Қидирув

фл. Кўрсатмоқ феълининг мажҳул нисбати.

фл. 1. Кўриш қобилиятига эга бўлмоқ, киши ва нарсаларнинг, борлиқнинг кўриниши қандайлигини фарқлай билмоқ.

Икромнинг дадаси Тўймат акани, кўзингиз яхши кўрмас экан, деб олишмади. — С. Сиёев, Ёруғлик

Отамнинг бир кўзи кўрмай қолди. — С. Сиёев, Ёруғлик

2. Кўз билан илғамоқ, кўз воситасида аниқ фарқламоқ, сезмоқ, билмоқ.

Лекин рашк қитиқлаган кезларда чеҳранг ўзгаради. Мен буни ўз кўзим билан кўрганман. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

Фотимани устаникидан чиқиб келаётганини кўрганлар аввал ҳайрон бўлишди. — Т. Ашуров, Оқ от

3. Танишиш, билиш, аниқлаш ва шу кабилар мақсадда кўздан, назардан кечирмоқ; назар солиб текширмоқ; қарамоқ.

Врач касални кўрди. Китобни кўрмоқ.

Маллавой ака чориғини чироққа солиб кўрди. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

Вакилнинг ўғил боласи раис билан суҳбатлашиб, планни кўриб, палов тўрани еб, ёʻлига равона бўлади. — Гулдаста

Ака, тезроқ кўриб беринг, шошиб турибман. — С. Сиёев, Ёруғлик

4. Бирор тўхтамга келиш, чора белгилаш учун муҳокама қилмоқ.

Бировнинг аризасини кўрмоқ. Бу масалани мажлисда кўрамиз.

5. Дуч келтирмоқ, учратмоқ.

Сал кеч қолганингда, кўролмай, армонда кетардим. — И. Раҳим, Чин муҳаббат

Вой, ҳароми ноинсоф! Мен бундай мўлтонини сира кўрганим ёʻқ эди. — Ойбек, Танланган асарлар

6. Ҳол-аҳвол сўраб ёʻқламоқ.

Беморни кўрмоқ.

[Унсин:] Гулнор опани унутмайман сира, уни кўргани тез-тез келиб тураман. — Ойбек, Танланган асарлар

[Курбон ота:] Мцга келганида, [Ўрмонжон] мени кўрмасдан кетмайди. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

7. Бошдан кечирмоқ; тажрибадан ўтказмоқ.

У кўп қийинчиликларни кўрган киши

— Ҳар қанча дарбадарлик бўлса, мен кўрганман, ўғлимга қолгани ёʻқ, — деди Сидиқжон. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

Йигитликда бизнинг бошимиздан ўтган саргузашт шундоқ бўлган, ўғилларим. Бизнинг кўрганларимиз қурсин. — П. Турсун, Ўқитувчи

8. Бирор кимса ёки нарсага эга бўлмоқ, эришмоқ, етишмоқ.

Давлат кўрмоқ.

Яқин тўрт ойча умр қилдик. Умримда хотин кўрганим ҳам шу. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

Кампир эшикка қаради: — Вой, оғзингизга ёғ, ўғлим! Келин кўрадиган куним ҳам бормикин! — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

Мен-ку йилда беш газ чит кўрмайман, келишингизда шу бечорага бир нарса олиб келсангиз-чи сиз ҳам одам бўлиб! — А. Қаҳҳор, Майиз емаган хотин

Мен ҳам орзу-ҳавас кўраман, деб сиз билан бир ёстиққа бош қўйганман. — С. Нуров, Нарвон

Бош бўлинг, сув чиқарайлик, экин қилайлик, оз бўлсаям, оғзимиз ош кўрсин. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

9. Томоша қилмоқ, томошабин сифатида кузатмоқ.

Болалар телевизор кўрмоқда. Кеча янги кино кўрдик.

Эсингда борми, раёндан театр кўриб келаётган кечамиз аравада Сотиболди, ашула айтамиз, деб Канизакни қистади, кўнмагандан кейин, сочидан тортди. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

10. Юз берган воқеага бошқа киши ёки нарсани сабаб қилиб кўрсатмоқ.

Китобни ўзи ёʻқотиб, мендан кўраётир. Ўзинг қилиб, бировдан кўрма!

Чаросни тинч қўясиз. Бўлмаса, ўзингиздан кўринг. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол

11. Тажрибада синамоқ, синаб билмоқ.

Ер сотганларнинг кўпини кўрдик, охири гадой бўлади. — Ойбек, Танланган асарлар

Вексел деган сўз чиқди. Уни ҳам кўрдик, бениҳоят зарур нарса. — Ойбек, Танланган асарлар.

12. Пайқаб олмоқ, илғамоқ, туймоқ.

Катта кўрмаганни кичик кўради, кичик кўрмаганни катта кўради, иккаласи биргалашиб қараса, ҳеч нарса кўздан қочмайди, дейди халқ. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

Дафъатан қулоғига чалиниб қоладиган гап-сўзларда, байт-у ғазалларда энди бутунлай ўзгача маъно кўради. — Х. Султонов, Онамнинг юрти

Омон мустақил фикрли, чўрткесар, узоқни кўра оладиган, тадбиркор, яхши дўст эди. — С. Кароматов, Олтин қум

13. Бирор нарсани таъкидлаш ва унга диққат-эътиборни жалб этиш учун қўлланади.

Ширинлигини кўр!

[Набигулнинг акаси:] — Дидни кўринг-а, трафаретнинг рангига мос абажур! — А. Қаҳҳор, Қаноциз читтак

Болтабой кўрдингми, яширмайди деган мазмунда Сидиқжоннинг тиззасини босиб қўйди. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

Замоннинг тескарилигини кўринг! Шоҳимардонга очиқ келолмасам! — К. Яшин, Ҳамза

14. Айрим сўзлар билан бирикиб, шу сўз билдирган иш-ҳаракатни амалга оширмоқ маъносини билдиради.

Чора кўрмоқ. Ҳозирлик кўрмоқ.

Бригада аъзолари айни вақтда пахта йиғим-теримига ҳар тарафлама қизғин тайёргарлик кўрмоқдалар. — Газетадан

15. 15 деб ҳисобламоқ, билмоқ; деб қарамоқ, тушунмоқ.

Лойиқ кўрмоқ. Мувофиқ кўрмоқ. Раво кўрмоқ. Оз бўлса ҳам, кўп ўрнида кўринг. У йигитни ўзига тенг кўрмади. Барчани баравар кўрмоқ. Мен сени ўз укамдай кўраман.

[Ёʻлчи:] Синглим, ўз уйингдай кўр, тортинма. Кампирнинг юмушларига қараш. — Ойбек,Танланган асарлар

Камол қози ҳам Сафохон тўранинг гапларига эътироз билдирмасликни маъқул кўрди, шекилли, тек қулоқ солиб турарди. — К. Яшин, Ҳамза

16. кўм. фл. взф. Ҳаракатнинг синаш учун бажарилишини, бажармаслик ҳақида огоҳлантиришни билдиради.

Синаб кўр. Ўйлаб кўр. Сўраб кўраман. Айта кўрма. Бора кўрмасин.

от 1. кам қўлл. Бирор мақсадда қилинадиган фаолият, ҳаракат, иш.

Энди бу коринг қўйгин, Беҳуда юраринг қўйгин. — Тоҳир ва Зуҳра

Сиз қаторда норим бўлса, юким ерда қолмайди, деб юрибсиз. Гап норда эмас, корда! — С. Абдуқаҳҳор, Гап норда эмас

2. Ҳожат-эҳтиёж.

Бирор корига ишлатмоқ.

Шунисига суюнаманки, ўша вақтларда яхшигина рўзғор тузиб, қўр-қут орттирган эканмиз, бари халқнинг корига ярайди. — Ойбек, Олтин водийдан шабадалар

3. Тўғрилаш ёʻли; илож.

шундоқ қилсам, чакки бўлмас. Бунинг кори осон. — Муштум

Суянган тоғимиз ўзингиз, опахон, бир Корини қилмасангиз, ишкал бўлиши турган гап. — А. Тўлаганхўжаев, Чигирткалар

от 1. Кўрмоқ феълидан равишдош.

Мени кўра ўрнидан турди.

— Ўз роҳатимни кўзлаб, сизнинг ошингизни кутиб қолсам, беш кишини, кўра-била туриб, оч қўйган бўламан, — деди Отабек. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

2. кўм. (ж. к. билан) Сабаб, асос муносабатини билдиради; асосида, мувофиқ, биноан.

Шунга кўра. Таомилга кўра.

Тузилган битимга кўра, Абдулатиф Самарқандга юборилди. — Мирмуҳсин, Меъмор

Отам, ўз касбининг тақозосига кўра, умрининг кўп қисмини сафарларда ўтказган одам. — Шукрулло, Жавоҳирлар сандиғи

3. кўм. (ч. к. билан) Қиёс, таққослаш муносабатини билдиради; нисбатан, қараганда.

Сиз буни мендан кўра яхшироқ биласиз. Ундан кўра бу яхшироқ.

Пештахталар олдида харидордан кўра кўпроқ уймалашган сотувчилар тилларидан бол томиб, молларини таърифлашади. — Н. Аминов, Суварак

Масала у ўйлаганидан кўра чуқурроқ кўринарди. — Ф. Мусажонов, Ҳиммат

Меъмор ҳатто ўз ўғли Низомиддиндан кўра ҳам Завракнинг гапларига ишонарди. — Мирмуҳсин, Меъмор

Автомобиллар шинаси қопламасини тайёрлашда ишлатиладиган йигирилган мустаҳкам ип

от Ҳусн, чирой, гўзаллик.

Тоғларнинг бешкай томонларида энди гуллаган жийдалар боғларнинг кўркига кўрк қўшарди. — О. Ёқубов, Ота изидан

1. Tek veya çok sesli olarak yazılmış bir müzik eserini uygulamak için bir araya gelen topluluk.ХОР

2. Böyle bir topluluğun söylediği söz veya şarkı.

от Катта теннис ўйини учун жиҳозланган, мослаштирилган майдонча.

от Ҳали етилмаган пайтида совуқ урган, очилмай қолган кўсак.

Кўрак чувиш машинаси.

Далада пахта тугади, энди кўрак узиляпти. — И. Раҳим, Чин муҳаббат

от 1. Ижтимоий текшириш; аниқлаш, билиш, баҳолаш текшируви.

Механизаторлар барча машиналарни техника кўригидан ўтказдилар.

Баҳодир мактабга етиб келди. Клубда ёш ҳаваскорлар кўриги энди бошланган эди. — М. Жалолиддинова, Кейинроқ

Муҳими шундаки, кўрик натижасида турли касалликларга чалинган беморлар аниқланди. — Газетадан

2. Ҳаммага кўрсатиш, намойиш қилиш; намойиш.

Бу китоблар кўрикка қўйилганми?

1. Bir tehlike veya bir tehlikenin olabileceği durum karşısında uyanabileceği kaygı duygusu.ҚЎРҚУВ

2. Kaygı, üzüntü.

Автомашина орқаси

Motorlu taşıtlarda, bisikletlerde sesle işaret vermek için kullanılan ve içinden hava geçirerek çalınan boru, klakson.СИГНАЛ

от 1. айн. Қирол.

2. с. т. Шоҳ (шахмат ва қарта ўйинида).

Ғиштин корол.

от 1. Ётганда, ухлаганда, совуқдан сақланиш учун устга ёпиладиган, чорбурчак ғилоф ичига пахта солиб қавилган рўзғор буюми.

Духоба кўрпа. Шоҳи кўрпа. Кўрпа қавимоқ. Кўрпага бурканмоқ.

— Устимга кўрпа ташла! — деди хотинига у, титроқ товуш билан. — Ҳ. Ғулом, Машъал

Улар [ҳокимлар] юмшоқ шоҳи кўрпаларда ағанаб, пишиллаб ухлашмоқда. — Мирмуҳсин, Меъмор

2. кўчма Умуман, устни, юзани қоплаган нарса.

Кечаги қор тинган, ҳудудсиз далалар оппоқ кўрпа остида жимгина ором олмоқда. — Ў. Усмонов, Сирли соҳил

Осмондан вариллаб самолёт ўтиб кетди. Кўланкаси ёʻллар, боғлар, тош ва ариқлар, дарахтларнинг кўрпа бўлиб ётган яшил япроқлари устидан судралиб боряпти. — С. Нуров, Нарвон

1. ( Bitki için ) Tazeliği üstünde.ЛАҲМ, БАРРА

2. (İnsan için) Yeni yetişmekte olan.Ёш НАВЛ

Henüz olgunlaşmamış ekşi üzüm.ҒЎР УЗУМ

кўринмоқрусчапоказыватьсяинглизчаcan be seen

Пусуйда турур бу кўрüнмäс ўлüм Кўринмас бу ўлим пистирмада туради – В засаде находится эта невидимая смерть – Инвисибле деатҳ ис ин ан амбуш.

учрашмоқ, кўришмоқрусчавстречатьинглизчаmeet

Кўрüšмäс яйïлар кўтäрди ўčин Бир-бири билан кўришмас душманлар гиналарини тугатди – Враги, которые, не встречаются, покончили с враждой – Энемиес вҳо до нот меет эач отҳер, ҳаве доне авай витҳ энмитй

1. а Кореяга ва корейсларга оид

2. н корейс кишиси ёки аёли