Qidiruv

ot 1. Narsalarning kuzatuvchiga qaragan qismi; pesh, yuz.

Binoning oldiga shiorlar osilgan. Koʻylakning oldi uzunroq boʻlibdi.

Ot old oyoqlarini irgʻitib sapchidi-da, shamoldek uchib ketdi. — S. Ahmad, Ufq

2. Narsalarning ilgari tomonidagi yoki qismidagi joy, oʻrin.

Uyning oldini supurib, joy qilmoq.

Mastonga aravaning oldidan joy berishdi. — A. Qahhor, Maston

3. (3-shaxs birlik shaklda) Biror ish-harakat, voqea-hodisa va shu kabilardan oldin boʻladigan, roʻy beradigan, oʻtkaziladigan.

Bayram oldi musobaqasi. Saylov oldi kampaniyasi.

4. 3-shaxs egalik va joʻnalish, oʻrin-payt, chiqish kelishiklari affikslari bilan koʻmakchi vazifasida qoʻllanadi (oldida, oldidan).

rvsh. 1. Biror narsaning boshqalardan ilgarida turgan, oldingi vaziyatni ishgʻol etgan qismi, kishilarning eng oldingisi, sarasi, koʻzga koʻringani.

Endi Zaynab boʻyi yetib qoldi. Yurtimizning mana eng oldi. — H. Olimjon

2. Biror ish yoki holatning boshlanish arafasi, yaqin yetgan payti.

Uyqu oldi. Qish chiqar oldi. Yoz oldi.

Hoy, keling! Oldi yoz, derazasi qurilsa bas-da, pechkasiz ham uy hammom boʻlib ketadi. — N. Safarov, Oliyaxon Sultonova

rvsh. 1. Old tomonda, oldinda; ilgari.

U mendan oldin. Oldin turmoq.

Shu paytda oldin ketayotgan yoʻlovchi tashiydigan avtobus toʻxtadi. — S. Zunnunova, Olov

2. Dastlab, birinchi galda.

Qoʻrqqan oldin musht koʻtarar. — Maqol

U yoqqa borgani hammadan oldin bu yangi oʻqituvchilarning oʻzlari uyalishlari tabiiy edi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

3. koʻm. (chiqish kelishigi bilan) Muqaddam, ilgari, avval, burun.

Ovqatdan oldin. Siz kelmasdan oldin. Bundan bir yil oldin.

Undan oldin Toʻlanboy javob qildi. — S. Ahmad, Ufq

Ilgari, oldin.

Choy oldidan. Urush oldidan.

Mansur xayrlashish oldidan eshik yonida turib sekingina: — Bir yoqqa borsangiz, Zulayho opangizga aytib keting, — dedi. Oʻ. — Hoshimov, Qalbingga quloq sol

rvsh. 1. Boshqalarga nisbatan oldinda, ilgarida turgan, old tomondagi; old tomonda joylashgan.

Oldingi qator. Binoning oldingi xonasi.

Qism qorongʻi tushguncha, dushmanni oldingi okoplardan surib chiqardi. — A. Qahhor, Oltin yulduz

Nigora Qoplonga qaradi: it tumshugʻini oldingi oyoqlari orasiga olib, bemalol mudrab yotibdi. — S. Anorboyev, Oqsoy

Qirmizxon tushayotib, oldingi oʻrindiqdagi tugunni oldi. — N. Aminov, Qahqaha

2. Ilgari boʻlib oʻtgan; avvalgi, burungi.

Tarixdan oldingi davr. Oldingi toʻrt yil ichida erishilgan muvaffaqiyatlar.

Salimjon bundan bir necha yil oldingi qiziqarli voqealarni eslatib, davraga iliqlik kiritdi. — Sharq yulduzi

3. koʻchma Biror ishda hammadan oldinda boruvchi; peshqadam.

Mamlakatimizning oldingi kishilari.

Mirzakarimboy Toshkentning eng oldingi boylaridan. — Oybek, Tanlangan asarlar

rvsh. Old va orqa tomon; atrof.

Old-orqangga qarab yur!