Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«TOʻN» boʻyicha 329 ta natija

Filtr

Lugʻat maqolalari

103 ta
ton
Izohli lugʻat · yana 16 ta lugʻatda

yun. tonos - taranglik, tigʻizlik; kuchlanish

1. Murakkab tovush spektrining oddiy tebranishlar natijasida hosil boʻladigan eng kichik boʻlagi

2. Muayyan baland-pastlikka ega boʻlgan tovush, musiqa tovushi

Tebranuvchi mop map-qatadigan eng past chastotali bu tovush torning asosiy toni hisoblanadi — "Fan va turmush"

3. fiziol. Ishlab turgan yurakning ovozi, tovushi

4. Nutq, ovozning ohangi, nozik farqi

[Zargarov (albomni tez-tez varaqlaydi):] Hozir-hozir.. Ha, mana, mana!(Doklad tonida, baland ovoz bilan) Oʻrtoqlar! — A. Qahhor, Ogʻriq tishlar

5. snt. Rangning sifati; muayyan rangning och-toʻkdigi, boshqa ranglardan farkdanuv-chi belgisi

Toʻliq maqola →
tonmoq
Izohli lugʻat · yana 6 ta lugʻatda

fl. 1. Qilmishini, aytgan soʻzi va shu kabilarni boʻyniga olmaslik; inkor etmoq.

Gapidan tonmoq.

Aytdingiz, aytdingiz, nega tonasiz? Men sizga ayb taqayotganim yoʻq-ku! — A. Qahhor, Munofiq

Margʻilondan qaytgandan keyingi kunlaringizni mehmon-xonada kechirib kelishingizdan, albatta, tona olmaysiz. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

2. Umuman, bor, boʻlgan narsani tan olmaslik; rad etmoq.

Qarzidan tonmoq.

[Maysara Choʻponga:] Otang rahmatlikning senga vasiyat qilib qoldirib ketgan yigirma tilla puliga qozi eshonning tonib ketishlarining sababi bor ekan. Hamza, — Maysaraning ishi

Quloq soling gapima, hay yaxshilar, Oq sut bergan onadan tongan bormi? — Mushtum

Toʻliq maqola →
tong
Izohli lugʻat · yana 6 ta lugʻatda

ot 1. 1 Kun chiqish payti, subhidam, sahar, azon.

Bahor tongi. Tong payti. Tong shabadasi. Tong qorongʻisi.

Xoʻrozlar ham uygʻonib, Berdilar tongdan xabar. Kimlarga ogʻir botar, Kimni shirin allalar. — Gʻayratiy

Tongga yaqin toʻplar, mashinalar, tanklar qalangan, jangchilar qaynagan katta manzilning qoʻyniga kirdi. — Oybek, Quyosh qoraymas

Erta tongda Nurullaboyda Aravaga qoʻshildi otlar. — E. Rahim

2. Biror narsaning boshlanish payti, ilk davri.

Baxt tongi.

Kunlar kelar — qop-qora ufq Ol shafaqdan boʻlar lolarang, Najot tongin ochadi quyosh. — Gʻayratiy

  • Yolgʻon tong Tong boʻzarib yorishdi. Yolgʻon tongda adashib yoʻlga chiqqan bulutlar taraldi. — Shuhrat, Shinelli yillar
  • Tongni tong ottirib, kunni kun bottirib Ertalabdan kechgacha va kechasi bilan tinmay.
  • Tunni tongga ulamoq yoki tong ottirmoq Kechasi bilan uxlamay, biror ish, xayol va shu kabilar bilan mashgʻul boʻlmoq. [Nizomjon] Kechalari yulduz toʻla osmonga tikilib, tunni tongga ulab, qushlar naʼmasidan, suvlar shildirashidan koʻngilga allaqanday yupanch izlardi. — S. Ahmad, UfqToʻxta xola chinakchilikdan chiqqan paxtasini kechalari yigirar, charx oldida tong ottirardi. — I. Rahim, Chin muhabbat
  • Erta tong yoki tong sahar Juda erta, kun yorishar-yorishmas.
  • Tong otdi Quyosh chiqish payti yaqinlashib, kun yorishdi. Tong otdi. Tepaliklarning qor bosgan oppoq choʻqqisi, oʻrmondagi daraxtlarning uchi qizardi. — A. Qahhor, Oltin yulduz
Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 103 →

Taʼriflar ichida

139 ta
adip

adip Toʻn, chopon va sh.k.ning yoqasidan etagigacha ichki chetiga tutilgan ensiz gazlama. Toʻnning adipi.

belbogʻ

belbog‘ Belga bogʻlanadigan, toʻrt-burchak roʻmol shaklidagi gulli yoki gulsiz, chetlari tikilgan mato parchasi; qiyiq, qiyiqcha. Shohi belbogʻ. Nozim Zuhraning boshini a

soʻkik

so‘kik Choklari soʻkilgan; chokidan ketgan. Soʻkik toʻn. Yelkasi soʻkik koʻylak.

qorinbogʻich

qorinbog‘ich Yaktak, toʻn va shu kabilar kiyimlarning tugma oʻrnida ishlatiladigan bogʻichi. ayn. Qorinbogʻ.

Hammasini koʻrish · 139 →

Ertaklar

49 ta
Aqlli, idrokli, zehnli
Xalq ogʻzaki ijodi

Uch aka-uka otasidan qolgan oltinni boʻlishish uchun yoʻlga chiqadi. Yoʻlda uch yigit oʻzlarining aql-idroki bilan bir tuyakash va qozini hayratda qoldiradi.

Ayiqpolvon
Xalq ogʻzaki ijodi

Uch opa-singil otalarining zolimligidan qochib, har biri oʻz yoʻliga ravona boʻladi. Kenja qiz Iqbol ayiq bilan turmush qurib, Ayiqpolvon ismli oʻgʻil koʻradi.

Ayoz
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda podshohning oʻgʻil farzand koʻrish istagi va bu istakning amalga oshishi uchun qilingan hiyla-nayranglar tasvirlanadi. Shuningdek, oddiy dehqonning o

Bahrom va Sherzod
Xalq ogʻzaki ijodi

Bahrom hunarga qiziqqan shahzoda boʻlib, otasi bilan kelishmovchilik tufayli yurtidan ketadi. U oʻz hunari tufayli xavfli vaziyatdan qutulib, sevgisini topadi.

Boyvachcha bilan pari
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertak boyvachcha yigitning pari qizga uylanishi va turmushdagi sarguzashtlari haqida hikoya qiladi. Ular yalmogʻiz kampirning changalidan qochib, koʻp qiyinc

Boʻz bola
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertak oʻgay onaning zulmidan qochib, oʻz baxtini topishga intilgan Boʻz bola va uning sadoqatli doʻstlari haqida hikoya qiladi. Ertakda muhabbat, sadoqat va

Hammasini koʻrish · 49 →

Sheva materiallari

38 ta
bash bala
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · toʻngʻich
boʻshton
Surxondaryo viloyati · toʻn

boshga yopinadigan toʻn

chülpäk
Qashqadaryo viloyati · toʻngʻiz bolasi
dogʻma
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · toʻngʻich oʻgʻil
dom
Xorazm viloyati · oʻjar

toʻng; oʻjar; oʻz soʻzli, qaysar

Hammasini koʻrish · 38 →