Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«ҲИД» бўйича 463 та натижа: Изоҳли

Филтр

Луғат мақолалари

45 та
ҳид

от 1. Ҳар бир нарса ва модданинг кишиларнинг ис билиш сезгиларига таъсир этадиган хоссаси; бўй, ис.

Ҳиди бор нарса. Ёқимли ҳид. Ёқимсиз ҳид. Кабоб ҳиди. Ҳандалак ҳиди. Зира ҳиди. Пиёздоғ ҳиди. Ҳар гулнинг ҳиди бошқа. — Мақол

Ота, манави беҳиларни қаранг, ҳиди оламни тутади, бирам пишибдики! — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча.

Уйда тутун ёʻқолган бўлса-да, аччиқ ҳид дарров унинг бурнига урилди. — Ойбек, Танланган асарлар

Тутаб куяётган от эти ва терисининг қўланса ҳидидан унинг кўнгли беҳузур бўлиб, боши айланди. — Ҳ. Ғулом, Машъал

2. Бирор нарса, ҳодиса ёки ҳолатнинг белгиси, шарпаси.

Шояд шу билан Ойнагулнинг ҳам ҳиди бирон жойдан чиқиб қолса. — А. Ҳакимов, Илон изидан

Бунинг ҳар бир варағидан шахсий ғараз ҳиди келади. — А. Қаҳҳор, Сароб

Жанжалнинг ҳидини сезган Сарви хола ғудраниб, стол устига дастурхон ёза бошлади. — Муштум

юзида нур ёғилиб турибди, сўзларида меҳр-шафқатнинг ҳиди бор. — Х. Тўхтабоев, Ширин қовунлар мамлакати

  • Гапидан латта ҳиди келади Ёқимсиз, бемаъни гапга нисбатан қўлланади. Ҳодивой, аччиғинг чиқмасин-қу, анчадан бери гапингдан латта ҳиди келадиган бўлиб қолган. — С. Аҳмад, Чўл бургути
  • Ҳид олмоқ Бирор маълумот, белги, шарпани сезмоқ, ундан хабардор бўлиш илинжида юрмоқ. Дамба вақтида кетиб қолганлар ҳам атрофимизда айланиб, ҳид олиб юрган эмиш-ку. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари
  • Ҳиди чиқмоқ Хабари тарқалмоқ, ошкор бўлмоқ. қоровул чолни уриб, яхши иш қилмади. Ими-жимида бўладиган ишнинг ҳидини чиқариб қўйди. Мирмуҳсин, Меъмор. Эҳтиёт бўлмасангиз, буларнинг ҳам ҳиди чиқиб қолади. — Муштум
Тўлиқ мақола →
ҳидли

сфт. Ҳиди бор; исли.

Ҳидли гул. Яхши ҳидли совун.

Атир ҳидли лолалар ила Безангандир келажак ёʻлинг. — Ғайратий

Хуш ҳидли ҳаводан ўпка тўлдириб нафас олгинг келади киши. — А. Раҳмат, Варракчи чол

Тўлиқ мақола →
ҳиддат

от Кескинлик, тезлик, шиддат ёки ғазаб билан иш тутиш.

Нафрат ва ҳиддат билан тўлиқ бу дадил овоз ҳаммани ҳайрон қилди. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча.

Тўлиқ мақола →
ҳидоят

от 1. Фойдали ёʻналиш, тўғри ёʻл бошлаш.

Ҳидоят қилмоқ.

Подани залолатдан қутқазиб, ҳидоятга бошламоғи лозим! — А. Қодирий, Обид кетмон

2. Худо томонидан белгиланган тўғри ёʻл; ҳақиқий эътиқод ёʻлидан юриш; зид. залолат.

3. Ҳидоят (эркаклар ва хотин-қизлар исми).

Тўлиқ мақола →
ҳидламоқ

фл. Ҳидни бурунга тортмоқ; искамоқ.

Қуёш иси анқиб турган бойчечакларни тўйиб-тўйиб ҳидлагиси келиб кетди. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол

Анвар қизнинг юзидан ўпди ва унинг тўзғиган сочларини тўғрилаб, ҳаётбахш кокилларининг муаттар бўйини узоқ ҳидлади. — А. Қодирий, Меҳробдан чаён

Отлиқ беҳилардан бирининг чанг босиб ётган тукини қўли билан артди, қалпоқли бошини энгаштириб, уни ҳидлади. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча.

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 45 →

Таърифлар ичида

60 та
хушбўй

хушбўй Ёқимли ҳид таратадиган; яхши ҳидли, муаттар. Ҳамма ёқни димоғни қитиқловчи хушбўй буғдой ҳиди тутиб кетди. Н. Фозилов, Дийдор Димоғига аллақандай хушб

ифорли

ифорли Ифор ҳидига ўхшаган ҳидли. Саф-саф атиргуллар, садарайҳонлар ёз бўйи гуркираб ўсар, теваракка ҳам ҳусн, ҳам ифорли ҳид таратар, ўзгача файз бағишларди. Ж.

қўланса

қўланса Ёқимсиз ҳид тарқатадиган; сассиқ, бадбўй. Қўланса ҳид. Минг-боши яктак барларини очиб ташлаб, елпина бошлади. Семиз баданидан қўланса тер ҳиди анқир эд

сассиқ

сассиқ Ҳиди ёмон, ёқимсиз, қўланса. Сассиқ газ. Сассиқ саримсоқ. Бурунни сассиқ деб кесиб ташланмас. Мақол — Сассиқ балчиқда ётган сассиқ тўнғиз аввал ўзини қутқ

маргарин

маргарин Мол ёғи, ўсимлик мойи ҳамда маза ва хушбўй ҳид берувчи бошқа моддалар аралашмасидан тайёрланган омихта ёғ.

исланмоқ

ислан Исламоқ феълининг ўзлик нисбати. Айниб, бузилиб, ёмон ҳид олмоқ, сасимоқ (гўшт, балиқ ва шу кабилар ҳақида). Ис-қурум босмоқ.

Ҳаммасини кўриш · 60 →

Эртаклар

249 та
Абдуазиз
Халқ оғзаки ижоди

Абдуазиз бой отасидан қолган мол-мулкни совуриб, қирқта жўрасидан ёрдам сўрайди, аммо улар ёрдам бермайди. Кейинчалик у карвон билан сафарга чиқиб, қудуқд

Аҳмоқ жўралар
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда Юз Муҳаммад исмли калнинг топқирлиги ва айёрлиги орқали аҳмоқ жўраларини алдаб, улардан қутулиши ҳикоя қилинади. Унинг ҳар бир ҳийласи кутилмага

Аждар қуш
Халқ оғзаки ижоди

Етим қиз ғорда яшар экан, уни аждар қуш асраб, ўзига макон қилиб олади. Бир ботир йигит аждар қушни ўлдириб, қизни қутқаради ва у билан бахтли ҳаёт кек

Ака-ука
Халқ оғзаки ижоди

Ушбу эртакда ака-уканинг саргузаштлари орқали инсонларнинг тақдири ва амалларининг оқибатлари ҳақида ҳикоя қилинади. Ака ўзининг ғалати дуолари ва ҳаракатл

Алдоқчи мушук
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда ўрмондаги ҳайвонларни доимий алдаб юрадиган бир доно мушук ҳақида ҳикоя қилинади. Мушук ўзининг айёрлиги билан турли вазиятлардан чиқиб кета

Алвасти
Халқ оғзаки ижоди

Бир йигит тасодифан алвастининг телпагини қўлга киритади ва шу орқали кўринмас бўлиб қолади. У алвасти билан бирга турли саргузаштларга дуч келади, жумлад

Ҳаммасини кўриш · 249 →

Шева материаллари

107 та
Кит
Фарғона вилояти · ҳид

ҳид, ис

абдав
Жиззах вилояти · обдов

Томдан ёғин суви тез оқиб тушиб кетиши учун том сатҳида қилинадиган қиялик

аҳмон-даҳмон
Жиззах вилояти · баҳор бошланишидаги совуқ кунлар (4–10-март)
аҳмон-даҳмон
Қашқадарё вилояти · баҳор бошланишидаги совуқ кунлар (4–10-март)
аŋг'изламақ
Қорақалпоғистон Республикаси · айнимоқ, ҳидланмоқ

айнимоқ, ҳидланмоқ

бақалақ
Қорақалпоғистон Республикаси · тегирмон тошидаги дон соладиган тешик

Ҳаммасини кўриш · 107 →

Мақолалар

1 та

Ташқи ресурслар

1 та