ot bot. Pistadoshlar oilasiga mansub, togʻ yonbagʻirlarida oʻsadigan, shoda-shoda mayda gulli daraxt yoki buta (barglarida boʻyoq va oshlovchi moddalar koʻp boʻladi)
Поиск
По запросу «totim» — результатов: 35
Фильтр
Словарные статьи
35 · страница 1 из 2TOT 'taʼm—maza'. Mahtanchohning moti chihar, jom hozonning t o t i chihar (Maqol). Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglatgan bu ot asli ta:t tarzida talaffuz qilingan (ЭСТЯ, III, 162); oʻsha davrlardayoq a: unlisining choʻziqlik belgisi yoʻqolgan (Devon, I, 80: tatlïgʻ); oʻzbek tilida bu unli â unlisiga almashgan: ta:t > tat > tât
Taʼm, maza, lazzat
Qimizning toti. Totini koʻrmoq■ Maktanchokning moti chikar, Jom kozonning toti chikar — Maqol
Shul sababdan taqdir ataldi Ilk boʻsaning ikkinchi oti. Shul sababdan umrbod qoldi Labda oʻshal boʻsaning toti — Uygʻun
sft. Mazasi yaxshi, shirin.
Muhabbatli, totimli boʻldi turmush, Kelib shodlik, farahlik, ketdi tashvish. — Habibiy
Flashlight or lamp with long wire for lighting at repair of car
ot 1. Tropik oʻrmonlarda yashaydigan, koʻpchilik turi chiroyli, rang-barang patli qush.
Ilhom samovarchi odamni koʻproq chaqirish uchun toʻti saqlaganday, Hoji bobo usta Salimni toʻti qilib boqar edi. — Gʻ. Gʻulom, Shum bola
Togʻlardagi ohular, oʻrmondagi toʻtilar, chamandagi bulbullar ham yolgʻiz emas, juft yashaydilar. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon
2. koʻchma Juda goʻzal, nozanin ayol haqida.
Qizlar majlisi gullar, lolalar, toʻtilar, qumrilar majlisi! — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Bir qiyo boqdim, ilindim toʻtining zanjiriga, Hech iloj topolmadim parvardigor taqdiriga. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
3. koʻchma Taqlidchi, oʻzganing gapini takrorlaydigan shaxsga nisbatan qoʻllanadi.
4. Toʻti (xotin-qizlar ismi).
Bütünsel.OMMAVIY, UMUMIY
ot etn. Ibtidoiy urugʻ, qabilalarda diniy hurmat-ehtirom obyekti boʻlgan, yaʼni ilohiylashtirilgan hayvon, oʻsimlik, biror narsa-buyum yoki tabiat hodisasi (har bir urugʻ, qabila oʻz totemi nomi bilan atalgan).
sft. 1. Taʼmi, mazasi yaxshi; mazali, lazzatli, shirin.
Totli ovqat. Moling zotli boʻlsa, yemishing totli boʻlar. — Maqol
Shavla juda totli tuyuldi — oshpazni maqtadilar. — Oybek, Quyosh qoraymas
Suyak solingan suyuq ovqatlar qancha uzoq va miltiratib qaynatilsa, taʼmi shuncha totli boʻladi. — K. Mahmudov, Oʻzbek tansiq taomlari
2. koʻchma Lazzat bagʻishlovchi, shirin, nashʼali.
Totli xayollar. Totli onlar.
Begimxonning koʻz oldida xarita emas, Erali jonlandi. Qanday totli edi ularning turmushi. — I. Rahim, Chin muhabbat
Dili potirlab, miyasida biri biridan totli oʻylar charx uradi. — S. Siyoyev, Yorugʻlik
Oʻzaro doʻstona munosabatda boʻlgan, ahil.İYİ GEÇİNEN
1. Mis kuporosi (tiniq koʻk yirik kristallardan iborat modda, mis sulfat).
2. esk. Eski vaqtlarda koʻz ogʻrigʻiga qarshi yoki koʻzni ravshan qilish uchun koʻzga surtiladigan dori.
- Koʻzga toʻtiyo Juda aziz, muqaddas yoki noyob narsa haqida. Tuprogʻing koʻzimga toʻtiyo boʻlsin. — N. Safarov, UygʻonishToʻtiyo qilsam muqaddas tuprogʻini, ne ajab, Oʻylasam, rohat topar har lahza jonim, assalom. — HabibiyMen nechun sevaman Oʻzbekistonni, Tuprogʻin koʻzimga aylab toʻtiyo? — A. Oripov, Yurtim shamoli
fl. 1. Bir oz yeb, ichib, mazasini koʻrmoq.
[Nabigul Qodirga:] Musallas suzgandan keyin, qandoq qilib sabring chidaydi, totib ham koʻrasan-da. — A. Qahhor, Qanotsiz chittak
2. Umuman, yemoq, ichmoq.
Mehnat qilib topganing — qand-u asal totganing. — Maqol
[Gulnor] Ertalabki choydan buyon uyda ikki marta ovqat tayyorlangan boʻlsa ham, hech nima totmagan edi. — Oybek, Tanlangan asarlar
3. koʻchma Boshdan kechirib, lazzatini, taʼmini koʻrmoq, sinamoq.
Achchiq bilan chuchukni totgan bilur, Uzoq bilan yaqinni yurgan bilur. — Maqol
Bu yerdagilarning koʻpi Sobir Umarov qilichining tigʻini totib koʻrgan. — H. Gʻulom, Mashʼal
Qullik azobini totgan-u, ammo U shamol boʻlganin unutolmagan. — X. Davron, Qaqnus
- Tuz totmaslik Hech narsa yemaslik, ichmaslik. Hotam nonushtadan beri hali tuz totgani yoʻq. — M. Hazratqulov, JurʼatUf itdek charchadim. Kechadan beri tuz totga-nim yoʻq. — N. Safarov, Hayot maktabiKunduzlari katta uyga kirib olib, koʻkragini zaxga berib yotar, kechgacha tuz totmay oʻy surar, lekin oʻyining tagiga yetolmas edi. — K. Yashin, Hamza
sft. ayn. Bemaza.
['tɔtə]
1. oqsoqlanmoq, sudralmoq, oyoqlarini sudrab qadam tashlamoq
2. tebramnoq, liqillamoq
3. halokatga uchramoq, tanazzulga yuz tutmoq
/'təʊtəli/
adv toʻliq, butkul, mutlaqo
1. totıday
2. awıs. júdá sulıw
русскийзакрывается рано, поздноузбекскийvaqtli, kech yopiladi
ot etn. Ilk urugʻchilik tuzumidagi din, eʼtiqod shakli; maʼlum bir urugʻning urugʻ asoschisi va homiysi deb hisoblangan biron-bir totem bilan gʻayritabiiy aloqasiga va qon-qarindoshligiga ishonch bilan xarakterlanadi.
dám tatıw, jep kóriw
ot ayn. Toʻti.
Faqat kenjatoyi indamaydi otasining oldiga keladi: — Dada, toʻtiqush olib bering. — S. Nurov, Narvon
U ne desa toʻtiqush monand, Men ham tilga jo qilarmishman. — E. Vohidov, Sharqiy qirgʻoq
sft. Konsentratsiyalangan sulfat kislotasining eski nomi.