сфт.
1.
Тарафдор бўлмаган, тарафдор эмас, маъқул деб билмайдиган, зид фикрдаги.
Иккинчи уйланишга Отабек бутунлай қарши бўлиб, фақат бу қудаларнинг-гина ишларидир. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
Шанбаликка кўп одам келишига қаршисан — А. Қаҳҳор, Қаноциз читтак
мен ҳам Кумушни Тошкент юбормоққа қаршиман. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
2.
Хилоф, зиддига иш тутувчи; мухолиф ёки душман.
Қарши томонлар. Қарши кучлар.
Устоз Қавом шундай мўтабар зотнинг фарзанди салтанатга қарши бўлгани, нобакор чиққанига афсусланади. — Мирмуҳсин, Меъмор
3.
Бошқасини инкор этадиган, унинг зидди бўлган.
Бир-бирига қарши фикрлар. Қонунга қарши хатти-ҳаракатлар.
Бўтабой акамга қарши гапирсам ҳам майлигами? — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари
4.
Рўбарў жойлашган ёки ёʻналган; қарама-қарши, рўбарў.
Қарши оқим. Қарши шамол. Кўчанинг қарши томони. Қаршида турган одам. Қаршидаги боғ.
Ойқиз қарши томондан келган шамол-тўполонни ёриб, ҳамон олдинга интиларди. — Ш. Рашидов, Бўрондан кучли
Ётоқхона олдига келганимизда бир бола қаршимиздан чиқиб қолди. — Ў. Умарбеков, Шонли авлод
Отабек учун энг нозик са
налган бу масала қаршидаги жавоб кутиб ўтиргувчиларни ниҳоят зериктирди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
5.
(ж.к. билан — -га қарши) кўм. взф.
6.
1) зидлик (зидлаш) муносабатини билдиради; зид (хилоф) ҳолда.
Унинг овози истагига қарши баланд жарангламади. — Ойбек, Танланган асарлар
Қутидор, одатига қарши, бозордан кундуз соат учларда қайтиб келди-да, Отабекни сўради. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
Энди адолатга қарши хиёнат қилиш ярашмайди. — Ойбек, Танланган асарлар;
7.
2) ўзи бирикиб келган сўз англатган нарсани даф этиш, ёʻқ қилиш, олдини олиш ва ш.к. га қаратилганлик маъносини билдиради.
Ичкиликбозликка қарши кураш. Ҳашаротларга қарши дори сепмоқ.
Касалнинг олдини олиш чораларидан энг муҳими вақтида тепкига қарши эмлатишдир. — Саодат
8.
кўм. взф. эск. айн.
(3-ш. эга/шк ва ў.-п. к. шаклида, б.к. билан — қаршисида) олдида
Шунинг учун кутмаган ҳол қаршисида бир оз довдираб қолди. — Ойбек, Танланган асарлар
Инобатхон кутилмаган бу аччиқ муомала қаршисида борлиқ-ёʻқлиқ ҳолда қолди. — Муштум