Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«SOQOL» boʻyicha 120 ta natija: Izohli

Filtr

Lugʻat maqolalari

10 ta
soqol

ot 1. Iyakni qoplab oʻsadigan qil-tuklar.

Qora soqol. Quyuq oppoq soqol. Soqol oldirmoq.

Yigitning koʻrki — soqol, Bozorning koʻrki —baqqol. — Qanotli soʻzlar

Ellik yil usta bobo deb nom chiqargan ota-sining soqolidan, obroʻsidan ayrilib, eshakka teskari minib ketayotganini tasavvur qildi. — S. Siyoyev, Avaz

2. Baʼzi oʻsimliklarning sochsimon popugi.

Makkajoʻxorining soqoli.

  • Choʻqqi soqol — Men degrezlikman, — dedi uzun peshmat, moshrang duxoba doʻppi kiygan bu choʻqqi soqol kishi. — Mirmuhsin, Qahramonnoma
  • -da soqoli oqargan
Toʻliq maqola →
soqolli

sft. Soqoli bor, soqol qoʻygan.

Soqolli kishi.

Bashirjonning koʻziga yana Islom otaning nafrat va hazardan qiyshayib ketgan soqolli qiyofasi koʻrinib ketdi. — N. Aminov, Qahqaha

Toʻliq maqola →
besoqol

sft. 1. Hali soqol-moʻylovi chiqmagan, yosh yoki soqol qoʻymagan; soqolsiz.

Qush uchsa qanoti kuyadigan choʻllarda besoqol bolam, yoʻl boʻlsin? — Qunduz bilan Yulduz

2. Bachcha vazifasida saqlanadigan, hali soqoli chiqmagan chiroyli bola.

Mullalarning talashi — vaqf, masjid, toʻy oshi, Besoqoldir oʻynashi, yigʻla millat, yigʻlaylik. — Hamza

[Tursun] Yodgorning samovarchi ham oshpaz ismida yurgan besoqolidir. — Hamza

Toʻliq maqola →
oqsoqol

ot 1. Soch-soqoli oqargan keksa odam; moʻysafid.

Bu oqsoqol ketsa, oʻrniga yoshroq qorasoqol keladi. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

2. . Ilgarigi davrda bir yoki bir necha mahalla yoki qishloqqa boshliq boʻlgan mahalliy amaldor.

Hayʼat aʼzolari yigirma kun qishloq oqsoqolinikida turib, tekshiruv oʻtkazdilar. — S. Siyoyev, Avaz

3. Hozirgi kunda: qishloq fuqarolar yigʻinlari va shaharlar mahalla qoʻmitalari raisi.

Uni [mahallani] obod etish, tinchlik-xotirjamlikni taʼminlash, katta-kichik tadbirlarga bosh-qosh boʻlish mahalla oqsoqolining zimmasida. — Gazetadan

4. Guruh yoki sinf boshligi.

Old qatorda oʻtirgan sinf oqsoqolimiz muallimga bir nima dedi. — Yoshlik

5. Biror sohada koʻp ishlagan, mehnati singan keksa kishi; rahbar.

Ertasiga Qamish kapaga Oʻzbekiston oqsoqoli Yoʻldosh Oxunboboyev keldi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

6. Keksalarga yoki ulugʻ kishilarga nisbatan oʻz tengqurlari tomonidan ishlatiladigan murojaat shakli.

Toʻliq maqola →
kamsoqol

sft. Soqoli kam, siyrak.

Shokir ota eti suyakka yopishgan, chuvak yuzi va peshonasi chuqur chiziqlar — burushiqlar bilan quyuq qoplangan kamsoqol keksa edi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 10 →

Taʼriflar ichida

52 ta
osiy

osiy ayn. Gunohkor 1. Osiy banda. Kimda-kim xudoning osiy bandasi.: betavfiq Avaz Oʻtar oʻgʻlining doʻkoniga oyoq bossa, soch-soqol oldirsa, imoni kuygay! S. Siyoyev, Ava

betavfiq

betavfiq Din yoʻl-yoʻriqlariga ishonmaydigan, diniy eʼtiqodsiz; imoni yoʻq; murtad. Kalima keltir, betavfiq! Oybek, Tanlangan asarlar Kimda-kim xudoning osiy bandasi beta

moshkichiri

moshkichiri Mosh bilan guruchdan pishiriladigan quyuq taom. Bir laganda moshkichiri olib kirdi. Mirmuhsin, Umid koʻchma Oq aralash, oq-qora aralash, mosh-guruch (soch-soq

koʻsa

ko‘sa Soqol-moʻylovi juda siyrak yoki butunlay yoʻq, chiqmaydigan. Koʻsa odam. Ahmoq horiganini bilmas, koʻsa — qariganini. Maqol Aravakash kamsoqol, koʻsaroq, muloyimgin

boʻlma

bo‘lma ayn. Xona. Ikki boʻlmali kichkina, pastqam uy, tomi bosay deb turibdi. S. Siyoyev, Avaz Kelin-kuyov xonaga kirishdi. Uy egasi narigi boʻlmaga oʻtib, nimadir deb gʻ

haromzoda

haromzoda ayn. Haromi. — Qoch, haromzoda! — deb Sultonga tahdid qilardi Boʻronbek. H. Gʻulom, Mashʼal [Qutidorning] Koʻz oʻnglari qorongʻilanib, bir necha vaqt serrayganc

Hammasini koʻrish · 52 →

Ertaklar

42 ta
Aql bilan baxt
Xalq ogʻzaki ijodi

Aql va Baxt doʻst boʻlib, bir oʻtinchining hayotiga aralashadi. Baxt oʻtinchiga omad keltirsa, Aql unga qiyin vaziyatlardan chiqishga yordam beradi.

Aqlli qiz
Xalq ogʻzaki ijodi

Bir podsho tashna boʻlib, bir qizning uyidan suv soʻraydi va uning aqliga qoyil qolib, uylanmoqchi boʻladi. Qiz esa podshoga bajarilishi qiyin boʻlgan bir shart

Ayiqpolvon
Xalq ogʻzaki ijodi

Uch opa-singil otalarining zolimligidan qochib, har biri oʻz yoʻliga ravona boʻladi. Kenja qiz Iqbol ayiq bilan turmush qurib, Ayiqpolvon ismli oʻgʻil koʻradi.

Bir xumcha oltin
Xalq ogʻzaki ijodi

Uch oʻgʻilga otasidan qolgan bir xumcha oltin va ularning taqdiri haqida hikoya qilinadi. Ertakda mardlik, adolat va doʻstlikning qadr-qimmati ochib beriladi.

Dangasa chol
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda dangasalik oqibatlari va insoniy munosabatlardagi oʻzaro tushunmovchiliklar kulgili tarzda tasvirlangan. Chol va kampirning oʻzaro kelishuvi kutilmag

Donishmand choʻpon
Xalq ogʻzaki ijodi

Bir podshohning otlari oriqlab qolishi ortidan yuzaga kelgan voqea donishmand choʻponning aql-zakovati bilan bogʻliq qiziqarli sarguzashtlarga aylanadi. Choʻpon

Hammasini koʻrish · 42 →

Sheva materiallari

16 ta
bäŋŋi
Qashqadaryo viloyati · yantoqi

sochini uzun oʻstirgan kishi, sochi-soqoli oʻsib ketgan kishi

ka:xuda
Xorazm viloyati · katxuda

oqsoqol; vakil ota

koʻkazan
Qashqadaryo viloyati · oqoralash

soqolda oqlik belgilari paydo bo‘la boshlagan

Hammasini koʻrish · 16 →