Қидирув

от с. т. Қармоқ.

Дарёга қалмоқ ташлаган киши илинганини олади-да. Қайси бир балиқчи тўрига тушган лаққани ташлабди. — И. Раҳим, Чин муҳаббат

калтафаҳм, нодонрусчаглупыйинглизчаslow, witted

Некü тер эšит эмди кўкčин сақал, уқа бар мунï сен туру қалма қал Soqoli oqargan kishi nima deydi eshitgin, bu so‘zlarimni uqib ol, nodon bo‘lib qolma – Теперь слушай, что говорит седобородый старец, и понимай это, не стой глупцом – Now listen to what the gray – bearded old man says, and understand this, do not be stupid

сфт. Қалмоқларда бўладиган, қалмоқларга хос; қалмоқча.

[Ўзбек ойим] Иккита рўмолига ҳам қониқмай, ўзининг келинлигидан ўралмай қолган қалмоқи саллачасини қўшган эди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар.

qalmaqlar

от 1. тар. Душман ҳужумига қарши мустаҳкам девор ва хандақ билан ўралган, мудофаа воситалари, истеҳкомлар билан таъминланган шаҳар.

Андижон қалъаси мустаҳкам. Бобур мирзо у ерда бўлса, қалъа янада мустаҳкам бўлур. — П. Қодиров, Юлдузли тунлар

2. Катта бой, ер эгаларининг сарой қўрғони; қаср, арк.

Туроббийнинг қалъасида тўққиз от чоптирим ердан кўринадиган битта терак бўларди. — А. Мухтор, Қорақалпоқ қиссаси

3. шв. Шаҳар.

Канизларнинг кўпи турли қалъалардан олиб келинган ёш гўзаллар эди. — Ж. Шарипов, Хоразм

Мингта қалъадан далам яхши, Охун. Бизнинг қизларимиз ҳам жуда шўх бўлади. — Ойбек, Танланган асарлар

Ўзим қишлоқиман, қалъадан нарида тураман — С. Сиёев, Ёруғлик

от 1. Юрак.

Мен узоқ вақтгача ухлай олмай ётдим, нафасим қисилиб, қалбим нотинч тепарди. — М. Жабборов, Севинч ёшлари

Мирзакаримбойнинг хотини Лутфинисо тўсатдан, қалб хасталигидан бўлса керак, бир кечада вафот этди. — Ойбек, Танланган асарлар

2. кўчма Кишининг руҳий ёки маънавий дунёси, ички ҳис-туйғулари маркази рамзи; юрак, дил, кўнгил.

Қалби пок одам. Қалб амри. Қалб ҳарорати. Қалби қувончга тўла. Қалбига ёʻл топмоқ.

Қиз ўз қалбини Ёʻлчига бағишлаган эди. — Ойбек, Танланган асарлар

Бобур юқори қаватга қайтиб чиқар экан, қалбини тўлдирган шодликлар орасида сурнай навосидек жарангли ва ёқимли бир туйғу янграб эшитилаётганини сезди. — П. Қодиров, Юлдузли тунлар

3. Алдам-қалдам, қинғир ишлар қиладиган, қаллоб, нопок.

Қалб қозони қайнамас, қайнаса ҳам қуюлмас. — Мақол

4. Нопок, эгри, қинғир.

Қалб ишга қўл урмоқ.

Ҳиммати-ку ёʻқ, яна ўзи ҳам ўлгудек бахил, нияти қалб йигит. — Муштум