Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«ТАМ=» бўйича 139 та натижа

Филтр

← Барча натижалар

Луғат мақолалари

139 та · 1-саҳифа / 7
тама
Изоҳли луғат · яна 6 та луғатда

от 1. (охирги а — чўзиқ)

2. Бировдан бир нарса ундириш ҳисси, ўзиники қилиш, олишга бўлган интилиш.

ундаги шуҳратпарастлик, тама олдида подшоҳларга тиз чўкишдан ҳам қайтмаслигини кўпчилик биларди. — Мирмуҳсин, Меъмор

Мансабингдан манфаат, дастур-хонингдан тама излаб ёндашган — дўст эмас. — Р. Усмонов, Умр сабоқлари

3. Умидворлик, умид, илинж.

— Балки бегингизнинг тамалари хон қизидадир, — деди истеҳзо билан Ҳомид. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

  • Тама қилмоқ 1. Бировдан бирор нарса кутмоқ, бировдан ўлжа олишга интилмоқ, кўз тикмоқ. Бир-бирларидан ҳеч нарса тама қилмай дўстлашишлари икковини ҳам чинакам бахтиёр қиларди. — П. Қодиров, Уч илдизМахдум бу ерда ўқиётган икки муллавачча учун Қорабулоқдаги вақфдан ҳам тама қилмоқда эди. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунчаШунча азамат йигит турганда, сен бола, посёлканинг олд қизига тама қилиб келсанг-а! — П. Қодиров, Қадрим
Тўлиқ мақола →
тамал
Изоҳли луғат · яна 2 та луғатда

от Негиз, асос, пойдевор.

Тамал солмоқ (қўймоқ).

Ҳақиқат тамалини қулатмоққа кўтарилган қўлларни кесмоқ зарур. — Ойбек, Навоий

  • Тамал тоши Пойдевор, асос, фундамент. Тамал тошини қўймоқ.
Тўлиқ мақола →
тамба
Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

от Эшикни бекитиш учун унинг орқасидан тиралган ёки тираладиган тахта, ёғоч ва шу кабилар

Эшикка тамба қўймоқ.

Зулфизар катта дарвоза томон отилди. Тамбасини олиб ташлаб, ўзини қалишзор қўйнига урди. — К. Яшин, Ҳамза

Тўлиқ мақола →
тамға
Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

от 1. Нарса, мол, маҳсулот ва шу кабиларни ажратиш, ҳисобга олиш ёки уларнинг кимга тегишлилигини кўрсатиш учун қўйиладиган, босиладиган белги.

Фабрика тамғаси.

Окопдан қараб турган Нормат уларнинг [самолётларнинг] қанотларидаги қизил юлдуз тамғаларини кўриб қолди. — И. Раҳим, Чин муҳаббат

Тошкент тамғаси босилган чинни буюмларни Урта Осиё республикаларининг барча хонадонларида учратиш мумкин. — У. Маърупов, Устоз

2. Қадимда маҳбусларнинг танасига белги қўйиш, босиш учун қиздириб ишлатилган асбоб ва шу асбобни босишдан ҳосил бўладиган белги, из.

Боланинг билагига ёпишиб қолган тамғани Наби полвон, эритилган сурғуч устига босилган печатдек, зўрға узиб олди. — С. Айний, Қуллар

3. От, мол ва шу кабиларнинг танасига ёки тана аъзоларидан бирига белги босиш учун қиздириб ишлатиладиган асбоб ва шу асбобни босишдан қоладиган белги, из.

Отга тамға босмоқ. Қўйнинг қулоғидаги тамға.

4. Очиш, бузиш ва шу кабиларга қарши қўйиладиган белгили нарса, сурғуч.

Ҳайдарқул оддий ўғрилардан эмас, у мен тамға босиб қўйган чошдан арпа ўғирлаган. — С. Айний, Қуллар

5. Герб.

Саодат беҳисоб тангалар орасида ўз тангасини таниб турибди; унинг тамғаси сув остида Саодатнинг кўзига ўзгача ярқирамоқда. — И. Раҳим, Ихлос

6. Нимадандир қолган, унинг белгиси бўлган нарса, асар, из.

Азоб-уқубатлар тамғаси.

Уларда [тарихий обидаларда] кўп замонлар ва динларнинг тамғаси бор. — З. Акрамов, Ҳиндистон лавҳалари

Хотинининг истараси иссиқ чеҳрасига ниманингдир даҳшати қора тамғасини босиб кетган эди. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

Менга таниш бўлган хонадонлар, девор, томи қулаган уйлар. Бу урушнинг бадбуруш тамғалари — Н. Сафаров, Оловли излар

7. Қилмиш, хатти-ҳаракат ва шу кабиларга кўра тақилган ёрлиқ, белги.

Лаънат тамғаси.

Орада аллақанча давр бу ажойиб анъанага эскилик тамғаси босилиб, унутилаёзган эди. — Н. Ҳайитқулов, Ер тафти

8. Қадимда четдан киритилган молга белги солишда олинган бож.

  • Тилингга тамға босилганми? Тилинг ёʻқми? Нега гапирмайсан?
Тўлиқ мақола →
таъмин
Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

араб. – кафолат, таъминлаш; гаров; хавфсизлик; "омин" дейиш, омонлик бериш

таъмин қилмоқ (ёки этмоқ) 1) керакли нарсаларни етказиб бермоқ, таъминламоқ. 2) бирор нарсанинг амалга ошиши, рўёбга чиқиши, муҳайё бўлиши учун зарур шароит яратмоқ. 3) қониқтирмоқ, қаноатлантирмоқ; кифоя қилмоқ, етарли бўлмоқ

Керакли маҳсулотлар билан таъмин этмоқ

Отам учун икки кишини шаҳарга юбориб, моддий жиҳатдан таъмин қилиш оғирлик қиларди — С. Айний, Эсдаликлар

Муваффақиятни таъмин қилмоқ

Ҳамроҳларим ўз танки билан душман зотини абжақ қилган ва ғалабани таъмин этган — Н. Сафаров, Оловли излар

Бунинг сабабини сўзлашдан илгари имом афандининг ўтган тарихига бир оз кўз ташлаб олишга мажбурмиз. Чунки бусиз ўқувчимизни таъмин қилиш мумкин эмасдир — А. Қодирий, Меҳробдан чаён

Тўлиқ мақола →
тамиз
Изоҳли луғат · яна 3 та луғатда

от Ўз билиги, ақли, фаросати билан тегишлича иш тутиш қобилияти; фаҳм, фаросат.

Тамизи ёʻқ одам.

— Тамизи бўлса, ўшанинг ўзи калтак, — деди-да, бирпас қулоқ бериб ўтирди. — Р. Файзий, Ҳазрати инсон

Бу факт ва далиллар олдида ўжарлик қилиш ақл ва тамиздан эмас. — А. Ҳакимов, Илон изидан

Тўлиқ мақола →
тамли
Изоҳли луғат · яна 3 та луғатда

сфт. Таъми яхши; тотли, мазали.

Тамли овқат.

Биринчи марта ўз меҳнатим билан тайёр бўлганиданми ёки ҳаддан ортиқ очиққанимданми, ҳар ҳолда, у кунги қўзиқорин қовурдоғи гўшт қовурдоғидан ҳам тамлироқ туюлди. — С. Айний, Эсдаликлар

Бу Амударёнинг тамли балиғи, Балиқнинг лаққаси, ўбдан ёғлиғи. — Миртемир

Тўлиқ мақола →
тамом
Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

от 1. Охир, поён, ниҳоя.

Иш тамомига етди. Ҳикояни тамомига етказмоқ.

2. Тамомила, бутунлай, батамом.

Тамом эсдан чиқармоқ. Тамом ишонмоқ.

Элмурод маъюс бир неча қадам босди. Ёʻқ, — деди ичида, — бу мен билган, мен синаган Фотима эмас. Энди ўзгариб, тамом бошқа бўлиб қолган. — П. Турсун, Ўқитувчи

Ярим кечага борганда, душман тамом ҳолдан тойиб, чекинишга мажбур бўлди. — А. Қаҳҳор, Олтин юлдуз

Зайнаб ҳам тамом ипакларга кўмилиб ясанган — А. Қодирий, Ўтган кунлар

3. Бутун, барча, тамоми.

Тамом халқ мажлисга йиғилди.

Юсуфбек ҳожининг Нормуҳаммад қушбегига юборган чопари Қировчи яқинида унга етган ва қушбегини тамом сипоҳлари билан Тошкентга қайтарган эди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

қалампирмунчоқни гулобга ивитишиб, келиннинг тамом баданига суртишар эмиш. — К. Яшин, Ҳамза

4. Якунига етганлик, битганликни билдиради.

Тамом, хўжайин, ана, шай қилиб қўйдим. — К. Яшин, Ҳамза

Шаҳзодахон эрига кўзларини ўқдек қадаб, тан-танавор қараб тураверди. Бир зарб ўлса, тамом. — К. Яшин, Ҳамза

5. Таъкид, кучайтирувни билдиради.

Дадам ичиб келдими, тамом, дарров қилдан қийиқ чиқариб, ойижонимни дўппослашга тушарди. — Э. Раимов, Ажаб қишлоқ

Шундан қўрқдими, тамом, ўлимдан қўрққани бўлади. Ўлимдан қўрққан киши қаҳрамон бўлолмайди. — А. Қаҳҳор, Олтин юлдуз

  • Тамом бўлмоқ 1. Охирига, поёнига, ниҳоясига етмоқ, тугамоқ. Дарс тамом бўлди.— Олтин ўтда билинади, — деди Собирахон, — уруш тамом ҳам бўлар, ўйин-кулги учун тўпланганимизда, бу кунлар эртакдай бўлиб ҳам қолар. — А. Қаҳҳор, ХотинларҚурилиш тамом бўлди;Пул тамом бўлди. Вақт тамом бўлди.Занжирли реаксия ғоят даражада тезлик билан ривожланади ва парчаланувчи материалнинг ҳаммаси тамом бўлгунига қадар давом этади. — Фан ва турмушМайли, болам, бошга тушганни кўз кўрар, дейдилар. Мени қўйиб, ўзингни ҳам бир ўйлаб қўй. Бу ташвишлардан тамом бўлдинг-ку, болам! — О. Ёқубов, Айцам, тилим куяди, айтмасам — дилимЕган еб кетди. Ичган ичиб кетди. Аммо Абдувосеъ шу битта тўй билан тамом бўлди. — Муштум
  • Тамом қилмоқ 1. Охирига, поёнига, ниҳоясига етказмоқ. Аҳмедов капсанчиларни колхоз тузишга чақириб, сўзини тамом қилди. Савол-жавобга ўтилди. — А. Қаҳҳор, Қўшчи-нор чироқлариМактаб қурилишини сентябргача тамом қиламиз;Ресурсларни тамом қилмоқ.Пул десанг —саноғи ёʻқ Санаб тамом қилиб бўлмайди. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунчаУниверситетни тамом қилган киши;Ўғлининг ташвиши кампирни тамом қилди;Тўқсоновнинг мерганлик ҳаваси қўзиб, дарров Дадабойнинг елкасидаги сочма милтиқни олди-да, типирчилаётган итни бир отишда тамом қилди. — П. Турсун, ЎқитувчиБитта тўй уни тамом қилди.
  • Адойи тамом бўлмоқ
  • Гап тамом Бўлди, гап тугади, бошқа гапга ўрин ёʻқ. Шу билан гап тамом дегандек сайр қилиш учун дарахтлар остидаги ёʻлдан ичкари томон ёʻналди. — К. Яшин, Ҳамза
Тўлиқ мақола →
TAMUR

ўзбекчатомир, илдизрусчажилаинглизчаtendon

Otačï terildi tamur kördilar, ul ig kim ne ermiš ayu berdilär Tabiblar yig‘ilib tomir ko‘rdilar, qanday kasalligini aytib berdilar – Собрались врачеватели, проверили пульс, и объяснили, что это за болезнь – The doctors got together, checked the pulse, and explained what kind of disease it was.

Тўлиқ мақола →