Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«сурга» бўйича 223 та натижа

Филтр

← Барча натижалар

Луғат мақолалари

223 та · 1-саҳифа / 12
сур
Изоҳли луғат · яна 5 та луғатда

сфт. Тўқ кулранг тусдаги; сурранг

Сур қоракўл тери

Бутхонанинг сур деворига Ҳар ўткинчи бир камп битмиш — Миртемир, Асарлар

Тўлиқ мақола →
сургамоқ

фл. Судрамоқ.

Маматнинг катта ўғли аёлнинг қўлидан косовни тортиб олиб, сўкина-сўкина, уни четга сургади. — Ёшлик

Эти сўнгакларидан ажралиб кетаётгандек, бесўнақай гавдасини аранг кўтарганча, тегирмон бўйлаб оёқларини сургаб босарди. — Афсунгарлар туҳфаси

Тўлиқ мақола →
сура
Изоҳли луғат · яна 3 та луғатда

от Қуръоннинг 114 бобидан ҳар бири.

Бақара сураси.

Баъзи сураларнинг номи суранинг бошида келган сўздан олинган. — Ўзме

Бу Ҳаж сураси Мадинада нозил қилинган бўлиб, етмиш саккиз оятдан иборатдир. — Шарқ юлдузи

Тўлиқ мақола →
сурп
Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

от Сидирға ип газлама ва ундан тикилган кийим.

Оқ сурп. Қора сурп Сурп яктак.

Корхонанинг 2-тўқув сехи жамоаси ноябрь ойида 85200 метр хом сурп тўқиб, режа топшириқларини бажарди. — Газетадан

Меҳмонлар кун оққанда келишди. Ҳаммаси силлиқ дазмолланган қора шим, енги калта оқ сурп кўйлак кийишган. С. — Нуров, Нарвон

Майкачан, оқ сурп иштон кийган Аҳмад бригадир пайкалда ўт ўраётган эди. — С. Нуров, Майсаларни аёз урмайди

Тўлиқ мақола →
сурх

от Ёш, янги, сурхун (новда ҳақида).

Сурх новда.

Зум ўтмай, тутнинг сурх новдалари орасидан бошқаси учиб чиқиб, унга қўшилди. Кейин қир устида сўфитўрғай нозик чулдиради. — М. Мансуров, Ёмби

Тўлиқ мақола →
сурат
Изоҳли луғат · яна 8 та луғатда

от 1. Рассом томонидан чизилган тасвир, расм.

Сурат солмоқ.

Тунги боғлар суратга ўхшар, Ҳар бир чизиқ аниқ ва қора. Кундузи у мен каби яшар, Тунда — қотиб қолган хотира. — Х. Даврон, Болаликнинг овози

Шоирлар сурати турибди қатор, Мана бу — Лермонтов, мана бу — Фурқат. — А. Орипов, Йиллар армони

2. Босма тасвир, китоб, журнал ва шу кабиларда босилган расм, иллюстрация.

Суратлар билан безатилган китоб.

Абдурасул ўқишни билмаса ҳам, китобларни иштиёқ билан варақлай бошлади ва баъзи бир суратларга тикилди. — П. Турсун, Ўқитувчи

3. Фотографик тасвир, фоторасм.

Сурат олдирмоқ. Суратга олмоқ. Суратга тушмоқ.

Жамолзода Гулгинага қараб турди-да, ички завқ ила Ботирга деди: — Қара, Ботир, Гулгинахоним оҳу ила сўзлашяпти Таассуфки, фотоаппаратимиз ёʻқ, суратга олсак бўларди. — Ёшлик

Ёнаётган бағрини қандай қилиб совица экан?! Ҳеч совитиб бўлмайди! Девордан Ҳафизанинг суратини олиб, бурдаласинми? — Мирмуҳсин, Умид

4. Ташқи қиёфа, кўриниш; сиймо.

Уйқусиз кечаларда Суратинг кўз олдимда. — Миртемир, Асарлар

Муқбил бир қаландар суратига кириб, сафарга чиқибди. — Эртаклар

5. Қўшма равиш таркибида келади.

Шошилинч суратда. Расмий суратда. Мунтазам суратда.

6. Оддий касрда чизиқ устидаги сон.

Сурат ва махраж.

  • Сурати одам Ташқи кўринишигина одам, лекин эзилган, ҳолсиз ёки инсонийлигини ёʻқотган, разил. Бузилдим, одамгарчилигим қолмади, суратим одам, бойвачча ака, мендан ҳайвон яхши, — Ойбек, Танланган асарлар
  • Сурати қолмоқ Касаллик, қўрқув ёки руҳий азобдан озиб-тўзиб кетмоқ. Ортиқча меҳр қўйганиданми, ўғлининг саратондаги чақмоқдек ногоҳ қамалиб қолишидан Оҳистахон шунақа қўрқиб кетдики, икки-уч кунда сурати қолди. — Шуҳрат, Умр поғоналари
  • Баайни (ёки худди) сурат Жуда чиройли, жуда гўзал. Баайни сурат: киши ҳам бундай бежирим бўлар экан. — А. Қодирий, Меҳробдан чаён
  • Сурат бўлиб (қотиб) қолмоқ Ҳайратда қолмоқ, ҳанг-манг бўлмоқ. Зулукхон Норқўзининг турган ерида сурат бўлиб қолганини, йигитнинг қалби қўрқувга тўлганини фаҳмлади. — Ҳ. Ғулом, Сенга интиламанШу пайт бир ҳодиса рўй берди-ю, болаларнинг ҳаммаси сурат бўлиб қотиб қолишди. — О. Акрамхўжаев, Коинотнинг сири
Тўлиқ мақола →
сурги
Изоҳли луғат · яна 1 та луғатда

от Ични юмшатадиган, сурадиган дори-дармон.

Сурги ичмоқ. Сурги дори.

Тузли сургилар мунтазам ишлатилганда, улар ичакни таъсирлантириши натижасида ичак шиллиқ пардаси яллиғланиши мумкин. — Ўзме

Тўлиқ мақола →
сурик
Изоҳли луғат · яна 1 та луғатда

от 1. Таркибида қўрғошин оксид ёки темир оксид бўлган, техникада ва лок-бўёқ саноатида қўлланадиган минерал.

2. Шундай минералдан тайёрланган қизғиш-зарғалдоқ ёки қизғиш-жигарранг бўёқ.

Тўлиқ мақола →
сурма
Изоҳли луғат · яна 5 та луғатда

от 1. Менделеев даврий системасининг В гуруҳига мансуб кимёвий элемент, кумушсимон оқ, мўрт металл.

Сурма кони. Сурма рудаси.

Сурманинг алюминий, галлий, индий билан ҳосил қилган қотишмалари яримўтказгичлар ишлаб чиқаришда қўлланади. — Ўзме

2. Таркибида шу элемент бўлган қорамтир пардоз бўёғи (қош, киприкларни бўяш учун ишлатилади).

Сурма қўймоқ. Кўзига сурма тортмоқ. Ўсма кетар — қош қолар, Сурма кетар — кўз қолар. — Мақол

Саломатнинг сурма тортилган кўзлари ола-кула бўлиб кетди. — Х. Султонов, Бир оқшом эртаги

Юзлари худди олмадай таранг. Бир жуфт қуралай кўзи сурма босгандай қора, бир қараши биланоқ юрагимни така-пука қилиб ташлади. — Ҳамза, Танланган асарлар

  • Сўқир кўзга сурма Номуносиб ёки беҳуда иш қилган кишига нисбатан айтиладиган ибора. Ўрмонжон кулди: — Сўқир кўзга сурма нима қиласизлар, нима қиласан алдаб? — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари
Тўлиқ мақола →
сурон
Изоҳли луғат · яна 3 та луғатда

от 1. Кучли шовқин, ғовур-ғувур, шов-шув.

Бобур умрининг сўнгги йилларида саройдаги хушчақчақ сурон билан тўла базм-у томошалардан совиган эди. — Х. Султонов, Бир оқшом эртаги

Сурон тиниб, ҳамма яна жойига ўтириб бўлгач, Ошно ҳеч гап айтмагандай, воҳа раҳбарига юзланди-да, жўнгина сўради М. М. — Дўст, Лолазор

2. Қўшинларнинг жанг майдонида бир-бирига қарама-қарши турган ёки ҳужум вақтидаги аскарлар ҳайқириғи.

3. Катта қийинчилик, азоб, машаққат.

Суронлар ёʻлимда турибди кутиб, Ўзинг қўлла энди мени, онажон. — А. Орипов, Йиллар армони

Балки, ўз набиралари қучоғида осуда ҳаёт кечираётгандир? Ҳар уруш суронлари ёдга тушганда, юракда бир оғриқ билан сизларни эслар? — Шарқ юлдузи

  • Сурон солмоқ (ёки кўтармоқ) Кучли шовқин кўтармоқ, шовқин солмоқ, ғовур-ғувур қилмоқ. Кўпчилик дам урса, бўлади бўрон, Саҳрога солади даҳшат ва сурон. — А. ПўлатТракторлар сурон кўтариб, ер бағрини тилка-пора қилади. — Шарқ юлдузи
Тўлиқ мақола →