Толковый словарь узбекского языка
· ещё в 5 словарях
ot 1. Sudralib yuruvchi, oyoqsiz, tanasi ingichka va uzun, koʻzlari shaffof qovoqlar bilan qoplangan jonivor.
Boʻgʻma ilon. Zaharli ilon. Zaharsiz ilon. Koʻzoynakli ilon. Oq ilon. Suv ilon(i). Qora ilon.
Ilon chaqqan ola arqondan qoʻrqar. — Maqol
2. Muchal yil hisobida oltinchi yil nomi; mor.
- Ilon yili Muchal yil hisobida oltinchi yil.
- Yer tagida (yoki ostida) ilon qimirlasa, bilmoq Juda ham ziyrak, sezgir; ustomon kishi haqida. Yer tagida ilon qimirlasa, biladigan bazzoz shahardagi hamma voqealar-dan xabardor edi. — M. Osim, OʻtrorBegoyim yer ostida ilon qimirlasa, biladigan quv xotin. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
- Yotgan ilonni (boshini) qoʻzgʻamoq Zarar yetkazadigan, lekin tinch yotgan shaxs yoki narsani qoʻzgʻatish, ishga tushirish maʼnosida.
- Ilon izi Egri-bugri, ilang-bilang. Ilon izi yoʻllar. Ilon izi chiziq.Qizlar ichida hali toʻgʻri chokni ilon izi qilib tikuvchilar yoʻq emasdi. — U. Nazarov, ZamonIlon izi boʻlib ketgan yolgʻizoyoq yoʻlni boʻron oqibati-da qum bosib qolgan edi. — Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli
- Ilon poʻst tashlaydi(gan) Chidab boʻlmas darajadagi gap-soʻz, toqat qilib boʻlmaydigan haqorat haqida. Gaplariga ilon poʻst tashlaydi.— Oʻzingiz ham ilon poʻst tashlaydigan gap qildingiz-da, — dedi u xushomadgoʻylik qilib. — I. Rahim, Ixlos
- Ilon chiqqan Hech kim kirmaydigan, tashrif buyurmaydigan xona, xonadon va shu kabilar haqida. Oh, onaginang aylansin, uyimdan ilon chiqqan! Mushtumga yozadigan gap bor — Mushtumoʻsha voqeadan soʻng, onalar taʼbiricha, ilon chiqqan bu koʻchaga [Otabekning] birinchi kirishi, birinchi jasorati edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
- Ilonning yogʻini yalagan Oʻta ayyor, ustomon. Mirzakarimboy ilonning yogʻini yalagan odam edi: hamma boylar kabi ayyor, mugʻambir, puxta-pishiq — Oybek, Tanlangan asarlar