Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«арш» бўйича 128 та натижа

Филтр

← Барча натижалар

Луғат мақолалари

128 та · 1-саҳифа / 7
арш
Изоҳли луғат · яна 2 та луғатда

от 1. Осмоннинг энг юқори қавати, юқориси.

2. Энг юқори жой.

Саҳарлар сийнадин оҳу фиғоним аршга чиққанда — Зебинисо

  • Арши аъло 1. Энг юқори арш. Кўз юмиб очгунча ер ютиб кетдими, ё арши аълога ўтиб кетдими? — М. Қўшмоқов, Али ҚамбарЁғилмас ҳеч чалпак сабабсиз арши аълодан. — Воқиф
  • Арши аълога кўтармоқ Кўкка кўтармоқ, юқори тутмоқ. Бир вақтлар унинг олдида ўзини арши аълога кўтарган Жамол Каримий Улфат энди ўзининг шеърларини бериб, унинг фикрини сўрар эди. — А. Қаҳҳор, Сароб
Тўлиқ мақола →
аршин
Изоҳли луғат · яна 5 та луғатда

от 1. Метрик система жорий қилинганга қадар қўлланган узунлик ўлчов бирлиги (0,71 метрга тенг).

2. Шу узунликдаги ўлчов асбоби; газ, газчўп.

  • Ўз аршини билан ўлчамоқ Ўз нуқтайи назари, ўз ўлчови билан баҳоламоқ. Ҳар ҳолда, кимки ким ҳақида ёзмасин, ўша одамнинг ўзига ўхшашини хоҳлайди, бошқача айтганда, ўз аршини билан ўлчайди. — М.М.Дўст, Лолазор
Тўлиқ мақола →
барш
Изоҳли луғат · яна 1 та луғатда

от Афюн, асал ва хушбўй дориворлардан тайёрланган наркотик модда.

Кўкалдош мадрасасида барш дейсанми, чакида дейсанми, қисқаси, кайф берадиган ҳар бир нарса десанг, бор. — С. Айний, Жаллодлар

Тўлиқ мақола →
debar инглизча

в dɪʼbɑ: [Т] тўсқинлик (қаршилик) кўрсатмоқ, тўсқинлик (қаршилик) қилмоқ, тўсқин (ғов; тўғаноқ) бўлмоқ

в dɪ'bɑ: [Т] тўсқинлик (қаршилик) кўрсатмоқ, тўсқинлик (қаршилик) қилмоқ, тўсқин (ғов; тўғаноқ) бўлмоқ

Тўлиқ мақола →
марш
Изоҳли луғат · яна 6 та луғатда

от 1. Олға қараб юриш, ҳаракатланиш

2. Сафда баравар қадам ташлаб юриш.

Тантана марши. Марш қилмоқ.

3. Қўшиннинг ташкилий равишда юриш қилиб, бир жойдан иккинчи жойга кўчиши (пиёда ёки транспорт воситаларида).

Полк икки кунлик маршдан кейин бепоён, қалин бир ўрмонга ўрнашганича, узоқ вақт қолиб кетди. — А. Қаҳҳор, Олтин юлдуз

4. Ҳарбий юришларда, парадларда иштирок этувчиларни руҳлантириш, уларнинг ҳиссиётига таъсир этиш мақсадида ёзилган мусиқа асари.

Зафар марши.

Ёлғизликдан зерикиб, радиони қўйди. Аллақандай маршлар чалиняпти. — Ҳ. Ғулом, Тошкентликлар

Тўлиқ мақола →
tatim

қарши туришрусчавыдерживать, противостоятьинглизчаhealthy

Yüräklig keräk er yemä alp atïm, yüräk birä boldï yayïqa tatim Бек ботир юракли, жасур мерган бўлиши керак, жасур юрак билан душманга қарши чиқа олади – Бек должен быть храбрым и смелым обладая храбрым сердцем, он сможет противостоять врагу – Бек муст бе браве анд, ҳе кан ресист тҳе энемй витҳ а браве ҳеарт — ҚБН, 156₆; ҚБН, 2009; 79а6

Тўлиқ мақола →
қарши
Изоҳли луғат · яна 7 та луғатда

сфт. 1. Тарафдор бўлмаган, тарафдор эмас, маъқул деб билмайдиган, зид фикрдаги.

Иккинчи уйланишга Отабек бутунлай қарши бўлиб, фақат бу қудаларнинг-гина ишларидир. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

Шанбаликка кўп одам келишига қаршисан — А. Қаҳҳор, Қаноциз читтак

мен ҳам Кумушни Тошкент юбормоққа қаршиман. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

2. Хилоф, зиддига иш тутувчи; мухолиф ёки душман.

Қарши томонлар. Қарши кучлар.

Устоз Қавом шундай мўтабар зотнинг фарзанди салтанатга қарши бўлгани, нобакор чиққанига афсусланади. — Мирмуҳсин, Меъмор

3. Бошқасини инкор этадиган, унинг зидди бўлган.

Бир-бирига қарши фикрлар. Қонунга қарши хатти-ҳаракатлар.

Бўтабой акамга қарши гапирсам ҳам майлигами? — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

4. Рўбарў жойлашган ёки ёʻналган; қарама-қарши, рўбарў.

Қарши оқим. Қарши шамол. Кўчанинг қарши томони. Қаршида турган одам. Қаршидаги боғ.

Ойқиз қарши томондан келган шамол-тўполонни ёриб, ҳамон олдинга интиларди. — Ш. Рашидов, Бўрондан кучли

Ётоқхона олдига келганимизда бир бола қаршимиздан чиқиб қолди. — Ў. Умарбеков, Шонли авлод

Отабек учун энг нозик са

налган бу масала қаршидаги жавоб кутиб ўтиргувчиларни ниҳоят зериктирди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

5. (ж.к. билан — -га қарши) кўм. взф.

6. 1) зидлик (зидлаш) муносабатини билдиради; зид (хилоф) ҳолда.

Унинг овози истагига қарши баланд жарангламади. — Ойбек, Танланган асарлар

Қутидор, одатига қарши, бозордан кундуз соат учларда қайтиб келди-да, Отабекни сўради. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

Энди адолатга қарши хиёнат қилиш ярашмайди. — Ойбек, Танланган асарлар;

7. 2) ўзи бирикиб келган сўз англатган нарсани даф этиш, ёʻқ қилиш, олдини олиш ва ш.к. га қаратилганлик маъносини билдиради.

Ичкиликбозликка қарши кураш. Ҳашаротларга қарши дори сепмоқ.

Касалнинг олдини олиш чораларидан энг муҳими вақтида тепкига қарши эмлатишдир. — Саодат

8. (3-ш. эга/шк ва ў.-п. к. шаклида, б.к. билан — қаршисида) олдида

Шунинг учун кутмаган ҳол қаршисида бир оз довдираб қолди. — Ойбек, Танланган асарлар

Инобатхон кутилмаган бу аччиқ муомала қаршисида борлиқ-ёʻқлиқ ҳолда қолди. — Муштум

  • Бахтга қарши
  • Қарши атака Беш марта қарши атака қилиб, ҳеч иш чиқара олмагандан кейин — А. Қаҳҳор, Олтин юлдуз
  • Қарши бормоқ Қарши иш тутмоқ, қарши ҳаракат қилмоқ. Умримда биринчи мартаба кўнгил орзусига қарши бор-дим. — А. Қодирий, Ўтган кунларЭрининг раъйига қарши боришдан фойда ёʻқлигини билди. — Ойбек, Танланган асарлар
  • Қарши келмоқ 1. Зид бўлмоқ, хилоф бўлиб тушмоқ. Уларнинг жавоблари кечаги сизнинг оқлашингизга сира қарши келмайдир. — А. Қодирий, Ўтган кунларУлар боғдан чиқиш олдида бир йигитга қарши келдилар. — Ойбек, Танланган асарлар
  • Қарши олмоқ 1. Кутиб олмоқ, қаршиламоқ (ташриф буюрувчини). Биров тунд, биров очиқ чеҳра билан қарши олди меҳмонларни. — Ф. Мусажонов, ҲимматГулнор бу хабарни жуда совуқ қарши олди. — Ойбек, Танланган асарлар
  • Қарши турмоқ Қарши чиқиб, монелик кўрсатмоқ, тўсқинлик қилмоқ. Дадасининг уйланишига қарши туриш учун ҳеч қандай асос топа олмади. — Ойбек, Танланган асарлар
  • Қарши тушмоқ Унинг [Ҳасаналининг] бу фикрига Кумуш билан онаси қарши тушдилар. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
  • Қарши чиқмоқ 1. Пешвоз чиқмоқ, кутиб олмоқ; Механизацияга қарши чиқишлар бўлиб турадими, бўлса — қарши чиққан одамларнинг далил ва исботлари нималардан иборат? — А. Қаҳҳор, Картина
  • Қарши қуда Ўзаро қиз бериб, қиз олишган қудалар (бир-бирига нисбатан).
  • Қарши қуймоқ 1. Бирини иккинчисига қарама-қарши, мухолиф, зид қилиб қўймоқ. Ёрмат Ёʻлчини ўз қўлтиғига олиб, бошқаларга қарши қўйишни истар эди. — Ойбек, Танланган асарлар
  • Қарши ҳужум Душманнинг ҳужумини даф қилиш, унга жавобан қилинадиган ҳужум. Душман жон ҳолатда бор кучини қарши ҳужумга ташлади. — Газетадан
  • Ҳар эҳтимолга қарши
Тўлиқ мақола →
демарш
Изоҳли луғат · яна 2 та луғатда

от Бир ҳукумат ёки унинг органларининг бошқа ҳукумат (ёки ҳукуматлар)га илтимос, норозилик, огоҳлантириш ёки бошқа хил баёнотлар билан мурожаат қилиши.

Тўлиқ мақола →
маршал
Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

от 1. Советлар даврида алоҳида хизматлари учун олий қўмондонлик таркибидаги кишиларга бериладиган, генераллик унвонларидан юқори ҳарбий унвон ва шу унвонга эга бўлган шахс.

Авиация маршали. Артиллерия маршали.

2. Баъзи давлатларда олий ҳарбий унвон ёки амал ва шу унвон ёки амалга эга бўлган шахс.

Тўлиқ мақола →