Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«Tuymoq» boʻyicha 58 ta natija: Izohli

Filtr

Lugʻat maqolalari

33 ta
tuymoq

fl. 1. Keli, xovoncha va shu kabilarda yanchmoq, maydalamoq, kukun qilmoq.

Murch tuymoq.

Hovli yuzida joʻxori tuyib oʻtirgan Karomat Mehrinisoni koʻrib, dik etib oʻrnidan turdi. — R. Fayziy, Hazrati inson

Onasi qandaydir oʻtlarning tomirini terib quritar edi-da, kelida tuyib, atala qaynatib berar edi. — S. Anorboyev, Oqsoy

2. Oqlamoq, tozalamoq (masalan, sholini). A

[ori oʻzining xotinini yomonlab ketdi: sholini sochmasdan tuyolmaydi, suv qaynatsa ham, tagiga oldirib qoʻyadi. — A. Qahhor, Qoʻsh-chinor chiroqlari

Shu daqiqa onaning mehrli nigohi farzand gʻussasini mahv etishga qodir ekanini umrida ilk bor tuydi. — H. Gʻulom, Toshkentliklar

Toʻliq maqola →
tuya

ot Bir yoki ikki oʻrkachli, juft tuyoqli, asosan, yuk tashish uchun xizmat qiladigan, suvsizlikka chidamli sutemizuvchi ish hayvoni.

Tuyalarni haqli ravishda sahro kemalari deb atashadi. — Gazetadan

Baʼzi kunlari [Yoʻlchi] koʻmir saroyga tushib, koʻmir, tappi, xashak keltirgan qozoqlarning tuyalarini xaridorning uyiga yetaklaydi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Suvsizlikni tuya koʻtaradi — A. Qahhor, Maston

  • Baqiroq tuyaning bori yaxshi Oila, jamoa kabilarda tergab, kutkilab yoʻlga solib turadigan ota-ona, rahbar, yoshi ulugʻ kishiga nisbatan qoʻllanadigan maqol. Baqiroq tuyaning bori yaxshi, deydilar. Ota-ona borligida bolalar bir-birlari bilan ahil boʻladilar — I. Ahmedov, Ogʻir operatsiya
  • Kambagʻalni tuyaning ustida it qopar Kambagʻal, nochor shaxsning ishi yurishmasligi, har qanday sharoitda ham unga nimadir pand berishini bildiradigan maqol. Qambagʻalni tuya ustida it qopsin ekan-da?! — Mushtum
  • Nonini tuya qilmoq Birovning narsasi, ulushi va shu kabilarga sherik boʻlmoq, undan oʻmarmoq. Ishonamizki goʻdaklar nonini tuya qilib kelayotgan Unsin Boltaboyevani ogʻir tashvishdan tez xalos etib, u bilan uzil-kesil gaplashib qoʻyadigan mardi maydon topilur. — Sh. Tohirov, Teshik tomoqQachongacha mahalla hisobiga kayf-u safo qilib, xalq nonini tuya qiladilar. — Gazetadan
  • Ot bilan tuya boʻlarmidi U qadar katta, koʻp emaslikni bildiruvchi ibora (summa, narsa haqida). Jonfigʻon mukofotni oʻz gazi bilan oʻlchagani uchun bunga ham uncha parvo qilmabdi — olgan mukofotiga ot bilan tuya boʻlarmidi, debdi. — A. Qahhor, Qanotsiz chittak
  • Tuya goʻshti yegan Biror ish, narsaning bitishi, amalga oshishi juda sudralishi, choʻzilishini qayd etuvchi ibora. Tuya goʻshti yegan teatr. — Mushtum
  • Tuya koʻrdingmi — yoʻq Tuya boʻlsa ham, dumini koʻrsatmay yutib yuborib, tuya koʻrdingmi — yoʻq, deb bezrayib turaveradiganlar chiqib qoldi. — Mushtum
  • Tuya choʻksa, joy topar Oʻtiruvchilar tigʻiz, zich boʻlgan holatlarda yana boshqa kimsa oʻtirishni xohlasa, joy topilishini, sigʻishini qayd etuvchi ibora. Eshikdan birin-ketin odamlar kirar soʻngra tuya choʻksa, joy topar qilib, u yer— bu yerga siqilib oʻtirardilar. — P. Tursun, Oʻqituvchi
  • Tuya hammomni havas qilganday Oʻziga xos va mos boʻlmaydigan, yarashmaydigan urinish, intilish, orzu qilish holatiga nisbatan qoʻllanadigan ibora. Tuya hammomni havas qilganday, senga kim qoʻyibdi bunday ishlarni.Raisliging oʻzingga buyursin. Men tuya emasmanki, hammomni orzu qilsam. — T. Malik, Ajab dunyo
  • Tuyani yutib, dumini koʻrsatmaydi Har qanday katta (koʻp) narsani ham oʻzlashtirib, undan nishon, iz qoldirmaslikni bildiruvchi ibora. Hozir u tomogʻining qurtini oʻldirish uchun tuya boʻlsa ham, dumini koʻrsatmay yutib yuborishdan toymaydi. — MushtumTuyani yut, lekin dumi ogʻzingdan koʻrinib turmasin. — Oybek, Oltin vodiydan shabadalar
  • Tuyaning dumi yerga tegganda (yoki yetganda) Roʻyobga chiqmaydigan, amalga oshmaydigan ish, quruq vaʼda ekanlikni bildiruvchi ibora. Hasan soʻfi: — Suv chiqadi-yu, lekigin boyga yarasha chiqadi. Bu suvdan bizga tuyaning dumi yerga yetganida tegadi, — dedi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
  • Hayt degan tuyaga mador Kichikkina hissa, hatto bir ogʻiz soʻz ham yordam boʻlishini qayd etuvchi maqol. Ish sensiz toʻxtab qolmaydi, ammo hayt degan tuyaga mador, — dedi — A. Muhiddin, Inson qalbi otash
Toʻliq maqola →
tuygʻu

ot 1. Tashqi taʼsirni sezish, his etish, qabul qilib olish qobiliyati; sezgi.

Tuygʻu yordamida biz issiqni yoki sovuqni sezamiz.

Quyonning tuygʻu aʼzolari terida tamomlanadigan nerv uchlaridan iborat. — Zoologiya

2. Ruhiy yoki jismoniy kechinmalar, his-tuygʻular majmui; his-tuygʻu, his-hissiyot.

Nafis tuygʻu. Ishonch tuygʻusi. Doʻstlik tuygʻusi. Ogʻriq tuygʻusi. Yurakni gʻash qilayotgan tuygʻu.

Rashk, menimcha, mana shu haqoratning alami va shundan kelib chiqadigan tuygʻu. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Otasining saltanat oldida katta hurmatga ega ekani Badianing qalbiga ham fidoyilik tuygʻularini solgan edi. — Mirmuhsin, Meʼmor

Oraga jimlik choʻkib, tuygʻularni soʻndirdi. — K. Yashin, Hamza

Toʻliq maqola →
tuyoq

ot 1. Baʼzi sutemizuvchi hayvonlarning oyoq uchidagi, shoxsimon moddadan tuzilgan tayanch qismi.

Otning tuyogʻi. Tuyoq tovushlari.

Loyi koʻpirib yotgan yoʻlda ot taqalari, mol tuyoqlaridan hosil boʻlgan chuqurchalarni limmo-lim toʻldirgan sargʻish zardoblar jimirlab, yoniveridan sirqib yotardi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Ot, eshak, mol tuyoqlarining tapir-tupuri bosildi. — S. Anorboyev, Oqsoy

2. Uy hayvoni, mol.

Nikolay zamonida ostonam tuyoq koʻrmagan. — Oybek, Oltin vodiydan shabadalar

Chorvam bor desam degunday bu yil yana tuyoq sotib oldik. — I. Rahim, Ixlos

3. Bosh (mollarning soni haqida).

Chorva tuyogʻi koʻpaydi, mollarning naslini yaxshilash, qishlovga puxta tayyorgarlik koʻrish masalasida ham anchagina ishlar qilindi. — A. Rahmat, Ellik bir bahodir

4. Zurriyot, tirnoq.

Siz hurmatlilarga maʼlumdir, bizning shul Otabekdan oʻzga farzandimiz boʻlmay, dunyoda oʻzimizdan keyin qoldiradigan tuyogʻimiz va koʻz tikkan orzu-havasimiz faqat shul Otabekdir. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

  • Tuyogʻingni shiqillat Joʻnab qol, ket. Qani, tuyogʻingizni shiqillatib qoling! — H. Gʻulom, Mashʼal
  • Hoʻkizning shoxiga ursa, tuyogʻi zirqiraydi Kimsaga aytilgan qattiq gap uning yaqinlariga ham tegadi.
Toʻliq maqola →
tuyuq

ot Soʻz oʻyiniga, koʻpincha tajnis qofiyasiga asoslangan, toʻrt satrdan iborat sheʼr; sheʼriy janr.

Navoiy tuyuqlari.

Tuyuqlarni bir tildan boshqa tilga tarjima qilish amri mahol. — Gʻ. Salomov, Tarjima nazariyasiga kirish

Toʻliq maqola →
tuygʻun

sft. 1. Tez sezib, fahmlab, payqab oladigan; sezgir.

Tuygʻun bola.

Hamza onasidek tuygʻun, har narsaga qiziquvchi bola boʻlgan. — OʻTA

Bunday tuygʻun, bunday ziyrak, bunday boadab qiz yetti iqlimda ham topilmaydi. — Oybek, Tanlangan asarlar

2. Tuygʻun (erkaklar ismi).

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 33 →

Taʼriflar ichida

23 ta
lazzatlanmoq

lazzatlan Lazzat olmoq, lazzat hissini tuymoq. Komilning bunday parvosiz oʻtirishini, buning ustiga, sheʼr oʻqib lazzatlanayotganini koʻrgan Boʻronbekning ogʻzi ochilib q

magʻrurlanmoq

mag‘rurlan Magʻrurlik, gʻurur hissini tuymoq; gʻururlanmoq. Safarda doʻstlaring koʻp boʻlsin. Magʻrurlansin ular sen bilan. A. Muxtor Oʻrinsiz (asossiz) yoki ortiq daraja

joʻxori

jo‘xori Bir yillik gʻalla oʻsimliklaridan bir guruhining (soʻtali makkajoʻxori va boshoqli qoʻqon joʻxorining) umumiy nomi va uning doni. Joʻxori ekmoq. Joʻxori tuymoq. O

Hammasini koʻrish · 23 →

Sheva materiallari

2 ta
dovmäk
Xorazm viloyati · tuymoq
dövmak
Xorazm viloyati · tuymoq

tuymoq