ot Har narsaga arazlayveradigan, boʻlar-boʻlmasga tumshayaveradigan.
Arazchi qiz. Arazchi odam.
Arazchi desangiz ham shu [Kumush], ichi qoralik desangiz ham shunda. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Qidiruv
«ARAZ» boʻyicha 57 ta natija: Izohli
Lugʻat maqolalari
22 tafl. Araz qilmoq.
Mohlar oyim maxdumdan arazlab, Margʻilon ketishga majbur boʻldi. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon
Hech bir musulmon kishi oʻz birodaridan uch kechadan ortiq arazlab yurishi joiz emasdir. — Gazetadan
fl. Arazlamoq feʼlining birgalik nisbati.
Bir-biri bilan arazlashganlar koʻrishmaydi.
Siz bilan biz arazlashganimiz yoʻq, shekilli? — P. Tursun, Oʻqituvchi
[Kumush:] Mendan boshqa xotin boʻlsa, Zaynabingiz bilan birinchi kundanoq arazlashar edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
ot Biror narsa yoki masala yuzasidan oldindan, taxminan chiqarilgan hukm, xulosa; taxmin, taxminiy mulohaza.
— Fan uchun tajriba va faraz, qiyos va tahlil juda zarur, — dedi professor. — A. Rahmonov, Hurmat-ehtirom
Olim ilmiy farazlar oldida qul boʻlib qolmasligi kerak. — J. Abdullaxonov, Oriyat
- Faraz qilmoq (yoki etmoq) 1. Taxmin, gumon qilmoq. Yoʻlchi uning togʻasining qizi ekanini faraz qildi. — Oybek, Tanlangan asarlarUlar qizni yigit deb faraz qilishibdi. — ErtaklarElmurod bugungi mashqni takrorlash uchun pulemyotga yotar ekan, general shoshilmaslikni taʼkidladi: — Bizni bu yerda yoʻq, deb faraz qiling. — Shuhrat, Shinelli yillarFaraz qiling, bu yerda yashar oshiq yigit — xayoli osmon. — Yoshlik
sft. 1. kam qoʻll. Shaxsiy manfaat; maqsad, niyat.
Buni koʻrib, Sidiqjonning qalbida bu juvonga nisbatan har qanday gʻarazdan xoli bir mehr uygʻondi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
Yigitali bu munosabat tagida nima bor — biron gʻaraz, manfaat yoki shunchaki odamgarchilikmi — bilmasdi. — D. Nuriy, Osmon ustuni
Bir necha kun yaxshigina yashadilar endi bilsak, qiz oʻlgurning gʻarazi boshqa ekan. — Choʻlpon, Kecha va kunduz
2. Yomonlik koʻzda tutilgan maqsad, koʻrolmaslik munosabati.
Dastlab uning muomalalari Nuriga dagʻalroq koʻrinsa-da, keyincha unda hech qanday adovat, gʻaraz yoʻqligini, tabiati shunday keskinroq ekanini tushundi. — Oybek, Tanlangan asarlar
Oʻzaro nizoning dard-u marazi Tinkamizni quritdi, xunoba qildi. Talashgan xonlarning kek-u gʻarazi Yetdi yurt boshiga — xaroba qildi. — M. Shayxzoda
sft. 1. esk. kt. S. t. Yiring olgan, fasod bogʻlagan yara.
Marazdir vujuding, fashistdir noming, Qon yuqlari bilan sasigan joming. — Uygun
2. Shu narsaga nisbatli haqoratni bildiradi.
Hasanning gapiga qotib-qotib kulgan ham shu maraz emasmidi? — S. Siyoyev, Avaz
3. koʻchma Yaramas, zararli nuqson, illat.
Odat bir maraz deydilar. Yaramas odatni tark qilish oson ish emas. — N. Safarov, Katta karvon yoʻlda
Qoʻshib yozish, koʻzboʻyamachilik degan maraz illat dehqonlarimiz shaʼniga yaxshi boʻlmadi. — Mushtum
Taʼriflar ichida
6 tayumsha Yumshoq holga kelmoq, mayinlashmoq. Mum yumshadi. Azot bilan oʻgʻitlangan yer yumshaydi. U [Yoʻlchi] bu yerga oldin suv berib, yer yumshagandan soʻng kovlash kerak
dilxiralik Koʻngil sovishi; xafachilik, araz. Ikki kunlik dilxiralikdan soʻng ular yana yarashishdi. Mirmuhsin, Umid Malikaning muhabbati eriga faqat dilxiralik keltirard
ming‘ay Qovoq-dimogʻini solmoq, lab-lunjini osiltirmoq; araz qilmoq. Gʻulomjonning bir necha minutgina avval tomirlarida qaynagan yigitlik qonining tinishi uchun Nargisni
buril Burmoq feʼlining oʻzlik va majhul nisbati. Oʻngga burilmoq. Jahon oʻrnidan turdi-da, eshikka qarab burildi. Yoshlik Izvosh koʻchadan oʻtgach, oʻngga burilib, toʻxta
o‘rinsiz Asossiz, besabab, behuda, ortiqcha, notoʻgʻri. Oʻrinsiz gʻazab. Oʻrinsiz araz. Oʻrinsiz koyimoq. Avaz qozining shikoyati oʻrinsiz topilib, mol-mulki musodara qil
ohista Asta, qattiq ovoz chiqarmasdan, sekingina. Ohista gapirmoq. Derazani ohista yopmoq. — Rahmat Rahimjon aka! — dedi Raʼno sekin. Dedi-yu, entikdi, soʻngra chuqur naf
Ertaklar
13 ta
Xalq ogʻzaki ijodi
Bu ertakda boyning novchasi qoziga arz qilib keladi, lekin boyning ayyorligi tufayli qozi hech narsa undira olmaydi. Ertakda boylarning ayyorligi va qozining oc
Xalq ogʻzaki ijodi
Bu ertak oʻgay onaning zulmidan qochib, oʻz baxtini topishga intilgan Boʻz bola va uning sadoqatli doʻstlari haqida hikoya qiladi. Ertakda muhabbat, sadoqat va
Xalq ogʻzaki ijodi
Uch oʻgʻilli podshohning kenja oʻgʻli Erkenja sarguzashtlari haqidagi ertak. U turli qiyinchiliklarga duch keladi va hayvonlarning yordami bilan ularni yengib o
Xalq ogʻzaki ijodi
Ushbu ertakda toʻrt nafar garang kishining tushunmovchiliklari va ularning qoziga murojaat qilishi tasvirlangan. Voqea kulgili vaziyatlar bilan rivojlanib, kuti
Xalq ogʻzaki ijodi
Zulmkor Ilonshoh va uning ayyor vaziri Qashqapashshaning makr-hiylalari, hamda Toshbaqapolvon boshchiligidagi xalqning ozodlik uchun kurashi haqida hikoya qilin
Xalq ogʻzaki ijodi
Kambagʻal chol topgan gavhar tuxumlar tufayli boyib, podshohga aylanadi. Ammo uning xotini Murqumomo qushini soʻyishga rozi boʻladi, bu esa bolalarning boshiga
Sheva materiallari
16 ta
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · oddiy
oddiy, sodda, beg'araz
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · garaz
Namangan viloyati · arazlashish
arazlashish
Qashqadaryo viloyati · tuyaqorin
Samarqand viloyati · naqshi marazoʻt
mis idishlarga oʻyilgan va marazoʻt oʻsimligi motivi takroridan iborat naqsh turi
Buxoro viloyati · naqshi marazoʻt
mis idishlarga oʻyilgan va marazoʻt oʻsimligi motivi takroridan iborat naqsh turi