Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«Жилови» бўйича 17 та натижа: Изоҳли

Филтр

Луғат мақолалари

7 та
жилов

от 1. Юганнинг чарм тизгини.

Жиловини бўшатмоқ.

Катта тош ёʻлда елиб келаётган отлиқ тисс деб, отнинг жиловини тортди. — М. Муҳамедов, Қахрамон изидан

Ноиб отдан тушиб, жиловни эгар қошига ташлади. — С. Сиёев, Аваз

2. Бошқариш, идора қилиш тизгини; ҳокимият.

У пайтлар хон ёш эди, салтанат жилови энди қўлига ўтган эди. — С. Сиёев, Ёруғлик

3. Изм, эрк, ихтиёр.

— Ўзимиз инглиздан зўрға қутулдик, лекин у ҳамон жиловимизни бергиси келмайди, — деди Исмоилхон. — Ойбек, Нур қидириб

Имтиҳон яқинлашаётганини унутма, жиловинг менинг қўлимда [деди ўқитувчи Одилжонга]. — Муштум

Подшо жиловида юради шотир, Ёвга от қўяр доим пирдай бўп ботир. — Юсуф ва Аҳмад

  • Жилов урмоқ Тиймоқ, тартибга солиб қўймоқ, бўйсундирмоқ. Дарёга жилов урди Ўктам инсонлар Улуғ бир тўғон қурди. Миртемир.
  • Жиловини бўш қўймоқ Ўз ҳолига, ихтиёрига қўйиб юбормоқ. Жиловини бўш қўйганингиздан кейин шундай бўлади, раис. — Ш. Рашидов, Бўрондан кучли
  • Жиловини тортиб қўймоқ Тартибга чақириб қўймоқ; танбеҳ бермоқ. Давлат машинасидан текин пул топиш, бойлик орттириш учун фойдаланаётган бу шахсларнинг жиловини тортиб қўядиган ташкилот ёʻқмикан? — Газетадан
  • Жиловини қўлга олмоқ Бошқаришни, идора қилишни ўз қўлига олмоқ.
  • Жиловини қўлдан бериб қўймоқ Бошқаришни, идора қилишни қўлдан чиқармоқ.
Тўлиқ мақола →
жиловдор

от

Султон Ҳусайн бўйнини чўзиб, жиловдорлар билан чақчақлашиб ўтирган Паҳлавон Муҳаммадни кўрди — М. Осим, Сеҳрли сўз

Жиловдор қул ҳалак бўлиб келади. — Алпомиш

2. Отларга қараш учун ажратилган аскар.

3. Бошлиқ, раҳбар.

Орадан кўп ўтмай, у [ Порсоев] Сурхондарёда област халқ маориф бўлимига жиловдор бўлди. — Муштум

У [Раҳим Толипович] ҳозир ҳам жиловдор. Қайси куни бир мажлисда маърузага чиқди. — Газетадан

Тўлиқ мақола →
жиловхона

от 1. Шоҳ, хон саройларига ёки масжид ҳовлисига кираверишдаги махсус хона ёки бостирма.

Жиловхонадаги намоз кутиб ўтирган қавмлар ичида Самад буқоқ, Шукур сўфилар ҳам кўринар эдилар. — А. Қодирий, Меҳробдан чаён

Ёʻлчи масжиднинг жиловхонасидаги супачага ўзини ташлади. — Ойбек, Танланган асарлар

2. Жиловдорлар истиқомат қиладиган хона.

Тўлиқ мақола →
жиловламоқ

фл. 1. От-улов бошига нўхта ёки юган солмоқ.

Ҳамроҳи отга етиб келиб, саманни жиловлаб олди. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча.

2. Тиймоқ, тартибга солиб қўймоқ; бўйсундирмоқ.

Унинг ўғли Абулҳорис Мансур ҳам бевош вазирлар, исёнчи ҳокимларни жиловлай олмади. — М. Осим, Карвон ёʻлларида

Амударёни жиловласак, Ўзбекистон бутун-бутун янги пахта водийлари яратади. — Ойбек, Олтин водийдан шабадалар.

3. Эгалламоқ, ўрганмоқ.

Йигитлар машғулотларга мунтазам қатнашарди, техникани тезроқ жиловлаб олишга ҳаракат қилишарди. — Ўзбекистон қўриқлари

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 7 →

Таърифлар ичида

3 та
тизгинли

тизгинли Бошида тизгини бор, тизгин солинган, жиловланган. кўчма Киши амрига, иродасига бўйсундирилган; жиловланган; жилови, ҳуқуқи бировнинг қўлида бўлган. Ёʻлдо

тиз

тиз ТИЗ 'оёқнинг болдир билан сон боғланадиган жойи'. Г и з букиб, таъзим этиб, иззат қилолмай доғман (Муқимий). Қадимги туркий тилда ҳам шундай маънони англатган бу

жилов

жилов Юганнинг чарм тизгини. Жиловини бўшатмоқ. Катта тош ёʻлда елиб келаётган отлиқ тисс деб, отнинг жиловини тортди. М. Муҳамедов, Қахрамон изидан Ноиб отдан ту

Эртаклар

7 та
Ҳаким балиқчининг ўғли
Халқ оғзаки ижоди

Камбағал балиқчи чолнинг ўғли вазирнинг ҳийлалари туфайли подшоҳнинг қийин топшириқларини бажаришга мажбур бўлади. Унинг саргузаштлари давомида кутилм

Камбағал қиз
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда подшоҳнинг ярамас ўғлини ўқитиб, тўғри ёʻлга солган камбағал қизнинг донолиги ва матонати ҳикоя қилинади. Унинг ақл-заковати туфайли подшо

Орзижон билан Қамбаржон
Халқ оғзаки ижоди

Қамбаржон тушида кўрган Орзижон исмли маликага ошиқ бўлиб, уни топиш учун узоқ ёʻлга отланади. Унинг саргузаштлари давомида турли қийинчиликлар ва сино

Озодачеҳра
Халқ оғзаки ижоди

Балх подшосининг набираси Озодачеҳра кўп қийинчиликларни бошидан кечиради. Унинг саргузаштлари давомида адолат қарор топиб, ёвузлик жазоланади.

Подшонинг мот бўлиши
Халқ оғзаки ижоди

Ушбу эртакда подшоҳнинг икки вазири ўртасидаги рақобат ва уларнинг донолик синовлари ҳақида ҳикоя қилинади. Ҳасанумайманоз вазирнинг зукколиги ва топқирлиги

Қулоқбой
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда фарзандсиз чол-кампирнинг ғайритабиий тарзда туғилган ўғли Қулоқбой саргузаштлари ҳикоя қилинади. У ўзининг ақл-заковати ва топқирлиги билан

Ҳаммасини кўриш · 7 →