Поиск

shv. Sayhon, keng, cheksiz

Kiyikning yuragi qula choʻlmidi? — "Goʻroʻgʻli"

ot 1. tar. Ekspluatatorlik jamiyatining ilk davrlarida xususiy mulk, mol qatori olib-sotilgan, butunlay xoʻjayinga qaram boʻlgan, hech qanday haq-huquq va mol-u mulkka ega boʻlmagan xizmatkor.

— Oyjamol, mana bu yer qul bozori boʻlgan, — Sherniyoz sandiqsozlik doʻkoni qarshisidagi maydonchani koʻrsatdi. — J. Sharipov, Xorazm

Xafa boʻlmang, biz haq olmasdan ham ishlaymiz. Axir biz qulmiz-ku, haq talab qilishga haddimiz bormi?! — Mirmuhsin, Meʼmor

2. Umuman, sinfiy jamiyatda ekspluatatsiya hamda siyosiy-iqtisodiy qaramlik asoratida har qanday huquqdan mahrum boʻlgan, eziluvchi kishi.

Qizlar bunda choʻri, tul edi, Yigitlar xoʻr, gado, qul edi. — E. Rahim

3. koʻchma salb. Kimsaga koʻr-koʻrona xizmat qiluvchi, boʻysunuvchi; itoatgoʻy, malay, xizmatkor.

— Mashi, — dedi Fazliddin, — lekin shunday yaxshi qulni ular bizga berishmas, deyman. — Oybek, Tanlangan asarlar

— Bizning Qamishkapada koʻpchilik ayollar hali ham toʻrt devor ichida erlariga qul boʻlib kelmoqdalar, — dedi Gulsum. — P. Tursun, Oʻqituvchi

4. koʻchma Biror kimsaga, narsaga qattiq berilgan, dardi, xayoli oʻshanda boʻlgan kishi, uning fidoyisi.

Yaxshi gapning quliman. Oʻz qarashlarining quli.

Sen ham ot quliga oʻxshaysan. — Oybek, Tanlangan asarlar

oramizda Mirhaydar degan kecha-kunduz faqat ovqatni oʻylaydigan, qornining quli boʻlib qolgan bir yigit bor edi. — O. Yoqubov, Izlayman

Manguga qolay, deya shuhrat quli Iskandar Yuksak toqqa oʻzining suratini solibdi. — A. Oripov, Yurtim shamoli

5. Banda.

Xudo xabar olsin jami qulidan — Hasanxon

Yo xudo, bu gunohkor oʻgʻlimga oʻzing tavfiq ber va men qulingni kechir. — Oybek, Nur qidirib

fl. 1. Zarb bilan yiqilmoq; agʻdarilmoq.

Zilzilada koʻpgina eski uylar, devorlar quladi. Chirigan daraxt qulab tushdi.

Mana shu togʻ choʻqqisida bir choʻpon, oyogʻi tagidagi tosh koʻchib, pastga qulab ketadi. — S. Ahmad, Jimjitlik

Togʻning kun-botar tomoniga urush yillari samolyot qulagan. — A. Nurmurodov, Urush bevalari

2. koʻchma Yoʻq, mahv boʻlmoq, yoʻq, mahv etilmoq, agʻdarilmoq; tushmoq.

Qulamasin Chambil yurti. — Gulnorpari

Ustunlari tezlik bilan yakson qilingan boʻlsa ham, eski jamiyat osonlikcha qulamadi. — OʻTA

Podshoh taxti qulaydigan kunlar kelar. — Boychechak

3. koʻchma s.t. Olamdan oʻtmoq; oʻlmoq.

Chol qulamay turibdi. Qulagan kun ularning yoqasini boʻgʻaman, merosimni daʼvo qilaman! — Oybek, Tanlangan asarlar

Ikki oʻgʻlim: biri oʻn sakkizda, boshqasi yigirmada — nemis oʻqidan quladi. — S. Karomatov, Oltin qum

qulochрусскиймера длины в размерах руканглийскийdiametr of one's arms around smth.

Qulač yer alïndï yatur ïnčïqïn U o‘ziga yerdan bir quloch olib, qayg‘uda yotibdi - Он получил себя [лишь] сажень земли и лежит в горести -He received himself [only] the ground and lies in grief

qulonкулан, дикий азиатский осел.

Kör arslan keräk kez qulan tutyuqa Qulon tutish uchun arslondek epchil bo‘lish kerak - Смотри, нужно [быть] львом для того, чтобы поймать быстрого кулана -Look, you need [to be] a lion in order to catch a quick kulan

quloqрусскийухоанглийскийear.

Bayat berdi qulqa eki köz qulaq Alloh quliga ikki ko‘z va quloq berdi - Бог дал человеку два глаза и уха-God gave man two eyes and ears

sft. 1. Biror ishni bajarish, biror maqsadni amalga oshirish uchun eng mos, eng muvofiq, qoʻl keladigan.

Qulay fursat. Qulay sharoit. Koʻchat oʻtqazish uchun qulay davr.

Mana shu yerda oshib oʻtishga qulay joy bor — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

Ayniqsa, tomchilatib sugʻorish bogʻdorchilik uchun qulay hisoblanadi. — Fan va turmush

Choʻmilishga qulay boʻlgani uchun bu yerga qoʻshni qishloq bolalari ham yopirilib kelishar edi. — Yoshlik

2. Amalga oshirilishi oson, uncha koʻp kuch va malaka talab qilmaydigan.

Kesib ketmon bilan toshlarni loydek, Koʻringay qattiq ishlar ham qulaydek. — Habibiy

[Nuri] Oʻz rejasining bunday qulay amalga oshuvidan hadsiz sevindi. — Oybek, Tanlangan asarlar

fall, drop, downfall

• hukumatning qulashi downfall of the governmment

n very flat land

yoʻl koʻrsatuvchi, tarqatuvchiрусскийпроводниканглийскийconductive.

Bu kökdäki yulduz bir anča bezäk, bir anča qulawuz bir anča yezäk Bu ko‘kdagi yulduzlarning bir qanchasi bezakdir, bir qanchasi yo‘l ko‘rsatuvchi, bir qanchasi qo‘riqchi - Из звезд на этом небе часть украшение, часть - проводники, часть - дозор - Of the stars in this sky, part of the decoration, part of the conductors, part of the watch

ot Keng dala, dala-tuz, dasht.

Yoʻl yurgandir koʻp qula-tuz, Yo kecha tinmaydi kunduz. — Alpomish

fl. Qulamoq feʼlining orttirma nisbati.

ot 1. Qulay ekanlik.

Fursatning qulayligi. Asbobning qulayligi. Pul jamgʻarish uchun omonat kassaning qulayligi.

2. Qulay sharoit, imkoniyat, holat.

Qulaylik bermoq. Qulaylik tugʻdirmoq.

Turarjoylarda aholiga qulaylik yaratish uchun maktabgacha tarbiya muassasalarini koʻpaytirish kerak. — Gazetadan

qolaysız, ońaysız

fall, collapse

fl. Qulatmoq feʼlining majhul nisbati.

fl. Qulay holga keltirmoq.

fl. Qulatmoq feʼlining orttirma nisbati.

fl. Qulaylamoq feʼlining majhul nisbati.

fl. Qulaylamoq feʼlining orttirma nisbati.