fl. 1. Yeyish yoki mazasini totish maqsadida biror narsaga tilini tegizmoq; til vositasida ogʻizga olmoq.
Asal yalamoq.
Bol ushlagan barmogʻini yalaydi. — Maqol
Tabib kosadan barmogʻiga bir oz ilashtirib yaladi va darrov tuflab tashladi: — Zahar ichibdi! — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Lagan boʻshagach, Yoʻlchi qoʻlini tortdi. Qambar laganga barmoqlarini ishqab yaladi. — Oybek, Tanlangan asarlar
Kamolxonov qoshiqdagi yuqni yalab, uzoq taʼmini oldi — haqiqatan qatiqqa oʻxshaydi. — A. Qahhor, Ikki yorti — bir butun
2. Tozalash, hoʻllash va shu kabilar maqsadda tilini surtmoq.
Yangi boʻshangan sovliq qoʻzisini yalardi. — S. Ahmad, Yulduz
Nihoyat, gapira-gapira qaqragan lablarini tili bilan yalab, Lutfiniso jim boʻldi. — Oybek, Tanlangan asarlar
3. koʻchma Tegib, urilib taʼsir qilmoq (shamol, sovuq, issiq va shu kabilar haqida).
Havo bulut. Izgʻirin bet yalaydi. — Shuhrat, Shinelli yillar
Yuzni, koʻzni, badanni issiq shamol yalaydi. — Y. Muqimov, Sharofat
Poda ketidan yuraverib, oftob yalagan bugʻdoyrang yuzlari bir oz toʻlishganday — N. Fozilov, Diydor
4. Oʻz yoʻnalishida narsaning sirt qismini uzib, yulqib ketmoq (shamol, suv va shu kabilar haqida).
Poyariqning yoqasidagi kartalarni sel sal qiyalab yalab ketibdi, xolos. — I. Mirzayev, Toʻyboshilar
Shamol qumlarni uchirib, tepaliklarni yalab ketgan — Mirmuhsin, Meʼmor
Chap tirsagi achishib ogʻridi: oʻq yalab ketgan boʻlishi mumkin. — H. Gʻulom, Toshkentliklar
- Yogʻ (yoki moy) tushsa (yoki tomsa) yalaguday
- Ilonning yogʻini yalagan
- Oyogʻini (yoki tovonini) yalamoq Biror shaxsga laganbardorlik qilmoq. Oʻzidan kuchli kimsaning tovonini yalab, oʻzidan ojiz bechorani xoʻrlash, riyokorlik — S. Siyoyev, Avaz