Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «SHAM» — результатов: 259: Толковый

Фильтр

Словарные статьи

43
sham

ot 1. Toʻngadigan yoki quyuqlashgan yogʻdan oʻrtasiga pilik qoʻyib yasalgan tayoqchasimon chiroq.

Sham qoldigʻi. Shamni yoqmoq.

Qumri tokchadagi shamni oʻchirdi. Uy qorongʻilandi. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon

Tanish koshonaning behisob shamlar zoʻrgʻa yoritgan tor va uzun yoʻlaklari kimsasiz edi. — O. Yoqubov, Koʻhna dunyo

2. Yorugʻlik kuchining oʻlchov birligi.

Kuchi yuz sham boʻlgan lampochka.

  • Sham puli Yormat bilan Gulsumbibi Gulnorning qabriga borishdi. Olib kelingan osh-nonni va sham pulini goʻrkovga topshirib qaytishdi — Oybek, Tanlangan asarlar
  • Shamday qotmoq 1. Oʻta sovqotmoq, toʻngmoq, muzlamoq. Masterskoy bitguncha, ochlikdan tirishib, sovuqda shamday qotadiganga oʻxshaymiz. — A. Muhiddin, HadyaSohib qorining hozirgi chimchilashi bir ozdan keyingi katta kaltakning shabadasi edi. Shuning uchun Xolida bisot sandigʻi oldida shamdek qotib qoldi. — I. Rahim, Chin muhabbat
  • Shami soʻnmoq (yoki oʻchmoq) Oʻzidan oldin qoʻllangan soʻz bildirgan narsaning nihoyasiga yetganini, tugaganini bildiradi. Hamid Olimjonning hayot shami kutilmagan bir paytda soʻndi. — N. Safarov, Olovli izlarUmiding shami oʻchib, yoʻllarda tolding. — Gʻayratiy
Полная статья →
shama

ot Damlab ichilgan choyning idish tagida choʻkib qolgan qismi.

Choynakka shama toʻlib qolibdi.

— Samovarchilik oʻlgudek mayda ish. Suv olib kel, oʻtin yor, ogʻiz-burning kulga toʻlib puflab, choʻp tiqib tur, piyola,art, shamani toʻk — dedi samovarchi. — Sh. Rizo, Qor yogʻdi, izlar bosildi

Rixsi bir qoʻlida shamasidan suv silqib yotgan choynakni ushlaganicha, titrab oʻrtada turardi. — S. Zunnunova, Gulxan

  • Shama qilmoq Shama tarzidagi (tag mazmunli) gap aytmoq. Ovqatdan keyin sekin shama qilib koʻrgan edim, Ha endi, ot bilan tuya boʻlardimi, deb qoldi. — T. Alimov, Jonim hiqildogʻimga keldiYoʻldosh avvaliga beparvogina tingladi. Keyin diqqat qilsa, Murzin nimagadir shama qilyapti. — Shuhrat, Shinelli yillar
Полная статья →
shamol

ot Havoning yer sathi boʻylab (gorizontal) harakati.

Yoqimli shamol. Sovuq shamol. Qattiq shamol turdi. Tuyani shamol uchirsa, echkini osmonda koʻr. — Maqol

Shamol boʻlmasa, daraxtning uchi qimirlamaydi. — Maqol

Ochiq derazadan kirgan mayin shamol qizning ikki tola sochini boʻyniga, tomogʻining tagiga tegizib oʻynardi. — S. Ahmad, Bosh ogʻrigʻi

  • Koʻkragiga shamol tegmoq Tang holatdan qutulib, erkin, yengil sharoitga chiqmoq, erkin nafas oladigan boʻlmoq. Sharoitlar yaxshilanib, oddiy xalqning ham koʻkragiga shamol tegdi.
  • Shamolga uchmoq (yoki ketmoq) Behuda ketmoq, sarf boʻlmoq Ozgina yanglishsangiz ham, hamma qilganlaringiz shamolga uchadir. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlarSultonali qilgan harakatlarining shamolga ketganini xotirladi. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon
  • Shamolga qarshi tupurmoq Oʻziga zarar, yomon oqibat keltiradigan ishni qilmoq. Bu bola xonning qamchisidan hayiqmadi muttasil shamolga qarshi tupuradi. — S. Siyoyev, Avaz
  • Shamolni ravo koʻrmaydi Nihoyatda ehtiyot qiladi; ardoqlaydi, eʼzozlaydi. Otasi rahmatli, qariganimda koʻrgan bolam, deb shamolni ravo koʻrmagan bolasiga! — Sharq yulduzi
  • Qanday (yoki qaysi) shamol uchirdi? Qanday sabab, nimaning sharofati bilan tashrif buyurdingiz, keldingiz? Darvozani Nuriddinning xotini Halovat ochdi: — E, keling, Nabijon aka, qanday shamol uchirdi? — O. Husanov, DoʻstlarE, qadamlariga hasanot qaysi shamol uchirdi?! — Mushtum
Полная статья →

Показать все · 43 →

В определениях

50

Показать все · 50 →

Сказки

96
Abduaziz
Устное народное творчество

Abduaziz boy otasidan qolgan mol-mulkni sovurib, qirqta joʻrasidan yordam soʻraydi, ammo ular yordam bermaydi. Keyinchalik u karvon bilan safarga chiqib, quduqd

Ahmoq podsho
Устное народное творчество

Bu ertakda oʻgʻrilik qilgan bir kishining aybi bilan boshlangan voqealar zanjiri ahmoq podshohning bemaʼni hukmlari tufayli kulgili tus oladi. Adolatni oʻrnatis

Andijonlikning hikoyasi
Устное народное творчество

Andijonlik yigitning sarguzashtlari haqidagi ushbu ertakda, yigitning boyga xizmatga kirishi va turli qiyinchiliklarga duch kelishi tasvirlanadi. Uning boshidan

Aql bilan davlat
Устное народное творчество

Ushbu ertakda Aql va Davlat oʻrtasidagi bahs tasvirlangan boʻlib, ulardan qaysi biri hayotda muhimroq ekanligi sinovdan oʻtkaziladi. Hikoya davomida bir bolanin

Aqlli bola
Устное народное творчество

Bu ertak oʻgay ona zulmiga uchragan aqlli bolaning sarguzashtlari haqida. U oʻzining zukkoligi bilan qiyin vaziyatlardan chiqib, baxtli hayot kechirishga muvaff

Ayoz
Устное народное творчество

Bu ertakda podshohning oʻgʻil farzand koʻrish istagi va bu istakning amalga oshishi uchun qilingan hiyla-nayranglar tasvirlanadi. Shuningdek, oddiy dehqonning o

Показать все · 96 →

Диалектные материалы

70
Jangli bodrak
Xorazm viloyati · Varrak

Ikki shoxiga qayrilgan qamish yopishtirilgan, uchirilganda shamol ta’sirida jaranglaydigan varrak

Satqoq
Qashqadaryo viloyati · satqoq

Shamollash natijasidagi, tana a’zolari tortishadigan kasallik.

Shamdon
Fargʻona viloyati · Shamdon

Naqsh turi

arashamix
Fargʻona viloyati · aravamix

Temirchilikda arava temirini toʻgʻinga qoqib yopishtirish uchun temirdan yasalgan maxsus mix

Показать все · 70 →