Поиск

ot 1. Jazliq yoki egar ostiga qoʻyiladigan, odatda kigizdan qilinadigan ot-ulov abzali.

Kigiz toʻqim. Eshakka — toʻqim, odamga — libos. — Maqol

Oqtoyning ustida eski olacha koʻrpachadan toʻqim, suyak Qoshi uchib ketgan egar, qandaydir darvoza halqasi ilingan uzangi. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

Soqi darhol Sariq samanga yakka toʻqim solib, juganlab, minib chiqib ketdi. — Boʻtakoʻz

2. shv. Tandir yoki oʻchoqning namat yoki matodan qilingan yopigʻi.

3. koʻchma (3-shaxs egalik qoʻshimchasi bilan) Kiyinish va boshqalar jihatdan qiyofasi.

Qarasam, toʻqimi oʻzgargan: qoshlarida oʻsma, koʻzlarida surma boʻynini doka bilan bogʻlab olibdi. “Nima qildi, tomogʻing ogʻridimi? desam, Eshik qisib oldi, deb xir-xir kuladi. — A. Qahhor, Asarlar

Azimxoʻjayev katta koʻchaning ogʻzida tursa, toʻqimi boshqacharoq bir juvon kelaverdi. — Shuhrat, Jannat qidirganlar

ot 1. Toʻqib yasalgan, toʻqilgan.

Shavkat Zokir bilan indamay koʻrishdi-da, toʻqima stulni chetroqqa surib oʻtirdi. — P. Qodirov, Uch ildiz

Toʻqima shlyapa kiygan Raʼno onasining koʻziga boshqacha koʻrinib ketdi. — H. Nazir, Choʻl havosi

2. ot. maxs. Gazmol, gazlama.

Shoyi toʻqimalar. Toʻqimalar vistavkasi.

3. ot biol. Oʻzaro bogʻlangan va organizm-da belgili bir hayotiy vazifani bajaradigan hujayralar tizimi.

Nerv toʻqimalari. Suyak toʻqimalari.

Darvoqe, ogʻriqqa chidamli va chidamsiz hujayralar hamda toʻqimalar boʻladi. — Fan va turmush

4. ot ad. Badiiy asarning asosiy mazmunini va undagi qahramonlarning xarak-terini ochib beradigan, oʻzaro uzviy bogʻlangan voqea-hodisalar majmui, toʻqilma, syujet.

Uygʻur postanovkaga xalq shoiri — bayonchi rolini kiritdi, bayonchi har bir koʻrinish oldidan, tinglovchilarga voqea-hodisalar, Farhodning sarguzashtlari toʻgʻrisida soʻzlab berib, pyesa toʻqimasini toʻldirib bordi. — H. Nosirova, Men oʻzbek qiziman

5. Yoʻq yerdan toʻqib, oʻylab chiqarilgan; uydirma.

Toʻqima gap. Toʻqima obrazlar.

Uni oʻqib, dastlab koʻplar hayratga tushgan, bu voqeani shunchaki toʻqima, fantaziya deb oʻylagan edi. — U. Normatov, Talant tarbiyasi

Afsuski, ssenariy mualliflari va postanovkachi-rejissyor ijodiy toʻqimaga haddan ziyod oʻrin berib, qahramon boshidan kechirgan chinakam real jangovar epizodlar oʻrniga, toʻqima, yasama holatlar kiritishgan. — S. Xoʻjayev, Oʻzbek tarixiy filmlari

fl. 1. Toʻqima gazmol yoki buyum yasamoq, tayyorlamoq.

Chit toʻqimoq. Paypoq toʻqimoq. Zambil toʻqimoq. Toʻqilgan roʻmol. Mulla bilganin oʻqir, Boʻzchi bilganin toʻqir. — Maqol

Ellikboshi mayin toʻqilgan chakmonini yechdi, tuxumday silliq va oppoq sal-lasini olib, qoziqqa ildi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Oʻzing toʻqib ketgan katta savatda Toʻlatib shaftoli uzib chiqaman. — Gʻ. Gʻulom

2. koʻchma Ijod etmoq, yozmoq; bastalamoq.

Sheʼr toʻqimoq. Qoʻshiq toʻqimoq.

Soʻzini oʻzim yozganman, ohangini Anorxon toʻqidi. — I. Rahim, Ixlos

Voy, u chalgan dutorni, toʻqigan gʻazallarni eshitsangiz! — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Sanʼatkor faqat qiziqchiliklarnigina emas, balki kichik kulgili hikoyalarni ham toʻqirdi. — T. Obidov, Yusufjon qiziq

3. koʻchma Yoʻq yerdan oʻylab chiqarmoq; soʻqmoq, uydirmoq.

Gap toʻqimoq. Igʻvo toʻqimoq. Bilgan oʻqir, bilmagan toʻqir. — Maqol

Hammasi boʻlgan gapda. Boʻlmasa, yolgʻonni shunday toʻqib boʻladimi-ya, oʻrtoq Doʻsmatov? — P. Tursun, Oʻqituvchi

Ming bir kechaning Shahrizodasi afsona toʻqib, oʻlimdan qutulib qolganday, Muxtorxon ham yuqoridagi singari rivoyatlar panohida omon yuribdi. — H. Gʻulom, Mashʼal

ot 1. Toʻqimachilik sanoatining ishchisi, mutaxassisi.

Qashqadaryolik paxta tozalovchilar Ivanovo toʻqimachilariga dastlabki turkum tola joʻnatdilar. — Gazetadan

2. Gazmol toʻquvchi ishchi yoki hunarmand.

3. koʻchma s.t. Yoʻq yerdan gap toʻquvchi, uydirmachi.

Toʻqimachi odam.

Soʻzlar xuddi toʻqimachi shoirnikiday quyilib, bir-birini bejab tushadi. — Oybek, Quyosh qoraymas

fl. Ot-ulovga toʻqim urmoq, toʻqim solmoq.

Otni toʻqimlab minmoq.

Eshakning birini toʻqimlab, ustiga non, suv idishi va bitta kosa solingan xurjunni ortdilar. — S. Ayniy, Qullar

fl. Toʻqimlamoq feʼlining orttirma nisbati.

ot 1. Toʻqimachi ishi, kasbi.

Toʻqimachilikni egallamoq.

2. Gazmol toʻqish va ishlab chiqarish hamda xalq xoʻjaligining shu ish bilan shugʻullanadigan tarmogʻi.

Oʻzbekistonda toʻqimachilikning yuzaga kelishi va rivojlanishi. Toʻqimachilik sanoati. Toʻqimachilik kombinati.

3. ayn. Toʻquvchilik.

Mehmonxona ayni zamonda doʻkonxona ham boʻlib, poyga tomonida toʻqimachilik doʻkoni bor edi. S. — Ayniy, Esdaliklar

4. koʻchma s.t. Yoʻq yerdan gap toʻqish, yolgʻon-yashiqlar uydirish; uydirmachilik.

Toʻgʻonbek bu soʻzlardagi kinoyani tushundi: — Unday toʻqimachilikka berilmang, — dedi. — Oybek, Navoiy

Текстильная промышленность

bilip-bilmey gáp aytıw, oylap-toqıp aytıw, ózinshe

колленхима

Потник дороже осла.

аэренхима

Осел стоит три таньги, а потник — пять таньги.

изъятие органов или тканей человека (членовредительство)removal of parts of a human body or tissue of a man

Ташкентский институт текстильной и легкой промышленности

sft. Toʻqima boʻlmagan, haqiqatan yuz bergan.