s.t. ayn. Xayr I 3.
— Xay, ishqilib, oxiri baxayr boʻlsin, — dedi Maxsum. — P. Tursun, Oʻqituvchi
Qidiruv
«xay» boʻyicha 74 ta natija
Filtr
Lugʻat turi
Lugʻat maqolalari
74 ta · 1-sahifa / 4
«Qutadgʻu bilig» izohli lugʻati
· yana 1 ta lugʻatda
[a.]
otliq qoʻshinruschaконный отрядinglizchacavalry
Keräk xayl bašïqa bu bir qač qïlïq Otliq qoʻshin boshqaruvchisiga bu bir qancha xususiyatlar kerak boʻladi – Тому, кто возглавляет конный отряд, нужны несколько этих качеств – To those who lead the cavalry detachment, several of these qualities are needed
Biron bir mavzu atrofida sunʼiy ravishda yaratilgan shov-shuv.
Faqat shu xayp narsalar uchadigan boʻlib qolding, doʻstim Sarvar.
Izohli lugʻat
· yana 6 ta lugʻatda
ot 1. Tilanchiga, beva-bechoralarga beriladigan sadaqa, ehson.
Afandi baland aylana zinadan pastga tushgandan soʻng, xayr soʻrayotgan gadoyni koʻrdi. — Gazetadan
2. Birovga qilinadigan xolis yordam, yaxshilik; saxovat.
Safar xayrsiz boʻlmaydi. — P. Tursun, Oʻqituvchi
3. mod. s. Yaxshi, mayli, xoʻp; nima boʻlsa boʻldi.
Xayr, bizdan ketsa-ketsin, dargohi-da qabul boʻlsa, bas!K. — Qodiriy, Kichik asarlar
Xayr desang, hozir naʼra tortaman, Badbaxtlarni bugun qirgʻin etaman. — Malikayi ayyor
- Xayr qilmoq Muhtoj odamga sadaqa bermoq Xayr qilsang, butun qil. — MaqolKampir xayr qilayin desa, bir qisim gʻallasi ham, bir parcha noni ham yoʻq edi. — Gulshanbogʻ
- Xudo xayringizni bersin Maqsadingizga yeting, murodingiz hosil boʻlsin. [Gʻofir:] Duo qilaman, xudo xayringizni bersin! Bola-chaqangizning orzu-havasini koʻring, Hasan aka! — Hamza, Boy ila xizmatchi
Haifa
Izohli lugʻat
· yana 6 ta lugʻatda
ot 1. Oʻylash, fikrlash jarayoni; oʻy, fikr.
Har kallada ming xayol. — Maqol
[Ibn Yaminning] Xayolida qoʻrqinchli fikrlar aylanardi. — K. Yashin, Hamza
Yosh shoir doʻstlarimga tinchimas xayol, ilhom zavqlari tilayman. — Gazetadan
2. Tasavvur.
Gulnorning koʻzlari, yuzi yolgʻiz Yoʻlchining xayollaridagina kuladi, jilvalanadi. — Oybek, Tanlangan asarlar
[Boburning] Xasta xayolida birdan qilich tutgan Tanbal gavdalandi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar
3. Orzu, fantaziya.
Istiqbolning shirin xayollariga koʻmilgan holda maxdum asr namozi uchun tahorat olar edi. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon
Ammo oʻz elimga qaytib koʻrdimki, Shamayda oʻylaganlarim, oshiqqanlarim shirin bir xayol emish! — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
4. Es, xotira.
Oʻshanda bu qiz uning [Yod-gorning] nazarida farishtadek jonlangan, xayolida allanechuk muqaddas bir iz qoldirgan edi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol
Xayolim meni uzoq oʻtmishga olib ketadi. — Gazetadan
- ...degan xayolda yoki ...degan xayol bilan 1. Fikran muayyan xulosaga kelib; shunday deb oʻylab. Bir ozdan keyin balkon eshigi gʻiyqillab ochilib, yopildi. U Tamila opami, Zokirjonmi, degan xayolda qayrilib qaramadi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq solSidiqjon uni [bolani] albatta bir nima chaqdi, degan xayolda tura solib yugurdi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlariU [chol], uyimning buzilishini koʻrmay, degan xayolda orqasini oʻgirgach oʻt yoqa boshladi. — Oʻ. Usmonov, Sirli sohil
- Puch xayol Amalga oshmaydigan, xom xayol. Ammo oliy maktab orzusi men uchun yolgʻiz puch xayol boʻlsa ham, undan voz kecha olmadim. — Oybek, Nur qidirib
- Xayol olib ketmoq (yoki qochmoq) Saodatxonni yana xayol olib ketdi. — S. Zunnunova, Yangi direktor
- Xayol surmoq Oʻylamoq, fikrlamoq. Pastakkina ayvon yonida oʻrta yoshlardagi bir odam., xayol surib tikka turibdi. — S. Zunnunova, Olov
- Xayol qilmoq 1. Oʻylamoq. Madrasa qurilishida bir ishkallik chiqmadimikin, deb xayol qildi u [Qavom]. — Mirmuhsin, Meʼmor;U [Yoʻlchi] dam oʻylab, xafa boʻladi, dam ancha pul yuborib, onasini sevintirishni xayol qiladi. — Oybek, Tanlangan asarlar;Rafqon va Shoʻrsuv dashti-da dushman bilan toʻqnashuvni xayol qilib, [Ahmad mirzo] Rafqon tekisligiga borgoh qurdi. — Mirmuhsin, Meʼmor
- Xayolga botmoq (yoki tolmoq, choʻmmoq) Uzoq vaqt chuqur oʻylanish holatida boʻlmoq. Dumaloq stol ortida bir odam xayolga choʻmib oʻtiribdi.Rasuljon hozirgina oʻqib boʻlgan xatning bir chetidan ushlaganicha, xayolga botgan edi. — J. Abdullaxonov, Xonadon[Avazning] Tushidagi ishoralar uni xayolga toldirgan edi. — S. Siyoyev, Yorugʻlik
- Xayolga kelmoq Esga, xotiraga tushmoq, xotirada tiklanmoq. Xayoliga kelgan hamma narsani Gavharga bir-bir aytib berdi. — P. Qodirov, Uch ildizKoʻpdan beri xayolimga kelmagan narsalarni esimga solib qoʻygani uchunmi, u bilan bahslashgani soʻz topolmay qoldim. — I. Rahim, Hilola
- Xayol(i)ga (ham) keltirmaslik 1. Tasavvur qila olmaslik. Rad javobi olish qanchalik ogʻir ekanini sen xayolingga ham keltirmaysan. — X. Sultonov, Onamning yurti;Mirzakarimboy yerga oʻch odam edi. Hatto yer sotishni xayoliga keltirmagan odamlarning yerlarini oʻzinikiga qoʻshish uchun hech nimadan toymas edi. — Oybek, Tanlangan asarlar;Doktor, Hamzani bu yerda uchratishni xayoliga ham keltirmagandi. — K. Yashin, Hamza
- Xayoldan ketmaslik Bot-bot yoki doimo xayolda gavdalanmoq. Ammo tushlik paytgacha Iblis xayolimdan nari ketmadi. — X. Toʻxtaboyev, Shirin qovunlar mamlakatiAvazning xayolidan bir-biridan mashʼum, yurakni tilka-pora qiluvchi manzaralar ketmay qoldi. — S. Siyoyev, Yorugʻlik
- Xayol(i)dan kechmoq (yoki oʻtmoq) Maʼlum bir muddat biror narsa toʻgʻrisida oʻylamoq, fikrlamoq. Shu bilan birga uning xayolidan gʻalati fikrlar ham kechib turdi. — P. Tursun, OʻqituvchiHar ikkalasi ham har bir ikir-chikirni xayolidan kechirib biron narsa topishga urinar edi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlariNegadir [Charosning] xayolidan Dilshod aytgan degan fikr lip etib oʻtdi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol
- Xayol(i)dan koʻtarilmoq Esidan chiqmoq. Kitobni kutubxonaga topshirish xayolimdan koʻtarilibdi.
- Xayoli joyida emas Ruhan bezovta, oʻy-fikri tarqoq. Bolam boyoqish notinchroq boʻlib qoldi. Xayoli ham joyida emas. — Mirmuhsin, Meʼmor
- Chodir xayol
- Har xil xayolga bormoq 1. Shubhalanmoq, yomon fikrga bormoq. [Nigorani] Shu qadar koʻrgisi keladiki! Biroq kech boʻlib qoldi. Uy egalari har xil xayolga borishlari mumkin. — S. Anorboyev, Oqsoy;[Stepan Sokolov:] Keldinglarmi Nega shuncha qolib ketdilaringiz, har xil xayolga borib, hayron boʻlib turgandim. — K. Yashin, Hamza
Haiphong
monument, memorial, tombstone, statue
xaykal oʻrnatmok raise (erect) a monument
xaykalni ochmok unveil a monument
Hainan
surprise
xayrat ovozlari shouts of surprise
Izohli lugʻat
· yana 5 ta lugʻatda
sft. Yaxshi, ijobiy; xosiyatli.
Xayrli ishning kechi yoʻq. — Maqol
Moziyga qaytib ish koʻrish xayrli(k), deydilar. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Men bir xayrli ish qilgandek, oʻzimni oliyjanob his etdim — A. Muxtor, Davr mening taqdirimda
Shu kecha u bir xayrli tush koʻrdi. — Sharq yulduzi
repimand, scolding
xayfsan olmok be subject to a reprimand
xayfsan eʼlon kilmok inflict (subject to) a reprimand
Izohli lugʻat
· yana 2 ta lugʻatda
Xayolda, fikran tasavvur qilgan holda.
Sattor shundagina xayolan oʻzi bilan oʻzi gaplashayotganini pay-qadi-yu, horgʻin kulumsirab, qoʻl siltadi. — Oʻ. Usmonov, Qismat
Bashirjon shuncha rejani birpasda, xayolan tuzib chiqqach, sangtarosh bilan qoʻl tashlashdi. — N. Aminov, Suvarak
Zulfiqor xayolan Hirot koʻchalarida chopib yurardi. — Mirmuhsin, Meʼmor
Izohli lugʻat
· yana 5 ta lugʻatda
sft. 1. Xayolda tasavvur qilinadigan, afsonaviy.
Zubaydaxon xayoliy olamdan kundalik chin olamga uloqtirilib, norozi koʻzlarini chaqirilmagan mehmonga tikdi. — K. Yashin, Hamza
Gavjum restoran rang-barang chiroqlar yogʻdusidan xayoliy nurga chulgʻangan. — N. Qilichev, Quyun
Bir yonda xayoliy Eram bogʻidek Buyuk va betimsol mening Vatanim. — A. Oripov
2. Oʻylab chiqarilgan, toʻqima.
Shu kitobni yozgan kishi oʻzining kitobidagi bir talay xayoliy va qiziq hikoyalar qatoriga Abutanbal degan bir yalqov yigitning hikoyasini ham tirkagan. — Gʻ. Gʻulom, Tirilgan murda
Izohli lugʻat
· yana 1 ta lugʻatda
ot 1. Xayollar, oʻylar; fikrlar.
Temur Malik boʻlsa xayolot dengizida jim suzardi. — Mirmuhsin, Temur Malik
Firdavsiy misrasi koʻzdan kecharkan, Miyamni chulgʻaydi turli xayolot. — Gʻayratiy
2. Tasavvur, fantaziya.
Insoniyat yuksak xayolot va tafakkur kuchi bilan yaratgan barcha maʼnaviy-badiiy boyliklar orasida ogʻzaki ijod namunalari alohida ajralib turadi. — Fan va turmush
Bu holni shoirning badiiy fantaziyasi va keng xayolot olami bevosita bahor tarovati bilan uygʻunlashgan oʻrinlarda koʻrish mumkin. — OʻTA
ot 1. s. t. Xayr-sadaqa soʻrovchi; tilanchi, gadoy.
Bir xayrchining bolasini boqib olgan edik. — P. Tursun, Oʻqituvchi
2. esk. Jamoat ehtiyoji uchun xayr-ehson tarzida mablagʻ yigʻuvchi.
Izohli lugʻat
· yana 4 ta lugʻatda
- Xayriya jamiyati Moddiy yordam uyushtiruvchi jamiyat. Keyingi vaqtlarda bir qancha xayriya jamiyatlari faoliyat koʻrsatmoqda. — Gazetadan
sft. Yomon, salbiy; xosiyatsiz.
ot ayn. Xayolparast.
Khairatan