Қидирув

олм. 1. сўр. олм. Умуман, шахс ҳақида (исми, иш-амали ва бошқалар нуқтаи назардан) сўроқни билдиради.

— Ким келди? — Собир. — Мени ким сўради? — Директор.

— Менинг бу ерда эканлигимни ким айтди? — деди Сидиқжон бирпас жимликдан сўнг. — Ўзингиз сўроқлаб билдингизми? Кимдан сўрадингиз? — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

— Хўп, янги очиладиган мактабларда ким ўқийди? — деди бой. — Мусулмон болалари. — Ойбек, Танланган асарлар

— Сиз ўзингиз кимсиз? — Ўғлингиз Низомиддиннинг дўстлариданман. — Мирмуҳсин, Меъмор

— Ювғучи керак бўлса, кадхудонинг уйига бор. Киминг ўлган? — деди чойхоначи қаландарга. — С. Сиёев, Ёруғлик

2. Исми, иш-вазифаси ва бошқалар жиҳатдан аниқ бўлмаган шахсни билдиради.

Шунинг учунми, кўкси зардобга тўлиб, дардини кимга айтишини билмай қолган кезларида, Аваз Мутрибни соғинади, унга кўнгил ёради. — С. Сиёев, Ёруғлик

3. Нисбий олмош вазифасида эргаш гапни бош гапга боғлаш учун хизмат қилади.

Кимнинг билагида кучи бўлса, ким ишнинг ҳавосини олса, ўша зарбдор бўлаверади. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

4. Қатор келган бир неча гаплар бошида қўлланиб, бири, баъзиси деган маънони билдиради.

Уларнинг бари жароҳатланган: кими бошини ушлайди, кими белини кўтара олмайди. — Ойбек, Танланган асарлар

Аксарининг уст-боши юпун кимларда похол тиқилган эски калиш, кимларда жағи йиртиқ кавуш, лекин улар шод. — Ойбек, Танланган асарлар

Kısrak sütünün mayalanmasıyla yapılan, eski bir Türk içkisi.

от 1. Умуман одам, шахс, зот.

Қисқаси, илгаридан оддий бир тенгдошдек бўлиб келган бир қиз энди Элмурод учун сирли бир кимсага айланиб борар эди. — П. Турсун, Ўқитувчи

Бу номаълум кимса оёқ учи билан юриб келди-да, мўралаб айвонга қаради. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

2. кам қўлл. Ҳеч ким, ҳеч зот.

Гўё кимса ҳол сўрмас мендан, Жўраларим сўрамаслар ҳол. — Рауф Парфи

Нон сотиб олай деса, бозор ёʻқ, тортиб олай деса, кимса ёʻқ. — И. Раҳим, Чин муҳаббат

1. Kim olduğu bilinmeyen kişi, şahıs, nefer.КИМСА

2. (Olumsuz cümlelerde) Hiçbir kişi.

1. Maddelerin temel yapılarını, birleşimlerini, dönüşümlerini, çözümleme, birleşim ve üretim yöntemlerini inceleyen bilim.КИМЁ

2. Üstün özellikler taşıyan çok değerli şey.ҚИММАТБАҲО НАРСА

от 1. Моддалар, уларнинг таркиби, тузилиши, хоссаларини, шунингдек, бир модданинг бошқа моддага айланишини ўрганувчи фан.

Аналитик кимё. Ноорганик кимё. Органик кимё. Кимё ўқитувчиси.

У эрта билан хатни почтага ташлаб келиб, яна кимёдан конспектларини ўқишга тутинди. — Мирмуҳсин, Умид

2. кўчма Шу нарса (тушунча) га (олтинга айлантиришга) нисбат беради.

Муқаддас ўлкам, ажиб хушҳаво, омон бўлсин, Эли жасур-у ери кимё, омон бўлсин. — Ҳабибий

Ажиб нозик бу бармоқлар, Териб мисқол қилур тоғлар, Жаҳонда энг буюк кимё Бу қўллардир, бу қўллардир. — Э. Воҳидов

3. Кимё (хотин-қизлар исми).

1. Кимлиги номаълум одам, биров.BİRİSİ

2. Бирор киши, ким бўлмасин, бир одам.

1. ОҒИР, БОСИҚ КИШИAğır ağır konuşan (Kimse)

2. Her işinde ağır davranan. (kimse)

1. Toplumsal bir varlık olarak insana özgü olan belirti, nitelik ve özelliklerle, birinin belirli bir kimse olmasını sağlayan şartların bütünü.ГУВОҲНОМА

2. Kim olduğunu tanıtlayan belge, hüviyet.

от 1. Япон эркаклари ва аёлларининг жуда кенг енгли халат кўринишидаги кийими.

2. Умуман, шундай бичимдаги халат ёки кўйлак.

Қизнинг эгнида қийиқ ёқа, ҳаворанг батист кимоно. — Н. Ёқубов, Жон

от 1. Ким сўзининг иккинчи шахсга қаратилган сўроқ шакли.

Подадан адашган бузоққа ўхшаб дуч келган эшикка бошингни тиқаверасанми? Кимсан ўзинг? — Ойбек, Танланган асарлар

2. Назарда тутилган шахснинг даражаси (амали, унвони, бойлиги ва шу кабилар) юқорилигини таъкидлаш учун ишлатилади.

[Тантибойваччанинг дадаси] Зиқнанинг пир ургани эди Кимсан — терифуруш фалончи бой! Лекин кўрган одам ямоқчими, бўзчими деб ўйлар эди. — Ойбек, Танланган асарлар

— Хотинлари ҳам, кимсан — оқсоқолнинг хотинимиз, деб кеккайишиб, ўзларига хон, ўзларига бек бўлиб, роса зуғумини ўтказишди, — деди Юсвали тоға. — П. Турсун, Ўқитувчи

3. Кимсан (эркаклар ва хотин-қизлар исми).

от Ўриши ипак, арқоғи зардан тўқилган мато; шу матодан тайёрланган (тикилган).

Бир тўнлик кимхоб. Кимхоб тўн. Кимхоб нимча.

Бу туяларнинг бир нечтасига духоба, кимхоб, зарбоф, атлас, адрас ва шойи кийимликлар юкланган экан. — С. Айний, Эсдаликлар

Чиғатой билан Ўктой кимхоб тўшак устида ўтириб, Чингизхондан келган чопарнинг ҳикоясини тинглашарди. — М. Осим, Ўтрор

Birtakım, bazı, bazısı.БАЪЗИ, АЙРИМ

от 1. Организмдаги физиологик жараёнларни эгри чизиқ шаклида ёзиб оладиган аппарат;

2. Товушларни чизиқ равишида ёзиб оладиган аппарат.

сфт. 1. Ҳеч кими ёʻқ, ёлғиз.

[Элмурод:] Ахир, бир кимсасиз етимдан бугун шундай одам бўлсам-у, бош им кўкка етмасинми?! — П. Турсун, Ўқитувчи

2. Одам зоти ёʻқ, одамсиз; бўм-бўш.

Кимсасиз ҳовли. Кимсасиз дашт.

Маҳкам кимсасиз коридордан тез-тез юриб, ўша эшик қаршисига борди. — П. Қодиров, Уч илдиз

Онахон Найманчанинг кўчаларига яна бир тикилиб қаради: ҳаммаёқ боягидай жимжит, кимсасиз эди. — А. Мухтор, Опа-сингиллар

от Кимё фани бўйича мутахассис, олим; кимё саноатида ишловчи шахс.

Чирчиқ, Қўқон, Самарқанд кимёгарлари ўғитларнинг янги турларини ишлаб чиқаряптилар. — Газетадан

сфт. Кимёга оид, кимё ҳодисалари билан боғлиқ.

Сувнинг кимёвий таркиби. Кимёвий чиқиндилар. Кимёвий дорилар. Кимёвий реаксиялар. Кимёвий элементлар (унсурлар).

1. Yerinden biraz oynamak.ҚИМИРЛАМОҚ, СИЛЖИМОҚ

2. Yerinde hafifçe hareketlenmek.

от кт. Кимё билан шуғулланиш.

кимёвий моддалар ёки улар ишлатиладиган жараёнлар билан боғлиқ хавф. Кимёвий хавф намоён бўлишининг асосий шакллари – ёнғин, портлаш, заҳарли зарарланиш.