. Сиёев, Ёруғлик

Тўлиқ мақола →
емоқ
Изоҳли луғат · яна 5 та луғатда

фл. 1. Таом истеъмол қилмоқ, овқатланмоқ, тановул қилмоқ.

Қовун есанг — саҳар е, саҳар емасанг — заҳар е. — Мақол

Биров ичиб ўлган дейди, биров ёмонроқ овқат еган экан дейди. — Гулдаста

У [Бектемир] окопда қаттиқ нонни кисирлатиб чайнаб, консерва билан қўшиб, маза қилиб еди. — Ойбек, Қуёш қораймас

2. Тирикчилик ёки маишат учун ишлатмоқ, сарф қилмоқ.

Ётиб еганга тоғ ҳам чидамайди. — Мақол

У [мирзо] бир кунлик даромадини ўн кун ер эди. — А. Қаҳҳор, Мирзо

Ҳосилини еганда эсласалар, бас, деган орзу-ўйи қуршамиш уни. — Гулдаста

3. Ўзиники қилмоқ, ўзлаштириб олмоқ.

Уезд ҳокими акангни мингбоши қиламан деб, уч минг йигирма етти сўм пулини еб, сайловда дегрезлик Исомиддин деган жаллобни сайлаган экан. — А. Қаҳҳор, Йиллар

Акам бировнинг томини тешиб қамалган эмас ё бировнинг ҳақини еган эмас. — Ойбек, Танланган асарлар

4. Кўчма Ишдан, сафдан чиқармоқ; шикастлантирмоқ, майиб қилмоқ; ўлдирмоқ.

Отни единг, дедим ичимда. — Ойбек, Танланган асарлар

— Шундай, дўстим. Энди унинг ўзини ёʻқ қилмасак, сени ҳам, мени ҳам ейди — деди Давлатёр. — П. Турсун, Ўқитувчи

Камбағалчилик одамнинг ёруғ дунёдан бўлган умидини кемириб, зангдай еб ташлар экан. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

5. Баъзи сўз-отлар билан қўлланиб, шахсга шу сўз билдирган нарсанинг (зарбнинг) тегиши маъносини билдиради. Масалан,, мушт емоқ, қамчи емоқ, тепки емоқ, шапалоқ емоқ, тарсаки емоқ ва бошқалар

  • Адабини (ёки таъзирини) емоқ вақтинча қозонган муваффақиятлари билан талтайиб кетган фашистлар адабларини емоқдалар. — Н. Сафаров, Танланган асарларБўлди, яхшилар, шунча таъзирини еди, энди тавба қилгандир. — А. Муҳиддин, Риёкор
  • Барҳам емоқ Дунёда ноҳақлик қанча камайса, туҳмат барҳам еса, шунча яхши. — Шуҳрат, Жаннат қидирганлар
  • Бошини емоқ Бу феълинг бўлса, ё муродингга етасан, ё бошингни ейсан. — С. Сиёев, Ёруғлик
  • Гап емоқ Қишнинг узун кунларида улфатлар бу ерда гап ейишади. — П. Турсун, Ўқитувчи
  • Дакки (ёки дашном) емоқ Кичкина бир қизчадан дакки еган ҳалиги аёл Эргашойни талаб берди. — Н. Сафаров, Танланган асарлар
  • Дам емоқ
  • Заха еган
  • Илоннинг ёғини еган Шум укаси, илоннинг ёғини еган мўлтони онаси борлигини яширгандир — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари
  • Ичини (ёки ич-этини) емоқ Руҳан азобланмоқ, безовталанмоқ. У шу оғир фикрлар билан ичини еб турганда, ичкаридан паранжили хотин чиқиб, эркаклардан олисроқда тўхтади. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунчаСодда қишлоқ боласи дилига тугилган гапларни айтолмай, кўп вақт ич-этини еб, саросимада юрди. — С. Аҳмад, Уфқ
  • Лат (ёки шикаст) емоқ Бўронда лат еган томлар, тахта деворлар ремонт қилинди. — Ш. Рашидов, Бўрондан кучлиҲаво жангида шикаст еган немис самолёти йигирма-ўттиз метр нарига келиб қўнди. — А. Қаҳҳор, Олтин юлдуз
  • Офтоб емоқ Офтоб таъсири ўтмоқ, тегмоқ. Узун шим кийган бу ёш йигитнинг синиққан рангига кўзи тушиши ҳамон, офтоб емаган студентлардан бўлса керак, деб ўйлади. — С. Анорбоев, Оқсой
  • Панд емоқ
  • Пишириб е (пишириб есин, пишириб ейдими) Ўзингга буюрсин, ўзингдан бошқага керакмас маъносини билдиради. Гулнор ўлгур, сени биров пишириб ейдими? — Ойбек, Танланган асарлар
  • Пушаймон емоқ (ёки бўлмоқ) Бирор иш, хатти-ҳаракати учун афсусланмоқ, афсус чекмоқ. Ҳой Содиқ, кўзингни оч! Кейин пушаймон ейсан! — С. Абдуқаҳҳор, Кўзлар
  • Совуқ емоқ Совқотмоқ. От пишқириғидан чўчиб тушди-ю, шундагина ўзининг совуқ ея бошлаганини сезди. — Н. Фозилов, Дийдор
  • Тараддудини емоқ (ёки кўрмоқ) Ҳаракатини қилмоқ. Уруш тараддудин ҳаммангиз енглар. — Юсуф ва Аҳмад
  • Фириб емоқ
  • Эсини (ёки ақлини, миясини) емоқ Ҳой Ёʻлчи, эсингни едингми? — Уят. Ойбек, Танланган асарлар
  • Қулоқ-мия(си)ни емоқ Гапиравериб жонига тегмоқ. Бас қил, қулоқ-миямни единг!шш Эй, қўйинг, афандим, шу гап билан ўн йилдан бери қулоқ-миямни ейсиз. — А. Мухтор, Опа-сингиллар
  • Ғамини (ёки қайғусини) емоқ Ташвишини қилмоқ, ўйламоқ. Тахтда ўтирган Неколай сани, мани қайғумизни ейдими? — Ойбек, Танланган асарларСиз, ўғлим, газет-пазетингизни кўриб, кечқуруннинг ғамини енг. — А. Қаҳҳор, Асрор бобо
  • Ғам емоқ
  • Еб юборгудек (ёки қўйгудек) Ўта ғазаб, жаҳл билан. Санобар кўзларини катта очиб, Эшон ойига еб юборгудай қаради. — К. Яшин, ҲамзаУ Шералига еб қўйгудек тикилиб қолди. — С. Кароматов, Олтин қум
  • Егани олдида, емагани кетида Рўзғори яхши таъминланган, ҳамма нарса тахт, камчилиги ёʻқ. Нусратулланинг ёʻли бошқа, унинг таппа-тайёр ота мулки бор, егани олдида, емагани кетида. — А. Мухтор, Опа-сингиллар
  • Емаган сомсага пул тўламоқ Бекордан-бекор чиқимдор бўлмоқ, ҳақ тўламоқ; қилмаган ишига жавобгар бўлмоқ. Емаган сомсага пул тўлаш, деб шуни айтади — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол
Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 47 →

Таърифлар ичида

83 та
қорақиёқ

қорақиёқ Бошоқдошлар оиласига мансуб кўп йиллик ўцимон ўсимлик; ажриқбош; ем-хашак экини.

илдизмева

илдизмева Баъзи ўсимликларнинг озиқ-овқат ёки ем-хашак сифатида ишлатиладиган ёʻғон, гўштдор илдизи.

буғлагич

буғлагич Буғ сочувчи, пурковчи асбоб. Ем-хашак иссиқ сув буғи билан буғлагичда буғланади. Зоология

Ҳаммасини кўриш · 83 →

Эртаклар

90 та
Алвасти
Халқ оғзаки ижоди

Бир йигит тасодифан алвастининг телпагини қўлга киритади ва шу орқали кўринмас бўлиб қолади. У алвасти билан бирга турли саргузаштларга дуч келади, жумлад

Ақлли қиз (2)
Халқ оғзаки ижоди

Уч ўғил ва бир қизи бор отанинг кўзлари ожиз бўлиб қолади. Қиз отасининг кўзини очиш учун дори излаб, кўплаб қийинчиликларни енгиб ўтади ва охир-оқ

Арпа
Халқ оғзаки ижоди

Камбағал чол-кампирнинг арпа экиши ва чолнинг вафотидан сўнг, кампирнинг арпасини эчки еб қўйиши билан бошланадиган ушбу эртакда, кампирнинг арпасини

Айиқполвон
Халқ оғзаки ижоди

Уч опа-сингил оталарининг золимлигидан қочиб, ҳар бири ўз ёʻлига равона бўлади. Кенжа қиз Иқбол айиқ билан турмуш қуриб, Айиқполвон исмли ўғил кўради.

Баҳром ва Шерзод
Халқ оғзаки ижоди

Баҳром ҳунарга қизиққан шаҳзода бўлиб, отаси билан келишмовчилик туфайли юртидан кетади. У ўз ҳунари туфайли хавфли вазиятдан қутулиб, севгисини топади.

Бахтли кал
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда ўтинчи калнинг саргузаштлари, унинг топқирлиги ва сеҳрли кучлар ёрдамида қийинчиликларни енгиб ўтиши ҳикоя қилинади. Кал подшоҳнинг ҳийлал

Ҳаммасини кўриш · 90 →

Шева материаллари

27 та
Жиннибош
Хоразм вилояти · шоли орасида ўсган ўзга нав шоли бошоғи

Шоли орасида ўсган ўзга нав шоли бошоғи. Уруғ айнимаслиги ва гуруч сифатини сақлаш учун бундай бошоқлар биттама-битта ўриб олиниб, ем ўрнида ишла

ағйз салмақ
Қорақалпоғистон Республикаси · гап отмоқ

Гап отмоқ; олиб емоқ

бекларўти
Наманган вилояти · бекларўти

Соябонгулдошлар оиласига мансуб адирда ўсадиган ем-хашак кўп йиллик ўт.

бертмоқ
Қашқадарё вилояти · бертмоқ

шикастланмоқ, лат емоқ

бертмоқ
Фарғона вилояти · бертмоқ

шикастланмоқ, лат емоқ

бертмоқ
Наманган вилояти · бертмоқ

шикастланмоқ, лат емоқ

Ҳаммасини кўриш · 27 →