Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«ТЎНКАМОҚ» бўйича 11 та натижа: Изоҳли

Филтр

Луғат мақолалари

7 та
тўнкамоқ

фл. Кимсага ағдармоқ, кимсадан кўрмоқ (ножўя иш, хатти-ҳаракат, айб ва шу кабиларни).

Қилғилиқни қилиб, бировга тўнкайди.

Ориф ёлғончилик қилиб, ҳам-ма айбни менга тўнкагани учун сал бўлмаса йиғлаворай дедим. — Ёшлик

Э, қўйинг-е! Илгарилари айбингизни об-ҳавога тўнкамас эдингиз-ку! — Уйғун, Навбаҳор

Тўлиқ мақола →
тўнка

ТЎНКА 'дарахтнинг ер сатҳидан бироз юқорироғидан кесилган пастки қисми', ' кунда '.Тўнкалар жуда кўп, ҳам бир-бирига жуда яҳин (Ойбек). Бу сўз қадимги туркий тилда 'баландлик', 'дўнг' маъносини англатган тўŋ отидан эски ўзбек тилида кичрайтириш маъносини ифодаловчи —гä қўшимчаси билан ҳосил қилинган (ЭСТЯ, III, 280); кейинчалик ŋ ундоши н ун — дошига, г ундоши к ундошига алмашган, ў унлисининг юмшоқлик белгиси ёʻқолган: тўŋ + гä = тўŋгä > тўнгä > тонкä

1. Кесилган ёки синиб тушган дарахтнинг ердан учи чиқиб турган, илдизлари билан бирга ер остидаги қисми; тўнгак

Тўнка ковламоқ. шш Тўнкалар жуда кўп ҳам бир-бирига жуда яқин. Ер эса тош-ме-тин — Ойбек, Танланган асарлар

Кўчага чиқиб, толнинг қазиб олинмаган тўнкаси устида — ошхонанинг орқасида ўтирардим — М. Мансуров, Ёмби

2. кам қўлл. айн. кунда 2

-Кел, болам, камнамосан, — дўконхона бурчагида усти ейилган, текис катта косиб тўнкаси орқасида ишлаётган Шокир ота, одатдагича, кўзойнагини оз-моз кўтариб деди — Ойбек, Танланган асарлар

Баҳайбат, улкан хона ўртасида каттакон бир юмалоқ тўнка турарди: токчадаги шам ёруғида бу — кесилган ёнғоқ дарахтининг катта тўнкаси эканини билди — Мирмуҳсин, Меъмор

3. Қадди-басти, шунингдек, муомаласи қўпол шахсни билдиради

Шайх Исмоил бштн анави тўнка — Бузрук эшон Шоҳимар-донни ёппасига тўйга айтган — К. Яшин, Ҳамза

Тўлиқ мақола →
тўнкармоқ

фл. Остини устига, устини остига қилиб қўймоқ; ағдармоқ, тўнтармоқ.

Қозонни тўнкариб қўймоқ. Тўлқин қайиқни тўнкариб юборди.

[Элмурод] Чойхоначи берган қора патнисни олдига тўнкариб, рўйхат формаси деган катта рўйхат қоғозларини ёйди. — П. Турсун, Ўқитувчи

Аваз сомсанинг устига товоқ тўнкариб қўйиб, чойни шопиришга тушди. — С. Сиёев, Аваз

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 7 →

Таърифлар ичида

4 та
тақимоқ

тақи с. т. Айбни бировга ағдармоқ, тўнкамоқ, бировдан кўрмоқ. Модомики шундоқ экан, рашк тўғрисида бировга айб тақиш қийин. А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

солмоқ

сол Бирор нарса ичига ёки устига жойламоқ, қўймоқ, ташламоқ. Нарсаларни чамадонга солмоқ. Дастрўмолни чўнтакка солмоқ. Пичоқни синга солмоқ. Самоварга олов солмо

солмоқ

сол Бирор нарса ичига ёки устига жойламоқ, қўймоқ, ташламоқ. Нарсаларни чамадонга солмоқ. Дастрўмолни чўнтакка солмоқ. Пичоқни синга солмоқ. Самоварга олов солмо