сфт.
1.
Гавданинг юрак жойлашган томонидаги; сўл.
Чап қўл. Чап елка,
Таажжубки, унинг чап оёғи увушгандек, ўнг қўлининг бармоқлари ҳам дир-дир титрарди. — С. Сиёев, Ёруғлик
2.
Сўл томон, ўнг томоннинг қарама-қарши томони.
Аҳмад кўчанинг чап бетидан — сердарахт ва қоронғи ёʻлакдан юрди. — Ф. Мусажонов, Ҳиммат
3.
кўчма
Ўнг келмайдиган, тескари, ноқулай.
— Ёʻл гарчи чапроқ бўлса ҳам, бу гал унча қийналмадим. Кечга яқин Донохонлар уйига етиб бордим, — деди Нафиса. — Ғайратий, Узоқдаги ёр
4.
кўчма
Муносабати яхши эмас (бирор кимса билан).
Мадаминжон қизлар билан чап бўлиб қолган эди. — Ойбек, Танланган асарлар
Мирвали шу одам билан анчагина чап эди. — С. Аҳмад, Жимжитлик
Бу орада нариги икковининг гапи яна чап тушиб қол-ди. — Н. Норқобилов, Бекатдаги оқ уйча
- Ёʻлни чап солмоқ Кўзга ташланмаслик, чалғитиш мақсадида тўғри ёʻлдан юрмай, эгри, айланма ёʻлдан юрмоқ.
Ҳайдарали ёʻлни чап солиб, сўқмоқлардан юрди. — Ҳ. Нуъмон ва А. Шораҳмедов, Ота[Умматали] Ёʻлни чап солган эди, у [Қимматхон] қувиб етди. Шуҳрат, — Жаннат қидирганлар
- Чап бермоқ 1. Эпчиллик билан ўзини олиб қочмоқ.
Авазхон оёғини ерга тираб, абжир-лик билан чап бериб, чап томондан қилич солди. — Маликайи айёрАвтомат ўқига чап берамиз-а, аммо офицернинг чўнтагида граната бўлса-чи? — Т. Рустамов, Мангу жасоратИшга чиқ, десам, чап беради, қачон қарасангиз, бозорнинг гули. — С. Маҳкамов, Дала тонгиНазаримда, Абдураззоқ ота кексаликка чап бериб, йил сайин кучига куч қўшилиб бора-ётгандай. — Н. Сафаров, Оловли излар[Яхшибоев:] Майли, ҳозирча ўлимга чап бериб юрибмиз, бундан кейин ҳам бирор ўн беш-йигирма йил мўлжалимиз бор М. — М. Дўст, Лолазор
- Чап ёни (ёки ёнбоши) билан турибди Кимсанинг омади юришмаган, иши чап-пасига кетган ёки серзарда бўлиб турган куни шундай дейилади.
Муҳаммад Расул ўз ичида: Бу кун бой чап ёни билан турган шекилли, деб анча вақтгача калласини осилтириб ўтирди. — Ойбек, Танланган асарлар
- Чап ичакка ҳам юқ бўлмайди Жуда оз, овора бўлиб ейишга арзимайди (овқат ҳақида).
- Чап кўз билан қарамоқ Бошқаларга нисбатан камситиб, эътиборсиз қарамоқ.
Колхозда ҳамма нарса бригадаларга баравар тақсимлансин. Раис бировга ўнг кўз, бировга чап кўз билан қарамасин. — Ҳ. Ғулом, Сенга интиламан
- Чап қўл
Отақўзи чап қўлдаги эшикни очди. — О. Ёқубов, Диёнат
