Қидирув

от 1. бот. Лоладошлар оиласига мансуб, йирик, чиройли гулли кўп йиллик ўсимлик; манзарали экма гул ва унинг қизил, сариқ ёки тарғил гули.

Лола сайли.

Тоғда очилиб лола, ер сабза баҳор ўлса. — Фурқат

Гуллар орасида лолалар қадди-қоматини кўз-кўз қилиб тебранади. — Ўзбекистон қўриқлари

Лола тердик даста-даста, кеч билан қайтдик шаҳар-Ёʻлда бир-бир тарқатиб Эркин муҳаббат хайлига. — Э. Воҳидов, Муҳаббат

2. кўчма поет. Лола рангли, қизил, қирмизи.

Очилмоқ истаркан лола дудоқлар, Жавдираб кўзларинг нечун ўйноқлар. — Уйғун

Лола янглиғ оразингни мен кўриб тасвирда, Мубтало бўлмоқлиғим ёзмиш экан тақдирда. — Ҳамза

3. Лола (хотин-қизлар исми).

от айн. Лола 1.

от поет. айн. Лоларанг.

Шеър-у соз завқидан чеҳрам лолагун. — Ҳ. Ғулом

от Лоласи кўп, лола очилиб ётган жой.

Эй тан, бас айла ғамни, қиш ўца, баҳор ўлур, Саҳро юзи бинафша билан лолазор ўлур. — Оразий.

Уфқдаги шафақ мана шу лолазорнинг осмон кўзгусидаги аксими ё ер кўзгусидаги бу қирмизи ранг ботаётган қуёш шафағининг аксими? — К. Яшин, Ҳамза

сфт. Лола рангидаги, қизил, қирмизи.

Хўжабеков пиёлага лоларанг вино қуйиб, жувонга тутди. — С. Анорбоев, Оқсой

[Бектемир] Соф, лоларанг ёлқинга термилиб узоқ ўйлади. — Ойбек, Қуёш қораймас.

от Кўкнордошлар оиласига мансуб, баҳорда очиладиган, лоласимон гулли бир йиллик ёввойи ўт ва унинг гули.

Мол боқиб юрган болалар онда-сонда кўринган лолақизғалдоқ ва чучмомаларни ўзлариники қилишга талашиб юрардилар. — А. Қодирий, Обид кетмон

русчаЛола любит спелые груши, а я люблю их зелёнымиўзбекчаЛола пишган нокни яхши кўради, мен эса кўкини яхши кўраман

Дитя человека — тюльпан из людского цветника., Дети — благодать наша., Дети — цветы жизни.

Коли мать с ребенком будет, как цветок с тюльпаном будет., Аналогия: Мать в детях, как в цвету, цветет.

Без ночи нет дня, без пятна нет тюльпана.

Тўғонбекнинг кўзлари чарақлаб кетди.— Тақсир,— деди у кўзларини айёрча қисиб,— бу беадаб қулингиздан бир айб содир бўлдики, айтмоққа тил ҳам бормайди...— Тунсиз кун ёʻқ, доғсиз лола ёʻқ. Не экап? Глаза Туганбека заблестели. Он, наконец, решился.— Сударь,— сказал он, лукаво прищуриваясь,— ваш невежественный раб совершил один проступок, но язык не поворачивается сказать о нем.— Без ночи нет дня, без пятна нет тюльпана. Что такое? — Ойбек, Навоий.

Дочернины дети — цветок и тюльпан моего сада.

от 1. Бир авлоддан тарқалиб, ворислик, валиаҳдлик ҳуқуқига асосан бирин-кетин тахтга ўтирган подшоҳлар, амирлар, хонлар ва шу кабилар; династия.

Сомонийлар сулоласи. Ғазнавийлар сулоласи.

Бадиуззамон, Темур сулоласига мансуб бир кўп шоҳлар, шаҳзодалар каби, шеърдан завқланар, ўзи ҳам гоҳо-гоҳо бирор нарса ёзиб қўярди. — Ойбек, Навоий

2. Иш-фаолият анъаналарини, маҳорат сирларини давом эттирувчи авлод, насл.

Ҳиндистон кинематографиясининг довруғига довруқ қўшаётган санъаткорлар орасида Капурлар сулоласи алоҳида ажралиб туради. — Газетадан

Унга [Тошпўлат отага] қарилик ёʻл бермади. Лекин фарзандининг фожиаси Ғозибой дарбозлар сулоласини давом этишдан тўхтатди. — Мирмуҳсин, Қаҳрамоннома

от 1. Бирор ишга ундаб, рағбатлантириб берилган маслаҳат, бирор ишга рағбатлантириш.

Далолат қилмоқ (этмоқ).

Келинг, бой ака, шу болани [қулбаччани] олинг, — деб жиддийроқ далолат қила бошлади даллол. — С. Айний, Қуллар

Ҳатто паровоз механиги ўртоқ Турғунбой Усмонов ҳам далолат қилиб кўрди — фойдасиз. — Муштум

2. эск. Далил; далиллар; белги, аломат.

Ҳалиги эшитган сиримнинг далолатига қараб, Комилбекнинг қотили Ҳомид, деган фикрга тушдим. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

Lekin.xayr —

айрилмоққа далолат эмас — М. Шайхзода, Йиллар ва ёʻллар

н depression, despondency, grief, sorrow

от 1. Сувнинг юқоридан тик пастликка шиддат билан қуйилиб тушадиган жойи; шундай отилиб тушаётган сув; шовва.

Юқоридан жарлик тубига отилувчи шалола шердай ўкиради. — Ҳ. Ғулом, Тошкентликлар

2. шв. Дарё, жилға сувларининг тошларга урилиб, шовуллаб оқадиган жойи.

Боғ, қўрғонлар орқада қолгач, Оқсой бўйига чиқилади. Қулоқни битирувчи шалола бошланади. — С. Анорбоев, Оқсой

3. тех. Бир дарё оқимида жойлашган ва сув сарфи бўйича ўзаро боғлиқ бир неча гидроелектростансиядан бири.

Бешинчи шалолани Абдусамат ака ўз колхозчилари билан қурмоқда. — Й. Шамшаров, Тошқин

от Ҳақиқий эътиқоддан юз ўгириш; ёʻлдан озганлик, адашганлик; гумроҳлик.

[Хатиб домла мулла Муҳсинга:] Гўё сиз ҳам домласиз-да! Ҳам ўзингиз осий, ҳам қавмларингиз залолатда. — А. Қодирий, Обид кетмон

Муштум эскича: ўғрилик, залолат ва ғайрилар билан курашни давом эттиради. — А. Қодирий, Кичик асарлар

от Ўсимлик тури.

pardozlap jaltıratıw

подстрекательinstigator

фл. 1. Жилоламоқ феълининг мажҳул нисбати.

Жилоланган либос.

2. Ялтирамоқ, ярқирамоқ, жилва қилмоқ, товланмоқ.

Ёʻл-ёʻлакай шилдираб, Сен ёқимли куйлайсан, Жилоланиб, жилдираб, Не хусусда сўйлайсан? — З. Диёр

Бу янги диёрлар, пахтазор далалар, жилоланиб лиммо-лим оқаётган каналлар ўз-ўзидан бунёд бўлиб қолгани ёʻқ. — Ш. Рашидов, Янги ер ҳақида сўз