Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«hiq» boʻyicha 656 ta natija

Filtr

← Barcha natijalar

Lugʻat maqolalari

656 ta · 1-sahifa / 33
hiq

taql. s. Hiqichoq tutganda, nafas tiqilganda hosil boʻladigan uzuq, qisqa tovushni bildiradi (

Elmurod faqat Mamurjonning hiq etgan tovushini eshitib qoldi, xolos. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Toʻliq maqola →
hiqichoq
Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

ot Diafragmaning tortishib qisqarishi natijasida nafas yoʻlidan toʻsatdan, gʻayriixtiyoriy chiqadigan tovush va shu jarayonning oʻzi (qorin boʻshligʻining baʼzi kasalliklarida va bosh yoki orqa miya shikastlanganda roʻy beradi).

Madorsiz odam ovoz chiqarib yigʻlamas ekan. Uning yigʻisi borib-borib, hiqichoqqa aylandi. — N. Fozilov, Qush — qanoti bilan.

  • Hiqichoq tutmoq Hiqichoq holati yuz bermoq. Bogʻlangan qoʻlim bilan ogʻzimni pana qila-qila, nonni tushirdim. Birdan hiqichoq tutib qoldi. — H. Nazir, Yonar daryoErining poyma-poy aljirashidan koʻra tinmay hiqichoq tutib hiqillashi uning gʻashiga tegmoqda edi. — S. Abduqahhor, Sanamay sakkiz dema
Toʻliq maqola →
hiqildoq
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

ot 1. Nafas yoʻlining (burun boʻshligʻidan keyin) ikkinchi qismi; ovoz hosil qiluvchi aʼzo (kekirdakka havo oʻtishini taʼminlaydi va unga qattiq, suyuq moddalar tushishiga toʻsqinlik qiladi).

2. Boʻyinning old qismi; boʻgʻiz, tomoq.

Shu vaqt uning [Mutalning] qoʻltigʻi ostidan uzatilgan qoʻl hiqildogʻidan ombir kabi siqib oldi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

  • (Joni) hiqildogʻiga kelmoq (yoki yetmoq) Bu axborotchi amaki Halimaning hiqildogʻiga kelgan. U pok-u boshqalar suyugʻoyoq, u bilimdon-u boshqalar nodon — Oʻzbekiston qoʻriqlariU vaqtda mashina yaxshi, toza termas edi. Shermat akaning esa joni hiqildogʻiga kelar edi. — A. Hayitmetov, Shonli avlodNihoyat, sen aytgandek, jonim hiqildogʻimga yetdi-da, oʻgʻlingni yoʻldan qaytarib qolguvchi ham men oʻzim boʻldim — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Toʻliq maqola →
hiqillamoq
Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

fl. 1. Hiq-hiq etgan ovoz chiqarmoq.

Hiqillab yigʻlamoq.

Nurxon hiqillab, koʻzlarini arta boshladi. — O. Yoqubov, Larza

Nizomjon koʻp gapirmoqchi edi, oʻpkasi toʻlib, gapi tomogʻidan chiqmay, hiqillab qoldi. — S. Ahmad, Ufq

U hiqichoq tutgan kabi hiqillab, yutina-yutina tashqariga chiqdi. — Sh. Xolmirzayev, Toʻlqinlar

2. Yetishish, erishish talabida boʻlmoq, shu maqsadda qattiq zorlanmoq.

Men shaharni hech koʻrgan emas edim. Shuning uchun, onam qayoqqa borsa, shu yoqqa ketidan ergashib, hiqillab borardim. — Oydin, Doʻndiqdan ham yosh ekan

Qumriniso oʻlgur Burushgan, tirishgan basharamizni koʻrgani kim hiqillab turgan ekan, deb qochib ketdi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Toʻliq maqola →
chiq
Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

Baʼzi qushlarning sayrashi, yengil narsalarning biror narsaga urilishidan chiqqan va shunga oʻxshash tovushlarni ifodalaydi

Qulf chiq etib ochildi. Chumchuq chiq etdi. yat Ahmad choʻchib oʻrnidan turdi, qulogʻidagi qalam yerga chiq etib tushdi — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

Onam, tomchining har "chiq" etgani bir kunlik umrning chiqqani, deidilar — P. Tursun, Oʻqituvchi

Toʻliq maqola →
shiq
Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

taql. s. 1. Moʻrt narsa singanda yoki ikki qattiq narsa bir-biriga urilganda hosil boʻladigan tovushni bildiradi.

Shiq-shiq tovush eshitildi.

2. Shiq etmoq Shiq degan tovush chiqarmoq.

Birdan eshik shiq etib ochildi. — E. Raimov, Ajab qishloq

Saroy amaldori prezident bandligini, gaplasha olmasligini aytib, shiq etib trubkani ildi. — Mirmuhsin, Chodrali ayol

Toʻliq maqola →
inept inglizcha
Inglizcha-oʻzbekcha lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

adj ɪˈnept qobiliyatsiz, uquvsiz, qoʻlidan kelmaydigan, uddasidan chiqa olmaydigan

adj ɪˈnept qobiliyatsiz, uquvsiz, qoʻlidan kelmaydigan, uddasidan chiqa olmaydigan

Toʻliq maqola →
oshiq
Izohli lugʻat · yana 6 ta lugʻatda

OSHIQ I 'oyoqning tizzagacha va tizzadan keyingi suyaklarini tutashtirib turuvchi suyakcha'. Tuyaning oshigʻidan sohha hilib olibdi. Bu ot qadimgi turkiy tilda 'maʼlum darajadan koʻtaril-’ maʼnosini anglatgan a:sh- feʼlining ash- shaklidan ot yasovchi -(u)q qoʻshimchasi bilan yasalgan (ЭСТЯ, I, 216; Devon, I, 97); oʻzbek tilida a unlisi â unlisiga, u unlisi i unlisiga almashgan: ash- + uq = ashuq > âshiq. a. عَاشِق — sevuvchi, sevib kalgan; xushtor; muxlis

1. Birovni juda sevib, unga shaydo boʻlib qolgan, birovga muhabbat qoʻygan kishi; xushtor

Oshiqi beqaror

Muhabbat dardiga mubtalo oshiq, Senga havas bilan boqurman chindan — A. Oripov, Yillar armoni

[Tuhfa:] Mirzo Anvarga oshiq boʻlgan ekansan, Nozik! — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon

2. Biror narsani juda yaxshi koʻrib qolgan, unga berilgan; muxlis. Sheʼr oshigʻi. Musiqa oshigʻi. n Botirali! Eʼzoz-xon! Qani, beri kelinglar! — . Oyqiz bu qizga uzoq tikilgach, uni ashula va dutor oshigʻi boʻlsa kerak, deb oʻyladi. Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli

deb [Gʻofir ota] gul oshiqlarini oʻz huzuriga chaqirdi — H. Gʻulom, Mashʼal

Toʻliq maqola →
bichiq
Izohli lugʻat · yana 2 ta lugʻatda

ot 1. Bichim 1.

Tikkan kostyumingiz shumi, bichigʻi qavigʻiga toʻgʻri kelmaydi-ku? — Mushtum

2. Gavda (tana)ning yaxlit koʻrinishi, qiyofa.

Bir bichiqda yaratilgan, oʻziga xos feʼl-atvori boʻlmagan odamlar Ahmadda qiziqish uygʻotmasdi. — F. Musajonov, Himmat

xullas, turli tus va bichiqdagi kishilar bechora, zahmatkash sanʼatchilar mashaqqat bilan qoʻlga kiritgan zafar zavqini baham koʻradilar. — S. Azimov, Oppoq tong qoʻshigʻi

3. Tuzilish, tarh; manzara. Gulxona bichigʻi.

Hovlining bichigʻi Nazarovga yoqinqiramadi. — H. Toshxoʻjayev, Qiyigʻi chiqdi

Toʻliq maqola →
chiqim
Izohli lugʻat · yana 6 ta lugʻatda

ot 1. Sarflangan yoki sarflanadigan moddiy mablagʻ; xarajat, buromad.

Toʻy chiqimlari. Chiqim daftari. Chiqimiga qarab kirimi. — Maqol

Esonboy, hozir Huri sariq kamyob mollarni chiqim qilmay olib kelish qiyinligidan hasrat qiladi, deb oʻylagan edi. — Yoshlik

Hali buncha qarz, chiqimlarning ustiga ikki qizni uzatish, bir oʻgʻilni uylantirish, bir xatna toʻyi ham bor. — Hamza, Boy ila xizmatchi

2. Tez va yaxshi dam yeyish xususiyati, tatim (asosan choy haqida).

Chiqimi yaxshi choy.

Toʻliq maqola →
chiqiq
Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

ot 1. Yara, govmijja, chipqon singari kasalliklar.

Chakanda yara-chaqa, har xil chiqiqlarga davo boʻladi. — Gazetadan

2. Suyak chiqqan joy.

Maksim ana shunday chogʻlarda, ayniqsa, betoqat bolalarning sinigʻini ushlab, chiqigʻini solayotganda, ularni ovutib, koʻnglini topib shifolar edi. — I. Rahim, Chin muhabbat

3. Turtib chiqqan joy, doʻng, doʻmboq yer.

Quymaning chiqigʻi. Detalning chiqigʻi. Chiqigʻini tekislamoq.

4. Turtib chiqqan; boʻrtgan.

Lekin bu kulcha yuzli, yonoqlari xiyol chiqiq qiz Hubbijamol edi. — Sh. Xolmirzayev, Bodom qishda gulladi

Koʻrib ogʻzim ochilib qoldi: uning [xoʻjayinning] yoshi oltmishlardan oshgan, yelkasi chiqiq, kalta soqol chol. — H. Ahmar, Yakkama-yakka

Toʻliq maqola →