Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«жилмай» бўйича 51 та натижа

Филтр

← Барча натижалар

Луғат мақолалари

51 та · 1-саҳифа / 3
жилмоқ
Изоҳли луғат · яна 6 та луғатда

фл. 1. Жойидан қўзғалмоқ, силжимоқ, сурилмоқ.

Отақўзи жойидан жилмади, чойи совиб қолган пиёлани қўлида айлантирганича ўйга толди. — О. Ёқубов, Диёнат

Неча соатдан бери ўрнидан жилмай тик турган Аваз беихтиёр бир қадам олға босди. — С. Сиёев, Ёруғлик

Ярим соатча ўтгандан кейин, машина жилди. — Ҳ. Ғулом, Тошкентликлар

2. Бошқа ерга кўчмоқ, кетмоқ.

Дарахт бир ерда кўкаради Отанг раҳматлик умр бўйи шу ердан бир қадам жилган эмас эди. — П. Турсун, Ўқитувчи

3. Юришмоқ, олға босмоқ.

Шу курс билан ишим оз-оз олдин жилди. — Ғ. Ғулом

Тўлиқ мақола →
жилд
Изоҳли луғат · яна 7 та луғатда

от 1. Бирор нарса устидан кийдириладиган, қоплаб қўйиладиган ғилоф.

Ёстиқ жилди. Тўшак жилди.

[

Гулнора Собирова] Қўлидаги кўрпа жилдини машинадан чиқариб, ўзи нафис қилиб солган гулларни завқланиб кўздан кечирди. — Газетадан

2. Илгариги вақтларда мактаб болалари портфел ўрнида ишлатган халта.

Эсингиз-да борми, бўйнимизга жилд осиб, Урфон мактабига қатнаган кунларимиз? — А. Қаҳҳор, Сароб

Деҳқонбой ака ҳали-ҳали кўз олдидан кетказа олмайди: Елкасида жилд. Бир бурда нон, мева-чева солинган — Газетадан

Кўк жилдимда алифбе ва бир бурда нон, Биринчи бор қадам қўйдим мактаб томон. — Э. Воҳидов, Нидо

3. Сомсанинг жиддий Сомсанинг қиймани ўраб турган, кўпинча қат-қат хамир қисми.

Мантисининг қиймасига ичак-човоқ ишлатар, сомсасининг жилдига жир, демакки ёғ ишлатар. — Муштум

Ундан кейин ошпаз йигит мудирликка келди. Аммо пармуда сомсага уста эди. Мен жилд очиб бериб турардим, у тугиб ташлайверарди. — С. Аҳмад, Ҳикоялар

Тўлиқ мақола →
жило
Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

от 1. Силлиқ ёки сайқалланган сиртнинг товланиши, ялтираши.

— Сув жилосини кўрсам, кўзим қувонади, тўлқинида кўнглим ўсади, — дерди Усмонхўжаев. — Ўзбекистон қўриқлари

Аҳмаджон ёʻлакай сувнинг олтин жилосидан кўз узмай, жим борарди. — Й. Шамшаров, Ғурумсаройликлар

Қуёшнинг бутун рангини кўрмоқчи бўлган одам Марғилон атласининг товланишига, қоракўл барраларининг жилосига тикилсин. — Шукрулло, Жавоҳирлар сандиғи

2. Кўрк, ҳусн.

Қаён боқса, ўзгача жило, Қаён боқса, гўзаллик пинҳон. — Э. Воҳидов, Муҳаббат

Азалдан Самарқанд ер юзининг жилосидир, кўркидир деган нақл бор халқ орасида. — Газетадан

  • Жило бермоқ 1. Жилоламоқ, сайқаллаб, пардоз бериб ялтиратмоқ. Мўйқалам соҳибларининг диди-маҳорати билан маҳсулотга жило берилади. — ГулистонБу нур — эрк, озодлик, тинчлик, бахт, виқор, Бунга жило берар қирқ йиллик умр. — Х. Расул;Ранго-ранг мармарлардан ишланган бу мақбара ҳозир ҳам ёрқин жило бериб турибди. — З. Акрамов, Ҳиндистон лавҳалари
Тўлиқ мақола →
жилға
Изоҳли луғат · яна 2 та луғатда

от Тоғ ва тоғ ёнбағирларидан оқиб тушадиган кичик сой; йилға.

Мен жилғаман, Дарё бўлиб тўлгим келади. Она юртим, Сенга ўғлон бўлгим келади. — Э. Воҳидов, Муҳаббатнома

Қирғоғида гўзал юлдузлар Ўйнаётган жилғага бордим. — Ш. Раҳмон, Юрак қирралари

Қашқатовнинг кунгай томонида чап қўлга қараб кетган жилға бор. — С. Анорбоев, Оқсой

Тўлиқ мақола →
жилла
Изоҳли луғат · яна 1 та луғатда

Унча, у қадар, бир оз.

Собир ортиқча куйинчаклик ва ғамхўрлик кўрсатгиси келса, Анорхонга жилла ёқмас эди. — Ойбек, Олтин водийдан шабадалар.

Жилла фурсат ўтмай, қўлида патнис кўтариб, официантка қиз пайдо бўлди. — Ф. Мусажонов, Ҳиммат

  • Жилла қурса (ёки бўлмаса, бўлмаганда) Жуда бўлмаганда, ҳеч бўлмаганда, лоақал. Жилла бўлмаса, менинг келишимни куцанг бўлмасмиди! — М. Муҳамедов, Қаҳрамон изиданАхир, жилла бўлмаса, ўзим учун бир пиёла беринг, мана, ҳар қанча пул десангиз, берай [деди карвонбоши]. — Р. Файзий, Чўлга баҳор келди
Тўлиқ мақола →
жилов
Изоҳли луғат · яна 6 та луғатда

от 1. Юганнинг чарм тизгини.

Жиловини бўшатмоқ.

Катта тош ёʻлда елиб келаётган отлиқ тисс деб, отнинг жиловини тортди. — М. Муҳамедов, Қахрамон изидан

Ноиб отдан тушиб, жиловни эгар қошига ташлади. — С. Сиёев, Аваз

2. Бошқариш, идора қилиш тизгини; ҳокимият.

У пайтлар хон ёш эди, салтанат жилови энди қўлига ўтган эди. — С. Сиёев, Ёруғлик

3. Изм, эрк, ихтиёр.

— Ўзимиз инглиздан зўрға қутулдик, лекин у ҳамон жиловимизни бергиси келмайди, — деди Исмоилхон. — Ойбек, Нур қидириб

Имтиҳон яқинлашаётганини унутма, жиловинг менинг қўлимда [деди ўқитувчи Одилжонга]. — Муштум

Подшо жиловида юради шотир, Ёвга от қўяр доим пирдай бўп ботир. — Юсуф ва Аҳмад

  • Жилов урмоқ Тиймоқ, тартибга солиб қўймоқ, бўйсундирмоқ. Дарёга жилов урди Ўктам инсонлар Улуғ бир тўғон қурди. Миртемир.
  • Жиловини бўш қўймоқ Ўз ҳолига, ихтиёрига қўйиб юбормоқ. Жиловини бўш қўйганингиздан кейин шундай бўлади, раис. — Ш. Рашидов, Бўрондан кучли
  • Жиловини тортиб қўймоқ Тартибга чақириб қўймоқ; танбеҳ бермоқ. Давлат машинасидан текин пул топиш, бойлик орттириш учун фойдаланаётган бу шахсларнинг жиловини тортиб қўядиган ташкилот ёʻқмикан? — Газетадан
  • Жиловини қўлга олмоқ Бошқаришни, идора қилишни ўз қўлига олмоқ.
  • Жиловини қўлдан бериб қўймоқ Бошқаришни, идора қилишни қўлдан чиқармоқ.
Тўлиқ мақола →
жилва
Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

от 1. Товланиш, тусланиш.

Осмон тўла юлдуз, жимир-жимир жилваси кўнгилга ғулув солади. — Ёшлик

Қуёш заррин кокилларини ёзиб, жилва қилмоқда. — Т. Рустамов, Мангу жасорат

Қуёш шуъласида жилва уриб, чўғдек товланиб турган олтинранг ва шафақранг япроқлар! — Ф. Мусажонов, Ҳиммат

2. Ишва, ноз-карашма.

Йигитлар давра олишиб, раққосалар оёғи остига пояндоз тўшаб, уларнинг бир жилва нигоҳи учун жон фидо қилгудек ҳолатда эдилар. — Н. Сафаров, Оловли излар

— Хўп, майли, мен кетай, — деди Ҳаёт, жилва билан қайрилиб. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча.

  • Жилва қилмоқ 1. Ноз-карашма қилмоқ. Ёр эшигида туриб, Бир жилва қилай деди, Ҳар хил қилиқлар қилиб, Кўнглини олай деди. — Оқ олма, қизил олмаКунлардан бир куни уй эгаси бундоқ қараса, ёʻлакда сарв-қомат бир жувон жилва қилиб турибди. — Газетадан;Шукуровнинг кўзларида шўх учқунлар жилва қилди. — О. Ёқубов, ДиёнатУнинг [Хўжабековнинг] чўзинчоқ юзларида, чуқур тушган кўзларида киноя жилва қиларди. — С. Анорбоев, Оқсой
Тўлиқ мақола →
жилдли
Изоҳли луғат · яна 2 та луғатда

сфт. Жилд билан қопланган, жилд кийдирилган, жилдга солинган.

Жувон эпчиллик билан тахмонда қатор-қатор тахланиб ётган кўрпалар устидан иккита духоба жилдли пар ёстиқ олиб, меҳмоннинг орқасига қўйди. — С. Анорбоев, Оқсой

Тўлиқ мақола →
жилвир
Изоҳли луғат · яна 3 та луғатда
  • Жилвир қоғоз Қайроқ қум қопланган қоғоз ёки мата (буюмларнинг сиртини силлиқлаш, сайқаллаш, жилолаш учун ишлатилади).
Тўлиқ мақола →
жилдлик
Изоҳли луғат · яна 1 та луғатда

от 1. Ғилоф (жилд) қилиш учун мос, ғилофбоп.

Жилдлик газлама.

2. Ғилоф (жилд) учун мўлжалланган газламанинг миқдори.

Икки жилдлик сурп.

Тўлиқ мақола →
жилетка

от Енгсиз калта камзул, нимча.

Эгнидаги тўқ қизил кўйлаги, унинг устидан кийиб олган қора жилеткаси ўзига хўп ярашган. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

Тўлиқ мақола →