Qidiruv

fl. 1. Qoʻlidagi biror narsani boshqa bir shaxsga bermoq, qoʻl choʻzib tutqizmoq, birovga tutmoq.

Choy uzatmoq. Gul uzatmoq.

Raʼno kitobni sekingina yopib, Anvarga uzatdi. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon

Tamila unga soʻrgʻich kiygizilgan sutli shishani uzatdi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

Yuzini roʻmol bilan toʻsgan bir ayol derazadan osh uzatdi. — S. Ahmad, Hukm

2. koʻchma s.t. Pora (pora tarzidagi narsa) bermoq.

Unga biror narsa uzatmasangiz, ishingiz bitmaydi.

3. Biror tomonga yoʻnaltirmoq, choʻzmoq, yozmoq; rostlamoq (oyoqni, qoʻlni).

Sherali dum-dumaloq qoʻlini Karimga uzatdi. S. Karomatov, Oltin qum. U ikkala oyogʻini uza-tib, oʻzini uyqu ixtiyoriga topshirdi. — F. Musajonov, Himmat

4. sprt. Irgʻitib, tepib, ikkinchi oʻyinchiga oʻtkazmoq, yetkazib bermoq; oshirmoq (toʻp, shayba va shu kabilarni).

bir-birlarining qarshi hujumlarini mustahkamlab, toʻpni qisqa va aniq uzatib oʻynar edilar. — Gazetadan

5. Maʼlum joygacha birgalashib bormoq, kuzatmoq.

Uni elektr chiroqli stolba tagigacha uzatib, soʻng xayrlashdi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Usta Olim Otabekni koʻchagacha uzatib chiqdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

6. Biror manzilga yoʻllamoq, joʻnatmoq.

Ona bugun uzatadi oʻz oʻgʻlini frontga. — H. Olimjon

Mengboy tanishlarini uzatdi, yana Gʻaffor bilan bufetga qaytib kirdi. — Sh. Xolmirzayev, Ogʻir tosh koʻchsa

7. Yetkazmoq, yetkazib bermoq.

Xabarlarni uzatmoq, Elektr tokini uzatmoq.

8. Turmushga chiqarmoq, erga bermoq.

Qiz bola ota-onaga omonat, uzatib tinchiy! — S. Zunnunova, Yangi direktor

Siz uzatishni xohlamasangiz ham, balki u erga tegishni xohlab qolgandir. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

Kelin qilsang — yoʻqdan qil, qiz uzatsang — borga qil. — Qanotli soʻzlar

sudramoq, tortmoqruschaтянуть, медлитьinglizchadrag

Uzatma išïŋ sen ishingni sudrama

Uzatma išïŋ sen Не затягивай дело — (QBN, 178₃)

Uzatma išïŋ sen Do not delay the matter — (QBN, 178₃)

fl. Uzatmoq feʼlining birgalik nisbati.

Texnik vositalar va tarqalish muhiti majmui. U aniq chastotalar kengligida yoki aniq tezlikda tarmoq stansiyalari, tarmoqlar tugunlari orasida yoki tarmoq stansiyasi yoki tarmoq tuguni va birlamchi tarmoqning chekka qurilmasi orasida telekommunikatsiyalar signallarini uzatishni taʼminlaydi. Telekommunikatsiyalar signallarini uzatish usullariga qarab, uzatish kanali analog yoki raqamli deb ataladi. Telekommunikatsiyalar signallarini uzatish tezligiga koʻra, raqamli kanal asosiy, birlamchi, ikkilamchi, uchlamchi, toʻrtlamchi deb ataladi.inglizchatransmission channelruschaканал передачи

Uzatuvchi foydalanuvchidan qabul qiluvchi foydalanuvchiga kelayotgan telekommunikatsiya signalini qayta tiklash darajasi.inglizchaquality of transmissionruschaкачество передачи

Aloqa sohasidagi maʼlumotlarni bitlar yoki baytlar boʻyicha uzatishda tizimning samaradorligini belgilovchi fundamental tushuncha.inglizcharateruschaскорость передачи

Umumiy liniya inshootlari, ularga xizmat koʻrsatish qurilmalari va xizmat koʻrsatish qurilmalarining ishlash doirasida yagona tarqatish muhitiga ega boʻlgan uzatish tizimlarining liniya traktlari va/yoki namunaviy fizik zanjirlar majmui.inglizchatransmission lineruschaлиния передачи

Передаточное устройство

Telekommunikatsiya signallari ochiq fazoda radiotoʻlqinlar tarzida tarqatiladigan uzatish tizimi. Radiotoʻlqinlarning tarqalish muhiti va shakliga qarab, uzatish radiotizimi: toʻgʻri koʻrinadigan radioreleli, troposferali, yoʻldosh aloqali, ionosferali va h.k. deb ataladi.inglizchatransmission radio systemruschaрадиосистема передачи

Tranking aloqani tashkil qilishda kanallarni dinamik ajratish usuli. Kanal abonentga faqat cheklangan vaqtga ajratiladi va uzatkich ishlashi tugashi bilan darhol boʻshatiladi. Pauzadan keyingi aloqa seansi istalgan boʻsh kanal orqali tashkil qilinishi mumkin. Bunday rejim trankingli tizimlarning oʻtkazish qobiliyatini oshirish imkonini beradi, biroq, yuklama maksimal qiymatdan ortgan vaqtda, ayniqsa tigʻiz vaqtlarda, axborotni uzatishda kechikishlar boʻlishi va buning oqibatida soʻzlashuvlarning qulayligi pasayishi mumkin.inglizchatransmission trunkingruschaтранкинг передач

Kommutatsiya kanallariga ega tarmoqlarda barcha turdagi (maʼlumotlar, ovoz va video) trafikning bir xil paytda yuqori tezlikda uzatish texnologiyasi; kommutatsiyalanadigan tarmoqlar uchun standart. Maʼlumotlar cheklangan uzunlikdagi (53 bayt) paketlar (“uyalar”)ga aylantiriladi. Protokol bogʻlanishlar uchun moʻljallangan: maʼlumotlarning uzatilishidan oldin maʼlumotlarni joʻnatuvchi va oluvchi oʻrtasida virtual bogʻlanish (kommutatsiyalanadigan yoki doimiy) tashkil qilinadi, bu esa marshrutlash tartiblarini osonlashtiradi. Turli oʻtkazish qobiliyatiga ega tarmoqlarda (sekundiga 2 dan 620 Mbitgacha) maʼlumotlar va sarlavhadan iborat 53 baytli uyalarning kafolatlangan almashuvi uchun vositalar mavjud. Protokol nomidagi “asinxron” atamasi bitta bogʻlanishdagi uyalar aloqa kanalidan istalgan vaqtda (yaʼni nomuntazam ravishda) foydalanishi mumkinligini bildiradi. Maʼlumotlar uzatishning asinxron rejimi (MUAR) dizayni apparatli taʼminot darajasida dasturiy taʼminotga qaraganda osonroq tashkil etilishi sababli, maʼlumotlarga ishlov berish va kommutatsiyasining yuqori tezlikda (sekundiga 10 Gbitgacha) bajarilishi mumkin. MUAR sinxron optik tarmoqlar (SONET) va boshqa baʼzi tarmoqlar bilan birga keng polosali ISDN bogʻlanishning asosiy tarkibiy boʻlagidir.inglizchaasynchronous transfer mode (ATM)ruschaасинхронный режим передачи

Toʻgʻridan-toʻgʻri yoki kodlangan axborotni tashuvchi elektromagnit impuls.inglizchasignal transmissionruschaпередача сигнала

Axborotni ikkala yoʻnalishda navbatma-navbat (yarim dupleks) yoki ikkala yoʻnalishda bir vaqtning oʻzida (toʻliq dupleks) uzatish.inglizchaduplex transmissionruschaдуплексная передача

Maʼlumotlarni bittama-bitta belgi bilan uzatish uchun qoʻllaniladigan uzatish uslubi. Bunda belgilarni uzatish orasidagi muddat teng boʻlmasligi mumkin. Har bir belgidan oldin boshlanish bitlari keladi, belgi uzatishning tugashi esa toʻxtash bitlari bilan belgilanadi. Baʼzan ushbu uzatish uslubini boshla-toʻxta (start-stop transmission) uslubi deyiladi.inglizchaasynchronous transmissionruschaасинхронная передача

ингл:рус: Axborotning (yangiliklar, radio, video va h.k.) Internet kanallari orqali oqimli uzatish texnologiyasi.inglizchaInternet broadcastingruschaИнтернет-вещание

Axborot almashuvi usuli, unda ayrim belgilar aynan bitta aloqa kanali orqali birin-ketin uzluksiz tarzda yoki toʻxtashlar bilan uzatiladi. Ketma-ket uzatish ikkita rejimda amalga oshirilishi mumkin: asinxron va sinxron. Asinxron rejimda maʼlumotlar alohida joʻnatmalar tarzida uzatiladi va ularning har biriga qabul qiluvchi tomonda uzatishning boshlanishi va tugashi haqida signal beradigan start va stop bitlari kiritiladi. Sinxron uzatishda axborotning uzluksiz oqimi sinxrojoʻnatmalar yordamida kadrlarga ajratiladi.inglizchaserial transmissionruschaпоследовательная передача

ингл:рус: color depthкачество цветопередачи

Maʼlumotlarni tezkor kommutatsiyasini apparat bilan taʼminlovchi tarmoq texnologiyasi. Uyalarga taxlab joylashtirilgan maʼlumotlarni qayta uzatib toʻgʻridan toʻgʻri kommutatsiyalanadi. Birinchi navbatda, asosiy tarmoqlarda ishlatiladi. U kadrlarni qayta uzatishdan, bu tarmoqlar orqali oʻzgarmas uzunlikdagi, uya deb ataluvchi maʼlumotlar blokini uzatishni taʼminlashi bilan farqlanadi. Uyalarni qayta uzatish birlashgan kommutatsiya bogʻlamalarida bajariladi.inglizchacell relayruschaретрансляция ячеек

Maxsus manzilga (“hammaga”) koʻra, har bir abonent tizimiga blok nusxalarini alohida, ketma-ket marshrutlash orqali keng tarqatish.inglizchamultiaddress transmissionruschaмногоадресная передача