Поиск

fl. 1. Biror maqsadda kezib yurmoq.

Dashtda boʻrilar izgʻiydi.

Qani, boʻlinglar! Hozir joʻnanglar! Agentlar, josuslar izgʻib yurishibdi. — Oybek, Nur qidirib

2. Umuman, daydimoq, kezmoq; sangʻimoq.

Bolalar koʻchada izgʻib yurishibdi.

Bir kuni askar chiqadi vahimasida butun qishloq chuvullab, toqqa chiqib ketdi. Kun boʻyi togʻlarda izgʻib yurib, qorongʻi tushganda elga qaytdi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

3. koʻchma Boʻralamoq, izgʻirmoq (izgʻirin, shamol haqida).

Shamol(lar) sarvzorda izgʻiydi. — Oybek, Navoiy.

shv. izgʻor: izgʻir (izgʻor) choʻl Kimsasiz cheksiz (dahshatli) choʻl. . . Merganlarni quvib solib oldiga, Izgʻor choʻlda quvib ketib boradi. "Malikai ayyor"

Izgʻir choʻlda daragingni uchirding. Ayroliqdan menga sharob ichirding — "To\ir va Zuhra"

Izgʻir choʻlni toʻzon tutdi, Yoʻlning tanobini tort- — "Alpomish"

ot Achchiq sovuqli boʻralagan shamol; izgʻiriq.

Togʻ tomondan qor izgʻirini esmoqda. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Boyagina bir nav yogʻib turgan qor endi dala yoqdan esayotgan achchiq izgʻirin bilan boʻralab urib berdi. — H. Gʻulom, Mashʼal

ot ayn. Izgʻirin.

Hasanali yarim yalangʻoch holda junjayib, darcha ostida, izgʻiriq quchogʻida oʻtirar edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

fl. Boʻralab esmoq (izgʻirin haqida).

fl. Izgʻimoq feʼlining orttirma nisbati.

sft. Izgʻirini bor; ayozli.

Qishning izgʻirinli kuniga qaramay, hamma tomlar boshlariga paranji yo choponni nari-beri yopgan xotinlar, qizlar bilan toʻldi. — Oybek Tanlangan asarlar

fl. Izgʻimoq feʼlining birgalik nisbati.

fl. Izgʻirmoq feʼlining orttirma nisbati.

ot

Jizgʻin hidi.

Qiz yigʻinda paranji otdi, Jizgʻin boʻldi olovda chachvon. — Zulfiya, Xayollar, tuygʻular

sft. 1. Qizib turgan, qizigan; haroratli, issiq; qaynoq.

Saratonning qizgʻin quyoshi.

Qizgʻin qum ostidan yangigina keltirilgan toʻrt dona koʻmach ishtahalarni oʻziga tortar edi. — S. Ayniy, Qullar

Sobir yuzini uning oʻtday qizgʻin yuziga sal tegizib, shivirladi. — Oybek, Oltin vodiydan shabadalar

2. Joʻsh oʻrgan, joʻshga kelgan; avjiga chiqqan; jonli, joʻshqin.

Qizgʻin ish. Qizgʻin kurash. Qizgʻin suhbat. Qizgʻin munozara. Gʻoʻza parvarishining qizgʻin pallasi. Oʻrim-yigʻim qizgʻin davom etmoqda.

Hozir paxta uchun kurash yanada qizgʻin tus oldi. — Nazarmat, Joʻrlar baland sayraydi

3. Chinakamiga va kuchli tarzda, chin dildan.

Qizgʻin salom. Qizgʻin tabriklar.

Biz keksalarning orzu-istaklarini qizgʻin quvvatlaymiz. — N. Safarov, Olovli izlar

Er-xotin bir-birlarini hech qachon oʻsha kundagiday qizgʻin suymagan boʻlsalar kerak. — E. Aʼzamov, Javob

sft. Qizilga moyil, qizilga yaqin rangdagi; qizgʻimtir.

Qizgʻish tosh. Qizgʻish yaproqlar.

Ufq qizgʻish tusga kirib, tong yorishardi. — Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli

Kuz oʻrmonning yuvilgan, toza sargʻish-qizgʻish oltinini yolqinlatdi. — Oybek, Quyosh qoraymas

ot 1. Qatiq ivitish uchun sutga solinadigan achitqi (masalan, eski qatiq).

Sutga tomizgʻi solmoq.

Qoʻshninikiga tomizgʻi soʻrab kirgan Hajalxon bir zumda bir talay gap topib chiqdi. — A. Muhiddin, Gʻanisher

maxsus tomizgʻi bilan tayyorlangan qatiq, kefir kabi sut mahsulotlari ham vitaminga boydir. — Gazetadan

2. sft. Tomiziladigan, tomchilab quyiladigan.

Tomizgʻi dori.

ot Chiziq chizish uchun ishlatiladigan oʻquv va idora ishlari asbobi.

Stol ustida Fil suyagidan oʻyib ishlangan chizgʻich va qogʻoz qirqadigan pichoq. — Mirmuhsin, Umid

ot shv. Bizbizak.

ot Kuyish

choʻldagi oʻtlar jizgʻinak boʻlib ketibdi.

oftobda turaverib jizgʻinak boʻlib ketdim.

fl. Ozgina uxlamoq, koʻz ilintirmoq.

Kechasi bilan mijja qoqmay chiqqan Shodmon ota tongga yaqin mizgʻib oldi. — J. Sharipov, Saodat

fl. shv. ayn. Sizmoq 1, 2.

Mayin yel choʻqqilarni quchib yotgan qor nafasini olib keladi; muzlikdan sizgʻib tushayotgan suv shildirab oqadi. — Y. Shamsharov, Toshqin

Tok barglari orasidan sizgʻib oʻtgan tangadek oftob nurida oltindek tovlanib turgan antiqa behilarga mehmonning koʻzi tushib, zavqlandi. — M. Xayrullayev, Alyor

ot Bir nima orasidan sizib chiquvchi modda, suyuqlik.

sft. ayn. Qizgʻish 1.