Qidiruv

ot 1. Uy-joy, mol-mulk va shu kabilar qarashli boʻlgan shaxs; xoʻjayin, sohib.

Uy egasi. Bogʻning egasi.

Chiqasi kelsa, egasi sababchi boʻladi. — Maqol

Eshakka muguz bitsa, egasini suzadi. — Maqol

Itning feʼli egasiga maʼlum. — Maqol

Daftarni egasiga qaytarib yuborish kerak edi-da. — Yoshlik

Bolaning topilgani uy egalarininggina emas, qoʻshnilar, hammahallalarning ham quvonchiga aylandi. — R. Fayziy, Sen yetim emassan

Mana shu mulkning egasi Oʻtar boboni bilarsiz? Shu zotning farzandiman. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

2. Yurt, el kabi soʻzlar bilan qoʻllanib, shu soʻzlar anglatgan joyning boshqaruvchisi, boshligʻi maʼnosini bildiradi.

Otajon, sendirsan yurtning egasi — Ravshan

Shunda Chambilning ovini ovlab, Chambilning egasi boʻlib yurganda, Chambilning deparasida Turkman degan bir yurt bor edi. — Shirin bilan Shakar

3. Shaxs yoki narsada oʻzi birikib kelgan soʻz anglatgan narsaning bor, mavjud ekanini bildiradi; bor, mavjud.

Tilsiz boʻlib keldim dunyoga, Ammo tilga egaman endi. — Guldasta

Barcha qulayliklarga ega boʻlgan binolar qad rostladi. — Gazetadan

4. Mavhum tushunchalarni bildiruvchi ayrim soʻzlar bilan qoʻllanib, shaxs yoki narsaning shu soʻz anglatgan belgi, xususiyat kabiga molikligini bildiradi; molik.

Katta ahamiyatga ega. Yuksak fazilatlarga ega.

Yuksak texnologiya sifatlarga ega boʻlgan chigitni ekish ancha koʻpaytirildi. — Gazetadan

Otasining saltanat oldida katta hurmatga ega ekani Badianing qalbiga ham fidoyilik tuygʻularini solgan edi. — Mirmuhsin, Meʼmor

5. Narsani yuzaga keltirish, tayyorlash va shu kabilar jihatdan qarashliligini bildiradi.

— Yoʻq, — dedi Oʻzbek oyim, — osh egasi bilan shirin Ha, aytgandek, qudangiznikiga yuborgan kishingiz keldimi? — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

6. s. t. (faqat 1-shaxs egalik affiksi bilan) Tangri, xudo.

— Buni yaratgan egamning oʻzi biladi, — dedi oqsoqol. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Sizni egam soʻzga pichib qoʻygan ekan-da. — Oybek, Tanlangan asarlar

7. tlsh. Ikki tarkibli gaplarda fikrning kimga, nimaga qarashli ekanini anglatuvchi, belgisi kesim tomonidan aniqlanadigan bosh boʻlak.

fl. 1. Toʻgʻri, tik holatidan biror tomonga tortmoq; qayirmoq, bukmoq.

Daraxt shoxini egmoq. Novdani ikki uchidan ushlab egmoq.

Daryo tomondan gʻirillab esib turgan shabada yoʻl boʻyidagi oʻt-oʻlanlarni egar, tebratar edi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Etak tutib, tik qaddimni egarmishman, Kunga kuyib, men ham paxta terarmishman. — Mushtum

2. Oʻz izmiga boʻysundirmoq, itoat ettirmoq.

E nodon qiz, Toʻlkinjon shuncha qizlarning ichida seni sevib qolgani uchun shodlan! Mayli, bari bir egib olaman! — F. Musajon, Huri

Nima qilsa, ishyoqmaslarni egib olish mumkin? — Oʻzbekiston qoʻriqlari

for example

adj — e ruschaравныйoʻzbekchateng

ot 1. Ot-ulov ustiga uriladigan va minib oʻtirish uchun moslangan abzal.

Ot egari,

Komil kumush uzangiga oyoq uchini qoʻyib, egarga minib oldi. — H. Gʻulom, Mashʼal

2. Turli mashinalarning odam oʻtiradigan joyi, oʻtirgʻichi.

Velosiped egari. Traktor egari.

ot Shudgor yerda ekin ekish uchun tortilgan uzun ariq.

sft. 1. Egasi bor, egallangan.

Egali yer.

Oʻgʻli borning egalidir qalʼasi. — Erali va Sherali

2. tlsh. Egali gap Egasi bor, egasi ifodalangan gap.

ot 1. Bir ota-onadan tugʻilgan qizlardan kattasi (kichigiga nisbatan; tarixan va baʼzi shevalarda oʻgʻil ukaga nisbatan ham qoʻllanadi).

Zaynab egachisi Xushruydan yetti yosh chamasi kichik edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Bobur Samarqandga ketishda oʻz onasi va egachisiga Oʻshdagi hujradan xabar olursizlar, deb tayinlab ketgan edi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

2. Ayol kishining oʻzidan katta yoshdagi (shuningdek, hurmat yuzasidan kichik yoshdagi) ayolga murojaat shakli.

— Turib-turib, mana shu norasidalarning baxtiga sizga oʻxshash xudo yarlaqagan egachim borligidan quvonib ketaman, — dedi Zohida Mehrinisoga. — R. Fayziy, Hazrati inson

Halima uni tugʻishgan egachisiday issiq qabul qildi. — J. Abdullaxonov, Gulchehra

ot 1. Ega boʻlgan holat, ega ekanlik.

Egaligini isbot qilmoq.

2. Ega boʻlish, shunday huquqli holat.

Mol-mulkka egalik.

3. Moliklik.

Katta ahamiyatga egalik.

Toshkent festivalining jahondagi boshqa kinoanjumanlardan oʻziga xos farqi uning gʻoyat demokratik ruhga egaligidir. — Gazetadan

• sʼ ~ 1) заблудиться, потеряться; 2) адашмоқ, йўқолмоқ

sft. Biror kimsaga qarashli boʻlmagan, egasi yoʻq; sabil.

Egasiz mulk.

Qorabuloqda bekor yotgan egasiz, qaqrab yotgan qoʻriqlar koʻp. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha.

Faqat ustiga sheluxa ortilgan egasiz yolgʻiz arava turardi. — N. Safarov, Olovli izlar

ot Egar yasovchi usta.

q.x. Egatlab ekish.

1. (bosib olish)Ergreifung f, Eroberung f, Besitz m

2. (tortib olish)Wegnahme f

Sattelung f, Satteln n

ruschaтакже, тожеoʻzbekchashuning bilan birga ham

take possession (of), seize, be

birinchi urinni egallamok (olmok) take (score) first place

lavozimni egallamok occupy the post

strategik jixatdan kulay urinni (joyni) egallamok be in strategic position

fl. 1. Ega boʻlmoq, oʻziniki qilib olmoq.

Uydagi asl buyumlarni oʻzi egallab oladi, biz unda nima qilamiz? — Oybek, Tanlangan asarlar

Ha, mugʻambir, menga yomon koʻrsatib, oʻzing egallab olmoqchisan shekilli. — Guldasta

Ish bitib, eshak loydan oʻtgandan keyin zoʻravonlar chiqib, yerlarni egallab oladigan boʻlsa, buning oqibati yomon boʻladi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha.

2. Biror joy, sath va shu kabilarni band etmoq, unda joylashmoq, oʻrnashmoq.

Minbarni yuqori kurs studentlari egalladi. — J. Abdullaxonov, Oriyat

Xon boshliq arkoni davlat, din peshvolari taxtiravonni egallashdi. — S. Siyoyev, Yorugʻlik.

3. Biror sath, yuzani qoplamoq.

Butun ayvonning boʻy-enini egallaydigan gilam ustidagi pastak stol odatdagidek bezatib qoʻyilgan — Oʻ.Hoshimov, Qalbingga quloq sol

Goʻyo xotini oʻlmaganday, qop-qora qalin sochlari butun yostiqni egallagancha hamon yonida yotganday tuyuldi Kamoliddinga. — Oʻ. Usmonov, Sirli sohil

Roʻparadagi ikki qavatli uyning soyasi hovlining yarmini egallab olibdi. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

4. Qamramoq, qamrab olmoq, chulgʻamoq, qoplab olmoq.

Yodgorning butun vujudini horgʻin, mudroq bir kayfiyat egalladi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

Saodatxonning yuzidagi jiddiylik oʻrnini gʻalati, kinoyaga oʻxshash tabassum egalladi. — S. Zunnunova, Yangi direktor

Kechagi izgʻirin shamol oʻrnini toʻsatdan iliq mayin shabada egalladi — Oʻ. Hoshimov, Nur borki, soya bor

5. Zabt etmoq, ishgʻol qilmoq.

Vzvodga jang bilan muhim tepalikni egallash vazifasi topshirildi. — T. Rustamov, Mangu jasorat

Hamma yuksak marrani tezroq egallash ishtiyoqida mehnat qilmoqda. — Gazetadan

6. koʻchma Bilib, oʻrganib olmoq; oʻzlashtirmoq.

Bu yillar mobaynida u paxtachilikning sir-asrorlarini puxta egalladi. — Gazetadan

Dars berish, leksiya paytida auditoriyaga jon kiritib yuborish sanʼatini egalladi. — J. Abdullaxonov, Oriyat

Bolalar toʻgaraklarda ishtirok etib, dam olish bilan birga, kasb-hunar egallamoqdalar. — Gazetadan

7. Biron oʻrin, daraja va shu kabilarni qoʻlga kiritmoq.

Musobaqada figurachilarimiz beshta sovrinli oʻrinni egallashdi. — Gazetadan

8. Biron daraja, mavqe, oʻrinda boʻlmoq, turmoq.

Maʼnaviy kamolot bosqichlari ichida xushmuomalalik, shirinsuxanlik asosiy oʻrinni egallaydi. — Saodat

Oʻtmishdagi sanʼatkorlar ichida qiziqchilar alohida oʻrin egallab kelganlar. — T. Obidov, Yusufjon qiziq

fl. Egar urmoq.

Otingizni egarlab bering, shaharga tushib chiqaman — H. Gʻulom, Maʼshal

sft. Egar shaklidagi, egarga oʻxshagan.

Egarsimon togʻ.