Поиск

fl. 1. Butun boʻyi (gavdasi) bilan choʻzilmoq, choʻzilib yotmoq.

Buni payqagan Otabek, xanjarini qinidan chiqarib, qoʻliga ushlagach, yuztuban yerga uzandi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Gilamga uzanib, boshini qoʻllari ustiga qoʻydi. — Choʻlpon, Kecha va kunduz

2. Biror narsani olish uchun intilmoq, qoʻl choʻzmoq; choʻzilmoq.

Koʻzlari yorishib ketdi, lablarini yalab, miltiqqa uzandi. — Oybek, Quyosh qoraymas

Tilov uzanib, karavotdan paryostiq oldi-yu, Jamshidga yalt qaradi. — Sh. Xolmirzayev, Togʻlarga qor tushdi

3. ayn. Uzaymoq, choʻzilmoq.

Toʻxtamadi zamon daryosi, Kunlar ortdi, uzandi boʻyim. — M. Shayxzoda

ot Egarning ikki tomoniga qayish bilan bogʻlab, osib qoʻyiladigan, otga minish va egarda oyoqlarni tirab oʻtirish uchun xizmat qiladigan, metalldan yasalgan ot abzali.

Komil kumush uzangiga oyoq uchini qoʻyib, egarga minib oldi. — H. Gʻulom, Mashʼal

Malum otliq qutidorning darvozasida otini toʻxtatdi-da, oʻng oyogʻini uzangidan uzdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

1. Bazı nesnelerin herhangi bir yerinde görülen uzamış bölüm.CHOʻZILISH, UZAYISH

2. Ana konumdaki bir bütünün, özün veya durumun, kendisinden ayrı görülen, ancak aynı yapısal özellikleri içeren parçası.

Boylu boyunca yatmak.CHOʻZILMOQ, UZANMOQ

ot Uzangi yasovchi temirchi usta.

Temirtosh oʻtrorlik bir uzangisoz hunarmandning bitta-yu bitta oʻgʻli edi. — M. Osim, Oʻtror

fl. Uzanmoq feʼlining birgalik nisbati.

погов.ирон. (букв. хотя он слез с лошади, но не сходит с седла; он по-прежнему высокомерен и горд, хотя не занимает прежнего положения.

Говорят, неловкий (джигит), не сумевший взобраться на коня, попрекал стремена., Плохой работник всегда жалуется на свой инструмент., Плохой плясун всегда музыканта хает.

— Baraka bobo, axir bizda suv...— eʼtiroz bildirmoqchi boʻldi Barinov.— Bahona!— deb uning soʻzini kesdi chol.— Bizdayam... suv sharaqlab oqib yotgani yoʻq. Lekin fermada har yili daraxt oʻtqiziladi! Otga minolmagan noshud, uzangidan oʻpka qilgan ekan!.. — Барака-бобо, ведь у нас с водой...— попытался возразить Баринов.— Это предлог!— оборвал его старик.— У нас тоже вода не льется через край. И все же каждый год у нас рассаживаются деревья! Недаром говорится, что не сумевший взобраться на коня неловкий джигит ссылается на стремена. — С. Абдуқаҳҳор, Ҳаётнинг бошланиши.

• sassiq ~ zool. polecat

ot zool. Ayn. olakoʻzan.

fl. Tuzamoq feʼlining oʻzlik nisbati.