сфт. 1. Юқори томон ўлчами, қадди, бўйи унча баланд бўлмаган, баландлиги, бўйи нисбатан қисқа; пакана, пастак.
Паст девор. Паст бўйли дарахт. Бўйи паст одам.
Боғнинг атрофи эски, паст, лекин ямалиб, ясалиб бутунланган деворлар билан ўралган. — Ойбек, Танланган асарлар
Шу заҳоти ҳовлида паст бўйли йигит пайдо бўлди. — Шарқ юлдузи
2. Унча чуқур бўлмаган, саёз.
Паст дарё.
3. Миқдори, даражаси, нархи унча катта, баланд бўлмаган, нисбатан кам, оз, қуйи.
4. Шиддати, кучи, даражаси унча катта бўлмаган, нисбатан кучсиз, заиф (иссиқлик, босим кабилар ҳақида).
Паст температура.
Стрелка сал кўтарилди-ю, яна ҳоли келмай, пастга тушди. Ортиқ, бензин қанча қолганини кўриб, ўзининг ҳам капалаги учиб кетди. — М. Мансуров, Ёмби
5. Унча баланд бўлмаган, бўш (овоз, нота кабилар ҳақида).
Кейин бегуноҳ кўзларини Алимардондан узмай, яна ўша паст, ўйчан оҳангда гапирди. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол
У ўзини бир оз тутиб олди-да, паст овозда давом этди: — Қўрқманг, институтдан ҳайдамаймиз. Лекин одам деган бунақа маҳмадона бўлмайди. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол
6. Сифати унча яхши бўлмаган; оддий, жўн.
— Кўп хонали уйлар қуриш масаласига келсак, аввало, бизда сифат паст, — деди Ёдгор ўйланиб. — Қўлингизни чўзсангиз, шифтга тегади. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол
Лекин агар бирон ёш ёзувчи ўз имконияти даражасидан пастроқ асар ёзса, уни дарров огоҳлантириб қўяр эдилар. — К. Қаҳҳорова, Чорак аср ҳамнафас
7. Унчалик яхши эмас, юришмаган (“бахт”, омад, толе каби сўзлар билан).
Ҳа, ўша толеи паст Жамила. — Ҳамза, Бой ила хизматчи
8. Серёғин, ёмон, совуқ;
Бу йил ҳаво паст келди.
Барг етилмаяпти, баҳор паст келди. — А. Мухтор, Кумуш тола
9. Келиб чиқиши, насл-насаби юқори табақаларга хос бўлмаган, асилзода эмас.
[Қизнинг] Юзида оз-моз чиройи бўлгани билан, ўзи таги паст. Сизнинг остонангизга сира арзимайди. — Ҳамза, Танланган асарлар
[Имом:] Отасини кўндирамиз, унинг таги паст, жазоси пул-да. — Ж. Шарипов, Хоразм
10. айн. Пасткаш.
Ҳаммага ҳам қилиғингиз шуми ёки мени шундай паст хотин деб ўйладингизми? Ойдин, — Икки кўзи шунда
Паст кишида одамият нима қилсин. — А. Қодирий, Меҳробдан чаён
Денгиз тубида дур, устида чўп-хас, Ўзгани паст билур кимки ўзи паст. — Ш. Шомуҳамедов, Одам борки
11. Нисбатан қуйи ўрнашган жой; пастлик, чуқурлик.
Пастга тушмоқ.
Алимардон сирғаниб, соҳилдан авайлаб юриб, пастга тушди. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол
Олмани тутиб, орқасига қайца, тут шохидан шошиб, пастга ёшгина бир қиз тушиб келяпти. — С. Зуннунова, Олов
12. с. т. Ер, пол.
Челакни пастга қўй.
13. Уйнинг кираверишидаги эшикка яқин жой; пойгак.
Ибодулла ҳам акасидан бир қадам пастга тиз чўка қолди. — Ҳ. Ғулом, Машъал
Этиги лой бўлганидан, Ёʻлчи танчага ўтирмай, наматнинг учини қайириб, пастроққа чўккалади. — Ойбек, Танланган асарлар
- Нархи паст Бунақа ювош хотинларга қайси эркак паст молни раво кўради. — Э. Самандар, Дарёсини ёʻқотган қирғоқ
- Тузи паст 1. Тузи кам, керагидан оз туз солинган. Овқатнинг тузи паст;Намунча гапингнинг тузи паст.
- Назари паст ёки паст назар Ҳазрат гоҳо сезиб қоларди: кўпларга паст назар билан қарашни ҳам ўрганганди Қурбон — Ш. Холмирзаев, Қил кўприкАрз-у ҳолинг эшитмас, Унда ишинг ҳеч битмас. Шунчалик назари паст — Нима берсанг олар у. — Муштум
- Авжи паст 1. Ўсиши, ривожланиши орқада қолган, унча яхши ўсмаган, ривожланмаган. Авжи паст экинлар;Бугун дўстимнинг авжи пастроқ кўринади.
- Ақли (ёки зеҳни, эси) паст Ақли калта, ақли кўп нарсага етмайдиган, фикрлаш қобилияти нормал эмас. — Эси паст, — деди Деҳқонбой аканинг энсаси қотиб. — С. Зуннунова, ОловАқлинг паст, миянг ёғочдан, қалбинг темирдан! — Х. Тўхтабоев, Ширин қовунлар мамлакатиСен зеҳни паст, бееътиқод одам экансан. — Луқмони Ҳаким
- Машқи паст
- Паст келмоқ Бўш келмоқ, ён бермоқ (баҳсда, жанжалда). Сахийлик, меҳмондўстликда андижонликлар Ҳотамдан ўца ўтардики, аммо паст келмас эди. — Шукрулло, Сайланма
- Паст тушмоқ 1. Жаҳлидан, ҳовуридан тушмоқ. [Боботой ота] Ўзининг бу ерга нима мақсадда келгани ёдига тушди шекилли: — Бир санамас, мен ҳам дор тагидан қочганлар неварасиман, — деди бир поғона паст тушиб. — ЁшликМен ҳали ҳасратимни, дардимни келиб-келиб сизларга айтдимми? Мен ҳали келиб-келиб одамгарчиликни, диёнатни, номусни тупроқ, билан тенг қилган сиздай разил хотинфуруш, қўшмачилар олдида шунчалик паст тушдимми? — Ҳамза, Бой ила хизматчи
- Пастга урмоқ Камситмоқ, ерга урмоқ; хўрламоқ. Сизни ҳеч ким ҳозиргидай пастга урмайди. У ёғидан ҳам ташвиш тортиб юрмай қўя қолинг. Тўйни мана шу ерда ўтказамиз. — К. Яшин, ҲамзаБировнинг уйига бостириб кирибки, шунчалик пасткашлик қилишяптими, қўйинг, гаплашманг, нима қиласиз ўзингизни пастга уриб, жон ўғлим. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча
- Қўли паст 1. Иши ўнгидан келмаган, омад кулиб боқмаган;