Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «koʻproq» — результатов: 371

Фильтр

Словарные статьи

178
koʻp

KOʻP ' miqdori meʼyordan ortiq'. Bolalik kunlarimda, uyqusiz tunlarimda K oʻ p ertak eshitgandim (Hamid Olimjon). Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglatgan bu soʻz asli köp tarzida talaffuz qilingan (ПДП, 396; Devon, III, 130; DS, 317), oʻzbek tilida ö unlisining yumshoqlik belgisi yoʻqolgan: köp > kop

1. Son, miqdor jihatidan, meʼyordan yoki nisbatan ortiq

Koʻp kitob

Koʻp odam

Ular bizdan koʻp

Shunaqa koʻp latifa, choʻpchak, maqol biladiki — Sa’dulla Siyoyev, Yorugʻlik

Bolalik kunlarimda, uyqusiz tunlarimda Koʻp ertak eshitgandim, Soʻzlab berardi buvim — Hamid Olimjon

Kichkina chugʻurchuqlar shuncha koʻp qoʻndilarki, daraxtlarning shoxlari, qishda qalin qor bosgandagi singari, yerga salom berib qoldi — Mirzakalon Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

2. Vaqt eʼtibori bilan ortiq, uzoq vaqt davomida; uzoq

Koʻp kutmoq

Oʻzing bilasan, bolam. Koʻp oʻtirma — Oybek, Tanlangan asarlar

U [Otabek] Marg‘ilonda koʻp toʻxtamas, bir kun, uzoqqa tortilsa, ikki-uch kun turib qaytar edi — Abdulla Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Esimda bor, koʻp boʻldi, yoshlik chogʻimda shahardagi simkorlar ish tashlaganlar — U. Ismoilov, Saylanma

3. Oradan uzoq vaqt oʻtmasdan, tez-tez, dam-badam

Men uni koʻp koʻraman

Ular biznikiga koʻp kelishadi

Boʻyim yetib, aqlim kirgan sayin, ilularni koʻproq oʻylaydigan boʻlib qoldim — O‘tkir Hoshimov, Qalbingga quloq sol

4. Ortiq darajada, ortiq; juda, gʻoyatda

Boyoqish koʻp yaxshi odam edi, insofli, hamiyatli edi — Oybek, Tanlangan asarlar

[Qozi boyga:] Mingboshi dodho sizga qilgan beadabligidan koʻp pushaymon — Hamza, Boy ila xizmatchi

Bahor, sogʻintirding axir koʻp uzoq! — Abdulla Oripov, Yillar armoni

5. ot vazifasida. Koʻp kishilar, koʻpchilik. Gap koʻp - biror narsaning mohiyatan, amalda ahamiyati katta, juda muhim xususiyatlarga ega ekanini qayd etadi. Koʻpga bormaydi - koʻp davom etmaydi, uzoqqa choʻzilmaydi, tez barham topadi. Koʻpga kelgan toʻy - toʻy. Koʻpi bilan yoki Koʻp deganda - koʻp boʻlsa, eng uzogʻi bilan. Koʻpni koʻrgan - koʻp voqea-hodisalarni boshidan kechirgan, koʻp turmush tajribasiga ega. Xudo koʻp koʻrdi - biror odam yoki narsadan ayrilganda ishlatiladigan ibora

Koʻpdan quyon qochib qutulmas — Maqol

Koʻpga kelgan toʻy

Balki shuning uchun koʻplar tayyor uy turganda, imorat solaman, deb shahar chekkasiga yugurar — Oʻtkir Hoshimov, Qalbingga quloq sol

Tibbiyotda aniq va tez fursatda diagnoz qoʻyishda gap koʻp — Gazetadan

Bunday muloyimlik koʻpga bormaydi — Ergash Raimov, Ajab qishloq

Xoʻp desangiz.. koʻpi bilan uch-toʻrt kechada saranjomlab tashlayman — Abdulla Qaqhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Siz koʻpni koʻrgansiz. Sizni eshitsak, aqlimizga aql qoʻshiladi, otaxon, soʻzlayvering — Sunnatilla Anorboyev, Oqsoy

Gavharning qarshisida, boya oʻzi o‘ylagandek, olifta kiyinishni yaxshi koʻradigan qiz emas, koʻpni koʻrgan, turmushning pastu baland soʻqmoqlaridan oʻtib kelgan inson oʻtirardi — Hoshimov, Qalbingga quloq sol

[Iqbol:] Birgina koʻngil chirogʻim siz edingiz. Xudoyim sizni ham manga koʻp koʻrsa — N. Safarov, Uygʻonish

Полная статья →
KOʻPÄD

узбекскийkoʻpaytirmoqрусскийумножатьсяанглийскийmultiply

Xazina köpädür qutadur yili Xazina ko‘payadi, uning hayoti baxtga to‘ladi – Умножаться сокровища в казне, и становится счастливой его жизнь (букв. его годы) – Treasure gets more and his life full of happiness. — QBN, 171₂; QBN, 2226; 86b2

Полная статья →

Показать все · 178 →

В определениях

181

Показать все · 181 →

Сказки

11
Ahmoq joʻralar
Устное народное творчество

Bu ertakda Yuz Muhammad ismli kalning topqirligi va ayyorligi orqali ahmoq joʻralarini aldab, ulardan qutulishi hikoya qilinadi. Uning har bir hiylasi kutilmaga

Aqlli, idrokli, zehnli
Устное народное творчество

Uch aka-uka otasidan qolgan oltinni boʻlishish uchun yoʻlga chiqadi. Yoʻlda uch yigit oʻzlarining aql-idroki bilan bir tuyakash va qozini hayratda qoldiradi.

Bir xumcha oltin
Устное народное творчество

Uch oʻgʻilga otasidan qolgan bir xumcha oltin va ularning taqdiri haqida hikoya qilinadi. Ertakda mardlik, adolat va doʻstlikning qadr-qimmati ochib beriladi.

Boyvachcha bilan pari
Устное народное творчество

Bu ertak boyvachcha yigitning pari qizga uylanishi va turmushdagi sarguzashtlari haqida hikoya qiladi. Ular yalmogʻiz kampirning changalidan qochib, koʻp qiyinc

Ikki tabib
Устное народное творчество

Kambagʻal oiladan chiqqan Odil mehnatsevarligi va aql-zakovati bilan tabiblik ilmini egallaydi. Uning raqibi Jobir esa hasadga berilib, Odilga yomonlik qilishga

Kanizak bilan podsho
Устное народное творчество

Podsho oʻzining eng suyukli xotini Sarvigulning ismini oʻzgartiradi va bu nomni aytgan har qanday kishini jazolashga farmon beradi. Sarvigul vafot etganida, hec

Показать все · 11 →

Диалектные материалы

1
qïlåv
Navoiy viloyati · qilov

1) qoramollarda, koʻproq juvonalarda uchraydigan kasallik nomi; 2) pichoq va oʻroq charxlangandan keyin asbob sirtida qoladigan mayda zarrachalar