sft. 1. Tarafdor boʻlmagan, tarafdor emas, maʼqul deb bilmaydigan, zid fikrdagi.
Ikkinchi uylanishga Otabek butunlay qarshi boʻlib, faqat bu qudalarning-gina ishlaridir. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Shanbalikka koʻp odam kelishiga qarshisan — A. Qahhor, Qanotsiz chittak
men ham Kumushni Toshkent yubormoqqa qarshiman. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
2. Xilof, ziddiga ish tutuvchi; muxolif yoki dushman.
Qarshi tomonlar. Qarshi kuchlar.
Ustoz Qavom shunday moʻtabar zotning farzandi saltanatga qarshi boʻlgani, nobakor chiqqaniga afsuslanadi. — Mirmuhsin, Meʼmor
3. Boshqasini inkor etadigan, uning ziddi boʻlgan.
Bir-biriga qarshi fikrlar. Qonunga qarshi xatti-harakatlar.
Boʻtaboy akamga qarshi gapirsam ham mayligami? — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
4. Roʻbaroʻ joylashgan yoki yoʻnalgan; qarama-qarshi, roʻbaroʻ.
Qarshi oqim. Qarshi shamol. Koʻchaning qarshi tomoni. Qarshida turgan odam. Qarshidagi bogʻ.
Oyqiz qarshi tomondan kelgan shamol-toʻpolonni yorib, hamon oldinga intilardi. — Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli
Yotoqxona oldiga kelganimizda bir bola qarshimizdan chiqib qoldi. — Oʻ. Umarbekov, Shonli avlod
Otabek uchun eng nozik sa
nalgan bu masala qarshidagi javob kutib oʻtirguvchilarni nihoyat zeriktirdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
5. (j.k. bilan — -ga qarshi) koʻm. vzf.
6. 1) zidlik (zidlash) munosabatini bildiradi; zid (xilof) holda.
Uning ovozi istagiga qarshi baland jaranglamadi. — Oybek, Tanlangan asarlar
Qutidor, odatiga qarshi, bozordan kunduz soat uchlarda qaytib keldi-da, Otabekni soʻradi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Endi adolatga qarshi xiyonat qilish yarashmaydi. — Oybek, Tanlangan asarlar;
7. 2) oʻzi birikib kelgan soʻz anglatgan narsani daf etish, yoʻq qilish, oldini olish va sh.k. ga qaratilganlik maʼnosini bildiradi.
Ichkilikbozlikka qarshi kurash. Hasharotlarga qarshi dori sepmoq.
Kasalning oldini olish choralaridan eng muhimi vaqtida tepkiga qarshi emlatishdir. — Saodat
8. koʻm. vzf. esk. ayn. (3-sh. ega/shk va oʻ.-p. k. shaklida, b.k. bilan — qarshisida) oldida
Shuning uchun kutmagan hol qarshisida bir oz dovdirab qoldi. — Oybek, Tanlangan asarlar
Inobatxon kutilmagan bu achchiq muomala qarshisida borliq-yoʻqliq holda qoldi. — Mushtum
- Baxtga qarshi
- Qarshi ataka Besh marta qarshi ataka qilib, hech ish chiqara olmagandan keyin — A. Qahhor, Oltin yulduz
- Qarshi bormoq Qarshi ish tutmoq, qarshi harakat qilmoq. Umrimda birinchi martaba koʻngil orzusiga qarshi bor-dim. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlarErining raʼyiga qarshi borishdan foyda yoʻqligini bildi. — Oybek, Tanlangan asarlar
- Qarshi kelmoq 1. Zid boʻlmoq, xilof boʻlib tushmoq. Ularning javoblari kechagi sizning oqlashingizga sira qarshi kelmaydir. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlarUlar bogʻdan chiqish oldida bir yigitga qarshi keldilar. — Oybek, Tanlangan asarlar
- Qarshi olmoq 1. Kutib olmoq, qarshilamoq (tashrif buyuruvchini). Birov tund, birov ochiq chehra bilan qarshi oldi mehmonlarni. — F. Musajonov, HimmatGulnor bu xabarni juda sovuq qarshi oldi. — Oybek, Tanlangan asarlar
- Qarshi turmoq Qarshi chiqib, monelik koʻrsatmoq, toʻsqinlik qilmoq. Dadasining uylanishiga qarshi turish uchun hech qanday asos topa olmadi. — Oybek, Tanlangan asarlar
- Qarshi tushmoq Uning [Hasanalining] bu fikriga Kumush bilan onasi qarshi tushdilar. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
- Qarshi chiqmoq 1. Peshvoz chiqmoq, kutib olmoq; Mexanizatsiyaga qarshi chiqishlar boʻlib turadimi, boʻlsa — qarshi chiqqan odamlarning dalil va isbotlari nimalardan iborat? — A. Qahhor, Kartina
- Qarshi quda Oʻzaro qiz berib, qiz olishgan qudalar (bir-biriga nisbatan).
- Qarshi quymoq 1. Birini ikkinchisiga qarama-qarshi, muxolif, zid qilib qoʻymoq. Yormat Yoʻlchini oʻz qoʻltigʻiga olib, boshqalarga qarshi qoʻyishni istar edi. — Oybek, Tanlangan asarlar
- Qarshi hujum Dushmanning hujumini daf qilish, unga javoban qilinadigan hujum. Dushman jon holatda bor kuchini qarshi hujumga tashladi. — Gazetadan
- Har ehtimolga qarshi