«arza» boʻyicha 28 ta natija
ot 1. ayn. Arz I.
Har tarafga arza qilib, Nomi beklarni yigʻarman. — Goʻroʻgʻlining tugʻilishi
2. ayn. Ariza.
[Qodirqul:] Obor, menga arza kerak emas, yerni bersang, qutulasan — Hamza, Boy ila xizmatchi
ot 1. Odamlarga ariza yozib berishni kasb qilib olgan kishi; arizanavis.
Shu yaqinda, oʻzi oʻrdada turadigan bir arzachi bor emish. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon
2. Mansabdor shaxsga yoki biror idora, muassasaga ariza bergan, arz qilgan shaxs.
Zolimligi, poraxoʻrligi, arzachilarni qaqshatganligi tufayli xalqda: Bizning hokim — Fishmandir Puli yoʻqqa dushmandir! deb taʼriflangan edi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
sft. 1. Orzu qilib yetishgan yolgʻiz oʻgʻil yoki qiz.
Besh yashar qizchasini chaqirib, u bolaga koʻrsatib: — Ana koʻrmaysanmi, bu qanday oppoq, doʻndiqcha! Mana shu mening birdan-bir arzandam, — dedi. — S. Ayniy, Esdaliklar
2. Eng sevikli, erka oʻgʻil yoki qiz.
Lutfiniso erining davlatidan mumkin qadar koʻproq qoʻporib, shu kenja, arzandasiga sarf qilish uchun urinar, bu qizni katta shavkat va dabdaba bilan uzatishni orzu qilar edi. — Oybek, Tanlangan asarlar
3. Biror kishining hammadan ortiq koʻrgan suyukli kishisi, erkasi.
Gulnorga xudo berdi, u erka-arzanda xotin boʻlib, eriga suyalib, koʻngliga nima kelsa, shuni qiladi. — Oybek, Tanlangan asarlar
ot Juda ham arzanda.
[Sharofat] Bitta-yu bitta arzandayi-kiromanda qizi bilan umri oʻtib ketganini sezmadi ham. — H. Ziyoxonova, Birinchi maktub
ot 1. Kuchli taʼsir natijasida yuz beradigan qattiq titrash, qattiq silkinish; titroq.
Toʻxtovsiz va qattiq otishmalardan yer-u osmon larzada.
Muruvvatli, saxiy, dilkash, dilbar yer, Gumburlab silkinding, bagʻringda larza. — Gʻ, Gʻulom
2. koʻchma Qattiq bezovtalik, bezovta qiluvchi narsa, holat.
Samarqandda Boburni tildan qoldirgan kasallik — gʻoyat kuchli bir ruhiy larzaning oqibati edi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar
ot 1. q. x. 1 Ekinzor yoki uning bir boʻlagini boshqa boʻlakdan ajratish uchun maʼlum balandlikda tuproq uyib hosil qilingan chegara; egat, yoʻl.
Yerni tozalab boʻlganingdan keyin xirmon joyining marzalarini hozirgisidan ikki baravar baland qil. — S. Ayniy, Doxunda
Chol marzadan yurib, oʻqariq boʻylab ketdi. — J. Abdullaxonov, Toʻfon
2. Ariq sirti; pushta.
Kunni kech qilish niyatida marza ustiga chiqib, tut soyasida oʻtirdim. — O. Husanov, Nay
Boshlariga savat qalpoq kiygan suvchilar marzalarda suv tarab yurishibdi. — S. Anorboyev, Yoʻlda yoʻldosh boʻlganlar
ot Karbonat angidrid-sulfatli shifobaxsh mineral suv.
Bilmadik, Haydarov shundan buyon Piskentning suvini ichyaptimi, yoʻqmi yoki tashnaligini narzan, pivo, qimiz deganday boshqa ichimliklar bilan qondirib yuribdimi? — Gazetadan
ot 1. Bitta ota-onadan dunyoga kelgan bola; oʻgʻil yoki qiz (ota-onaga nisbatan); bola.
Farzand aziz, odobi undan aziz. — Maqol
Davlatning boshi — farzand. — Maqol
Ota-onang — davlating, Farzandlaring — savlating. — Maqol
Farzand — bu kelajak, farzand — oʻtgan ajdodlarni kelajak avlodlar bilan abadiy bogʻlaydigan halqa. — K. Yashin, Hamza
Asrorqul farzand koʻrdi bolaning otini Yodgor qoʻydi. — A. Qahhor, Asror bobo
2. kt. koʻchma Oʻz Vatani yoki xalqiga manfaat keltiradigan, unga astoydil xizmat qiladigan kishi; vatanparvar, elsevar.
Vatanning sodiq farzandlari. Millat farzandi.
Mustaqil davlat farzandi ekanligimdan boshim osmonga yetdi. — Gazetadan
3. koʻchma Biror jamoa, ijtimoiy-siyosiy, gʻoyaviy guruh, harakat yoki hududga mansub, unga aloqador shaxs.
Musulmon farzandi.
— Musulmon farzandisiz, dilingizdagi vasvasani haydang. — K. Yashin, Hamza
Qaylardadir fisq-u fasod, hasad, xusumat Insoniyat farzandlarin tortmoqda dorga. — A. Oripov, Yillar armoni
4. koʻchma Biror maʼnaviy, ruhiy faoliyat mahsuli.
Sheʼr — ilhom farzandi. Aql — ehtiyoj farzandi.
sft. 1. ayn. Zanji.
Erk shaydosi — Afriqo barzangilari uchun, Qani, ha, sipqaraylik. — Mirmuhsin, Qissalar va hikoyalar
2. s. t. Haybatli, davangirday, yoʻgʻon gavdali.
Toshtemirga negadir, ehtimol, moʻridan chiqqanday qop-qora va baquvvat barzangiday bir yigit boʻlgani uchundir — Toshqora laqabini taqishgan. — O. Yoqubov, Tilla uzuk
Toʻgʻon, qop-qora bir barzangi, bitta ursa, oʻldirib qoʻyadi. — Mushtum
sft. Bolasi, farzandi yoʻq; bola koʻrmagan.
Befarzand odam.
[Oʻgʻilni] Bir befarzandga bolalikka berdim. Qayerda boʻlsa, eson boʻlsin. — Oybek, Tanlangan asarlar
U oltmish toʻrt yoshga kirgan boʻlsa ham, befarzand edi. — Erali va Sherali
sft. Farzandi bor, farzand koʻrgan; bolali. Farzandli ayol.
Farzandli uy doim boʻlar lolazor — Erali va Sherali
Dugonamning oʻgʻli bir qiz bilan sevishib, turmush qurdilar, farzandli boʻldilar. — Gazetadan
ot Farzand maqomida boʻlish, farzandning burch va majburiyatlarini ado etish; biror kimsaga farzand boʻlish.
Farzandlik burchi. Farzandlik salomi.
Biz farzandlik burchin oʻylab, tanladik aʼmol. — A. Sher, Qadimgi kuy
sft. Farzandi yoʻq; befarzand, bolasiz.
Ikkovi ham katta boʻldi. Boysari — boy, Boyboʻri shoh edi. Ikkovi ham farzandsiz boʻldi. — Alpomish
Erining farzandsiz beva ammasi uni [Munisni] juda sovuq kutib oldi. — S. Ahmad, Xotin
sft. Farzandi, bolasi koʻp.
Serfarzand ona.
— Boqijon boʻlsa, hamma aka-ukalariga qaraganda serfarzand. U yetti farzandning otasi. — N. Safarov, Olovli izlar
ot Farzandsizlik, bola-chaqaga ega emaslik; bepushtlik.
Befarzand siynasi dogʻli, befarzandlikdan azob tortgan necha chogʻli. — Nurali
Koʻzim toʻldi bugun qonli yoshima, Befarzandlik sitam qildi boshima. — Nurali
ot Farzand koʻrishni, bolali boʻlishni istovchi; bolaga muhtoj boʻlgan.
Siz tugʻmas ekansiz, baxtingiz bogʻlangan, farzandtalablar mening duom bilan toʻqqiz oy degan-da farzand koʻradilar. — K. Yashin, Hamza
ot Barzangiga oʻxshash, haybatli.
Bir doʻkon ayvonidagi temir bochkalar yonida soch va soqoli oʻsgan barzangisifat bir erkak yotibdi. — P. Tursun, Oʻqituvchi
ot Bolasi yoʻqlik, farzandga zorlik, muhtojlik.
Yoʻldosh samovarchi Gʻozibek kelgach, unga farzandsizlik dogʻi, yolgʻizqoʻllikning azobidan xoʻb hasrat qildi. — N. Yusufiy, Hayot soʻqmoqlarida
fl. Larzanglamoq feʼlining orttirma nisbati.
n having many children
